DRI Nut Import Scam: દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાથી સુપારી લાવી બાંગ્લાદેશની બતાવી, સરકારને 2500 કરોડથી વધુના નુકસાનની આશંકા
DRI Nut Import Scam: રેવન્યુ ઇન્ટેલિજન્સ ડિરેક્ટોરેટ (DRI)એ મોટા સુપારી આયાત કૌભાંડનો પર્દાફાશ કર્યો છે. એક મહિના સુધી ચાલેલી ગુપ્ત તપાસ બાદ DRI એ એવા નેટવર્કનો પર્દાફાશ કર્યો, જે દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાઈ દેશોમાંથી સુપારી આયાત કરીને તેને ખોટી રીતે બાંગ્લાદેશની સુપારી તરીકે દર્શાવીને ભારતમાં લાવી રહ્યું હતું. આ રીતે આરોપીઓ સાઉથ એશિયન ફ્રી ટ્રેડ એરિયા (SAFTA) હેઠળ મળતી કસ્ટમ ડ્યૂટીમાં છૂટનો ખોટી રીતે લાભ લઈ રહ્યા હતા. તપાસમાં અત્યાર સુધી સરકારને 2500 કરોડ રૂપિયાથી વધુના સંભવિત મહેસૂલી નુકસાનની માહિતી મળી છે. આ મામલે 9 લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.
100% કસ્ટમ ડ્યૂટીથી બચવાની રીત
ભારતમાં સુપારીની આયાત પર 100% બેઝિક કસ્ટમ ડ્યૂટી (BCD) લાગે છે. જોકે, SAFTA કરાર હેઠળ પાત્ર આયાત પર કસ્ટમ ડ્યૂટીમાં સંપૂર્ણ છૂટ મળી શકે છે. બાંગ્લાદેશથી આવતી સુપારીને પણ નિર્ધારિત નિયમો હેઠળ આ છૂટ મળે છે.
DRIને ગુપ્ત માહિતી મળી હતી કે કેટલાક સિન્ડિકેટ મોટા પાયે આ છૂટનો ખોટી રીતે લાભ લઈ રહ્યા છે. આરોપીઓ ઇન્ડોનેશિયા, થાઇલેન્ડ, મલેશિયા અને અન્ય દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાઈ દેશોમાંથી સુપારી ખરીદીને તેનો મૂળ દેશ બાંગ્લાદેશ દર્શાવી રહ્યા હતા.
બાંગ્લાદેશના રસ્તે ભારત પહોંચાડવામાં આવતી હતી સુપારી
- તપાસમાં સામે આવ્યું કે નેટવર્કના માસ્ટરમાઇન્ડ દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાંથી સુપારીને પહેલાં બાંગ્લાદેશના એક એક્સપોર્ટ પ્રોસેસિંગ ઝોન (EPZ)માં મોકલતા હતા.
- ત્યારબાદ માત્ર કન્ટેનર અને પેકિંગ બદલીને સુપારીને બાંગ્લાદેશી મૂળની હોવાનું દર્શાવીને ભારત મોકલવામાં આવતી હતી.
- આરોપીઓએ બાંગ્લાદેશી અધિકારીઓ પાસેથી કથિત રીતે ખોટી રીતે SAFTA સર્ટિફિકેટ ઑફ ઓરિજિન પણ મેળવ્યા હતા. ત્યારબાદ તેના આધારે ભારતીય આયાતકારોને કસ્ટમ ડ્યૂટીમાં છૂટ આપવામાં આવતી હતી.
કોલકાતા અને વિશાખાપટ્ટનમમાં દરોડા
DRIએ કોલકાતા અને વિશાખાપટ્ટનમમાં દરોડા પાડ્યા. આ દરમિયાન આયાતકારો, કસ્ટમ બ્રોકર્સ અને IEC ધારકો સાથે જોડાયેલા અનેક સ્થળોએ એકસાથે તપાસ કરવામાં આવી. દરોડા દરમિયાન આશરે 75 લાખ રૂપિયા રોકડા (ગેરકાયદેસર વેચાણથી પ્રાપ્ત રકમ) અને આશરે 160 મેટ્રિક ટન સુપારીનો એક લાઇવ જથ્થો જપ્ત કરવામાં આવ્યો.
સ્થાનિક સુપારી ખેડૂતોને પણ નુકસાન
DRIએ જણાવ્યું કે આ પ્રકારની ગેરકાયદેસર આયાતથી સ્થાનિક સુપારી ઉત્પાદકો અને કાયદેસર વેપારીઓને નુકસાન થાય છે. ઓછી કિંમતે ગેરકાયદેસર રીતે આયાત કરવામાં આવેલી સુપારી બજારની કિંમતોને અસર કરે છે અને પ્રમાણિક રીતે વેપાર કરતી કંપનીઓ માટે સ્પર્ધાનું વાતાવરણ ખરાબ કરે છે.
