Aravalli Mining Controversy: કોંગ્રેસ સંસદીય દળના પ્રમુખ સોનિયા ગાંધીએ બુધવારે આરોપ લગાવ્યો કે પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વવાળી સરકારે અરવલ્લીની પહાડીઓ માટે “ડેથ વૉરંટ” (Death Warrant) જેવું પગલું ભર્યું છે. તેમણે એક લેખમાં જણાવ્યું કે અરવલ્લીના ૧૦૦ મીટરથી ઓછી ઊંચાઈવાળા કોઈપણ વિસ્તારમાં ખનન (Mining) કરવા માટે છૂટ આપી દેવામાં આવી છે.
‘ડેથ વૉરંટ પર હસ્તાક્ષર’
સોનિયા ગાંધીએ કહ્યું કે, “ગુજરાતથી લઈને રાજસ્થાન અને હરિયાણા સુધી ફેલાયેલી અરવલ્લી પર્વતમાળાએ લાંબા સમયથી ભારતીય ભૂગોળ અને ઇતિહાસમાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી છે. મોદી સરકારે અવૈધ ખનનથી પહેલેથી જ બરબાદ થઈ ચૂકેલી આ પહાડીઓ માટે હવે લગભગ ‘ડેથ વૉરંટ’ પર હસ્તાક્ષર કરી દીધા છે.”
નિયમોમાં ફેરફારનો આરોપ
કોંગ્રેસના પૂર્વ અધ્યક્ષે આરોપ લગાવ્યો કે સરકારે નિયમો બદલી નાખ્યા છે:
સરકારે એવી જાહેરાત કરી છે કે ૧૦૦ મીટરથી ઓછી ઊંચાઈવાળી કોઈપણ પહાડી ખનન વિરુદ્ધના કડક પ્રતિબંધોના હેઠળ આવતી નથી.
તેમણે કહ્યું કે આ નિર્ણય અવૈધ ખનનકર્તાઓ અને માફિયાઓ માટે ખુલ્લું આમંત્રણ છે કે તેઓ આ શ્રેણીના ૯૦ ટકા હિસ્સાનો પણ સફાયો કરી દે, જે સરકારે નક્કી કરેલી ઊંચાઈની સીમાથી નીચે આવે છે.
તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે સરકારી નીતિ નિર્ધારણમાં પર્યાવરણ પ્રત્યે ઊંડી અને નિરંતર ઉપેક્ષા વ્યાપેલી છે.
નેશનલ ગ્રીન ટ્રિબ્યુનલ (NGT) ને સલાહ
સોનિયા ગાંધીએ એ પણ કહ્યું કે રાષ્ટ્રીય હરિત અધિકરણ (National Green Tribunal – NGT) ને વ્યવસ્થિત રીતે કમજોર કરી દેવામાં આવ્યું છે, પરંતુ હવે તેના ગૌરવપૂર્ણ સ્થાનને પુનઃસ્થાપિત કરવું જોઈએ અને સરકારી નીતિ તથા દબાણથી સ્વતંત્ર રીતે કાર્ય કરવાની મંજૂરી આપવી જોઈએ.
કેન્દ્ર સરકારને નસીહત
સોનિયા ગાંધીએ કેન્દ્ર સરકારને પર્યાવરણના મામલે સહકારી સંઘવાદની ભાવના (Spirit of Cooperative Federalism) પ્રદર્શિત કરવા પર ભાર મૂક્યો:
તેમણે કહ્યું કે પર્યાવરણીય મામલાઓ પર વધુ આંતર-સરકારી સમન્વય સાથે કામ કરવાની જરૂર છે.
NCR માં વાયુ પ્રદૂષણ સંકટ હોય કે ભૂગર્ભજળ યુરેનિયમ દૂષણનો મુદ્દો, આ બધા માટે સંપૂર્ણ સરકારી દ્રષ્ટિકોણ સાથે એક ક્ષેત્રીય દ્રષ્ટિકોણ આવશ્યક છે.
તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે ભારતની પર્યાવરણ નીતિઓ કાયદાના શાસન પ્રત્યે સન્માન, સ્થાનિક સમુદાયો સાથે કામ કરવાની પ્રતિબદ્ધતા અને પર્યાવરણ અને માનવ વિકાસ વચ્ચેના અતૂટ સંબંધ ની સમજણ દ્વારા માર્ગદર્શન પામેલી હોવી જોઈએ.
