by : Reena brahmbhatt
આપણે વિશ્વની સૌથી મોટી ઈકોનોમી બનવાના સપના જોઈએ છીએ.જીડીપીનો આંકડો વધે તો પેપરમાં દાવા થવા લાગે છે કે ભાઈ આપણે તો લો આગળ વધી ગયા પરંતુ આંકડાઓની માયાજાળ નાના કોઈ લોકોના જીવનમાં પરિવર્તન નથી લાવી શકતી.તેમની જિંદગી 5 વર્ષ પહેલાં પણ તે જ હતી અને આજે પણ તે જ છે.તેઓ ટૂંકા પગારમાં રોજબરોજના આંકડાઓ સાથે બે છેડા ભેગા કરવાની કોશિશમાં જ લાગેલા હોય છે.ત્યારે અહીં શું સવાલ થાય છે કે, શું ખરેખર દેશમાં વસતા તમામ નાગરિકો અને ખાસ કરીને મધ્યમવર્ગનો વિકાસ થયો છે ખરો ? કે ઠાલાં વાતો અને આભાસ જ છે. ભારતમાં ખાનગી ક્ષેત્રમાં બ્લુ કોલર જોબ કરતા મોટાભાગના લોકો દયનીય સ્થિતિમાં છે. તેને માત્ર એટલો જ પગાર મળી રહ્યો છે કે જેથી તે ખાવા-પીવાનો ખર્ચ ઉઠાવી શકે. તેઓ આવાસ, આરોગ્ય અને શિક્ષણ જેવી તેમની મૂળભૂત જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા માટે પણ સંઘર્ષ કરી રહ્યા છે. સ્થિતિ એવી છે કે આમાંથી મોટાભાગના લોકો બચત વિશે વિચારી પણ શકતા નથી. એક રિપોર્ટ અનુસાર, તેમને માત્ર 20 હજાર રૂપિયા અથવા તેનાથી પણ ઓછા પગાર મળી રહ્યા છે. જેના કારણે સમાજનો મોટો વર્ગ આર્થિક તણાવનો સામનો કરી રહ્યો છે.
વર્ક ઈન્ડિયા અનુસાર, 57 ટકા નોકરીઓ 20 હજાર રૂપિયાથી ઓછી કિંમતની છે.
વર્કઈન્ડિયાના એક રિપોર્ટ અનુસાર, 57.63 ટકા બ્લુ કોલર જોબ્સનો પગાર 20,000 રૂપિયા અથવા તેનાથી ઓછો છે. આવી સ્થિતિમાં આ લોકોને ન્યૂનતમ પગાર પણ આપવામાં આવી રહ્યો નથી. રિપોર્ટમાં બહાર આવ્યું છે કે લગભગ 29.34 ટકા બ્લુ કોલર જોબ મધ્યમ આવક જૂથમાં છે. આમાં પગાર રૂ. 20,000 થી રૂ. 40,000 પ્રતિ માસ સુધીનો છે. આ શ્રેણીમાં આવતા લોકોના જીવનમાં થોડો સુધારો જોવા મળે છે. પરંતુ, તેઓ આરામદાયક જીવનધોરણ હાંસલ કરવામાં સક્ષમ નથી. રિપોર્ટમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે આ કેટેગરીમાં આવતા લોકો તેમના રોજિંદા ખર્ચને પહોંચી વળે છે. પરંતુ, સાચવવામાં અસમર્થ.
ઓછા વેતનની નોકરીઓ આર્થિક અને સામાજિક પડકારો લાવશે
વર્ક ઈન્ડિયાના સીઈઓ નિલેશ ડુંગરવાલે કહ્યું કે ઓછા વેતનની નોકરીઓ અસમાનતા પેદા કરી રહી છે. આનાથી માત્ર આર્થિક પડકારો જ નહીં પરંતુ સામાજિક સ્થિરતા પર પણ નકારાત્મક અસર પડશે. આ માટે આપણે કૌશલ્ય વિકાસ, પગાર સુધારણા અને ઉચ્ચ પગારની તકો ઊભી કરવી પડશે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે માત્ર 10.71 ટકા લોકો જ દર મહિને 40,000 થી 60,000 રૂપિયાનો પગાર મેળવી શકે છે. પરંતુ, બ્લુ કોલર જોબમાં આવી જગ્યાઓ ઘણી ઓછી હોય છે. માત્ર 2.31 ટકા બ્લુ કોલર જોબ જ લોકોને 60 હજાર રૂપિયાથી વધુ કમાવાની તક આપી શકે છે.
છેલ્લા 2 વર્ષમાં 24 લાખથી વધુ જોબ પોસ્ટિંગનું વિશ્લેષણ
વર્ક ઈન્ડિયા પ્લેટફોર્મ પર 2 વર્ષના જોબ ડેટાના આધારે આ રિપોર્ટ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. આમાં, વિવિધ ક્ષેત્રોની 24 લાખથી વધુ જોબ પોસ્ટિંગનું વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું છે. બ્લુ કોલર જોબ્સમાં ફીલ્ડ સેલ્સ પોઝિશન સૌથી વધુ ચૂકવણી કરતી નોકરીઓ છે. આ પછી બેક ઓફિસ જોબ અને ટેલી કોલિંગ છે. જેમાં 40 હજાર રૂપિયાથી વધુનો પગાર ઓફર કરવામાં આવી રહ્યો છે. એકાઉન્ટિંગ અને બિઝનેસ ડેવલપમેન્ટ ફિલ્ડમાં નોકરીઓ પણ સારો પગાર આપે છે. આ સિવાય શેફ અને રિસેપ્શનિસ્ટ પણ સારી કમાણી કરી રહ્યા છે. પરંતુ ડિલિવરી નોકરીઓમાં સૌથી ખરાબ પગાર હોય છે.
