India Oil And LPG Alternatives: ભારત સરકાર કહી ચૂકી છે કે તેની પાસે લગભગ અઢી મહિનાનો તેલ રિઝર્વ છે. ગેસની પૂરતી સપ્લાયનું પણ આશ્વાસન આપી ચૂકી છે. પરંતુ, સવાલ એ છે કે જો મિડલ ઈસ્ટમાં લડાઈ લાંબી ચાલી તો આપણે કેટલા દિવસો સુધી આ પડકારોનો સામનો કરવા માટે તૈયાર છીએ?
ઈરાને હોર્મુઝ જળડમરુમધ્ય ખોલવાનો ભરોસો તો આપ્યો છે, પરંતુ તેની જાહેરાતના ઘણા દિવસો પછી પણ આને લઈને અનિશ્ચિતતા બનેલી જ છે.
ભારતની ઓછી નથી થઈ રહી મુશ્કેલી
ઈરાન યુદ્ધના કારણે ફારસની ખાડીમાં ભારત આવનારા બે ડઝનથી વધુ જહાજો ફસાયેલા હોવાને કારણે તેણે ગેસની સપ્લાય અન્ય દેશોથી પણ સુનિશ્ચિત કરવાની કોશિશ કરી છે. પરંતુ, આમાં ઘણા બધા પડકારો છે.
LPG માટે અનેક દેશો સાથે ડીલ
ભારત સામે અત્યારે સૌથી મોટું સંકટ LPG ને લઈને છે. ફારસની ખાડીમાં અવરોધના કારણે તેણે અન્ય દેશો પાસેથી આની સપ્લાય સુનિશ્ચિત કરવાની કોશિશ કરી છે. આ દેશો છે-
અમેરિકા
નોર્વે
રશિયા
કેનેડા
અર્જેન્ટીના
ભારતની સરકારી કંપનીઓ સક્રિય
ભારતની ઇન્ડિયન ઓઇલ, ભારત પેટ્રોલિયમ, હિન્દુસ્તાન પેટ્રોલિયમ જેવી સરકારી કંપનીઓએ 2026 માં અમેરિકાથી 22 લાખ ટન LPG ખરીદવાની ડીલ કરી છે. અમેરિકાથી LPG ની કેટલીક ડિલિવરી ભારતને મળી પણ ચૂકી છે. અર્જેન્ટીનાએ પણ ભારત સુધી જલ્દીમાં જલ્દી ડિલિવરી પહોંચાડવા માટે જોર લગાવી દીધું છે.
પેટ્રોલ-ડીઝલમાં અત્યારે તકલીફ નથી
જ્યાં સુધી પેટ્રોલ-ડીઝલ અને જેટ ઇંધણનો સવાલ છે તો સરકારે સોમવારે જ કહ્યું હતું કે દેશ પાસે 74 દિવસનો તેલ રિઝર્વ છે. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી પણ કહી ચૂક્યા છે કે ભારત પાસે 53 લાખ ટન કાચા તેલનો વ્યૂહાત્મક ભંડાર છે. સરકાર એ પણ કહી ચૂકી છે કે આગામી બે મહિના માટે કાચું તેલ ખરીદી લેવામાં આવ્યું છે.
અન્ય દેશોથી તેલ-LPG મંગાવવામાં શું છે મુશ્કેલી?
વૈકલ્પિક દેશો પાસેથી તેલ અને ગેસ મંગાવવામાં લાગતો લાંબો સમય અને તેના પર આવતો વધારાનો ખર્ચ સૌથી મોટી મુશ્કેલી છે.
દાખલા તરીકે, પશ્ચિમ એશિયાથી આવનારા વ્યાપારી જહાજો તો અઠવાડિયામાં જ ભારત પહોંચી જાય છે.
પરંતુ, અમેરિકા, કેનેડા અને અર્જેન્ટીનાથી આવવામાં 40 થી 42 દિવસ સુધીનો સમય લાગી જાય છે.
રશિયા અને નોર્વેથી પણ ઓછામાં ઓછા 35 દિવસમાં જ વ્યાપારી જહાજ ભારત પહોંચી શકે છે.
એટલે કે, માત્ર સમય જ વધારે નહીં લાગે, આના પર લાગતું નૂર ભાડું પણ ઘણું વધારે લાગવાનું છે. ફારસની ખાડીથી હોર્મુઝ જળડમરુમધ્ય થઈને આવનારા LPG ટેન્કરોના મુકાબલે નવા વૈકલ્પિક દેશોથી આવનારા જથ્થાની કિંમત 40% સુધી વધુ હોઈ શકે છે.
