Iran War Oil Crisis: અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે સીઝફાયરની ડેડલાઈન ઝડપથી નજીક આવી રહી છે. પરંતુ બંને પક્ષો વચ્ચે તણાવ સતત વધી રહ્યો છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચેતવણી આપી છે કે જો સીઝફાયરની ડેડલાઈન પૂરી થતા પહેલા સમજૂતી નહીં થાય તો ઈરાન પર બોમ્બનો વરસાદ થશે. અમેરિકા અને ઈઝરાયેલે 28 ફેબ્રુઆરીએ ઈરાન પર હુમલો કર્યો હતો. આનાથી હોર્મુઝ સ્ટ્રેટથી તેલનો પુરવઠો ઠપ થઈ ગયો છે. તેને વિશ્વમાં તેલનું સૌથી મોટું સંકટ માનવામાં આવી રહ્યું છે. તેનું કારણ એ છે કે દુનિયાનું 20% તેલ આ જ રસ્તેથી આવે છે.
ઈરાન યુદ્ધ શરૂ થયા પછી અત્યાર સુધીમાં 600 મિલિયન બેરલ કાચા તેલનો પુરવઠો ખોરવાયો છે. તેની કિંમત લગભગ 50 અબજ ડોલર છે અને તે ઇન્ટરનેશનલ શિપિંગ ઇન્ડસ્ટ્રીના ચાર મહિનાના વપરાશ બરાબર છે. આ સંકટની અસર સમગ્ર વિશ્વમાં જોવા મળી રહી છે. યુરોપમાં જેટ ફ્યુઅલની કિંમતમાં 100 ટકાનો ઉછાળો આવ્યો છે. યુરોપ પાસે હવે માત્ર છ અઠવાડિયાનો સ્ટોક બાકી રહ્યો છે. આનાથી ઘણી ફ્લાઈટ્સ રદ થવાની આશંકા છે. સાથે જ તેલ બચાવવા માટે વર્ક ફ્રોમ હોમની પણ સલાહ આપવામાં આવી રહી છે.
એશિયા-આફ્રિકાની હાલત
એશિયાની હાલત સૌથી વધુ ખરાબ છે. તેનું કારણ એ છે કે એશિયાનું લગભગ 45 ટકા કાચું તેલ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી જ આવે છે. સાથે જ એશિયાઈ દેશો 30 ટકા પેટ્રોલ, 9 ટકા ડીઝલ અને 5 ટકા જેટ ફ્યુઅલ આ જ રસ્તે મંગાવે છે. ઘણા દેશોમાં તેલનું સંકટ વિકરાળ સ્વરૂપ ધારણ કરી ચૂક્યું છે. તેવી જ રીતે આફ્રિકી દેશોનું 40 ટકાથી વધુ જેટ ફ્યુઅલ, 25 ટકા ડીઝલ અને 5 ટકા નાફ્થા આ જ માર્ગે જાય છે.
ઈરાન યુદ્ધની અસર
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટથી જહાજોની અવરજવર બંધ થવાથી દુનિયામાં હાહાકાર
અત્યાર સુધી 600 મિલિયન બેરલ કાચા તેલનો પુરવઠો ખોરવાયો છે
એશિયાના દેશોને સૌથી વધુ મુશ્કેલી, યુરોપમાં જેટ ફ્યુઅલનું સંકટ
અમેરિકામાં પેટ્રોલના ભાવમાં વધારો, મોંઘવારી 4% ની નજીક પહોંચી
અમેરિકા પર પણ અસર
અમેરિકામાં પણ પેટ્રોલની કિંમતમાં 47 ટકાનો વધારો થયો છે અને મોંઘવારી પણ 4 ટકાની નજીક પહોંચી ગઈ છે. આનાથી દેશમાં સ્ટેગફ્લેશનની આશંકા વધી ગઈ છે. એનાલિસ્ટ્સનું કહેવું છે કે જો ઈરાનમાં યુદ્ધ ચાલુ રહેશે તો તેનાથી દેશમાં મોંઘવારીમાં 1 થી 2.5 ટકા સુધીનો વધારો થઈ શકે છે. જેટ ફ્યુઅલની કિંમત વધવાથી હવાઈ ટિકિટ મોંઘી થઈ ગઈ છે. જેના કારણે લોકો ઓછો ખર્ચ કરી રહ્યા છે અને હોલિડે પ્લાન કેન્સલ કરી રહ્યા છે.
