India-EU FTA: અમેરિકા અને યુરોપિયન યુનિયન વચ્ચે ચાલી રહેલા ટેરિફ યુદ્ધને કારણે ૨૭ દેશોના યુરોપિયન યુનિયનમાં ભારતીય નિકાસને પ્રોત્સાહન મળી શકે છે. બીજી તરફ, ભારત અને યુરોપિયન યુનિયન પ્રસ્તાવિત મુક્ત વ્યાપાર સમજૂતી (FTA) માટે ચાલી રહેલી લાંબી વાતચીતના અંતિમ તબક્કામાં છે. વ્યાપાર નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે અમેરિકા દ્વારા યુરોપિયન નિકાસ પર આક્રમક વલણ અપનાવ્યા બાદ યુરોપિયન યુનિયન પાસે ભારત સહિત અન્ય દેશો સાથે વ્યાપારિક સંબંધો મજબૂત કરવાનું વધારાનું પ્રોત્સાહન છે. બદલાતી ભૌગોલિક રાજનીતિમાં ભારતના યુરોપિયન યુનિયન સાથેના સંબંધો વધુ સારા બની શકે છે.
ગ્રીનલેન્ડનું સમર્થન કરનારા દેશો પર ઠોક્યો ટેરિફ
એક સમાચાર અનુસાર, ૧૭ જાન્યુઆરીએ અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ડેનમાર્ક, નોર્વે, સ્વીડન, ફ્રાન્સ, જર્મની, બ્રિટન, નેધરલેન્ડ અને ફિનલેન્ડથી થતી આયાત પર ૧૦% ટેરિફની જાહેરાત કરી હતી. આ દેશો દ્વારા ડેનમાર્કના ગ્રીનલેન્ડ પર અમેરિકી કબજાને રોકવાના નિર્ણયનું સમર્થન કર્યા પછી ટ્રમ્પે સ્પષ્ટપણે આ ટેરિફને ગ્રીનલેન્ડ સાથે જોડી દીધો હતો. અમેરિકી ટેરિફ ૧ ફેબ્રુઆરીથી લાગુ થશે અને ૧ જૂને વધીને ૨૫% થઈ જશે. આ ત્યાં સુધી ચાલુ રહેશે જ્યાં સુધી અમેરિકા ટ્રમ્પ દ્વારા ‘ગ્રીનલેન્ડની સંપૂર્ણ ખરીદી’ કહેવામાં આવતા સોદાને હાંસલ ન કરી લે.
ભારતને મળી શકે છે વધુ સારો સોદો
રેડીમેડ કપડાના નિકાસકાર ટીટી લિમિટેડના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર સંજય જૈને કહ્યું કે યુરોપિયન યુનિયન આ સમજૂતીના ઓપરેશનલ પાસાને વહેલી તકે પૂર્ણ કરવા ઈચ્છશે. આનાથી ભારતને માત્ર સારો સોદો જ નહીં મળે પરંતુ બહાલીની પ્રક્રિયામાં પણ તેજી આવી શકે છે.
ભારત-યુરોપિયન યુનિયન વચ્ચે ૨૭ જાન્યુઆરીએ મોટી ‘ડીલ’
ભારત અને યુરોપિયન યુનિયન દ્વારા ૨૭ જાન્યુઆરીએ રાજધાનીમાં યોજાનારા શિખર સંમેલન દરમિયાન મુક્ત વ્યાપાર સમજૂતી (FTA) વાટાઘાટો પૂર્ણ થવાની જાહેરાત કરવામાં આવે તેવી અપેક્ષા છે. આ જાહેરાત યુરોપિયન કાઉન્સિલના પ્રમુખ એન્ટોનિયો કોસ્ટા અને યુરોપિયન કમિશનના પ્રમુખ ઉર્સુલા વોન ડેર લેયેનની ૨૫ થી ૨૭ જાન્યુઆરી સુધીની રાજકીય મુલાકાત સાથે થશે. બંને નેતાઓ ૨૬ જાન્યુઆરીએ દિલ્હીમાં પ્રજાસત્તાક દિવસના સમારોહમાં મુખ્ય અતિથિ પણ હશે.
ચીન-અમેરિકા ટશન પછી પણ ભારતની નિકાસ વધી
એક અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે ભારત માટે આ એક તક હોઈ શકે છે કારણ કે તે અસ્થિરતાથી ભરેલી દુનિયામાં એક સ્થિર વ્યાપારિક ભાગીદાર છે. તેમણે ચીનનું ઉદાહરણ આપતા કહ્યું કે વોશિંગ્ટન અને બેઇજિંગ વચ્ચેની વ્યાપારિક અનિશ્ચિતતા છતાં ભારતની નિકાસ વધી છે.
અમેરિકા-EU વચ્ચે ટેરિફ યુદ્ધથી ભારતને ફાયદો
ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન એક્સપોર્ટ ઓર્ગેનાઇઝેશન્સના ડાયરેક્ટર જનરલ અજય સહાયે જણાવ્યું હતું કે જો અમેરિકા અને યુરોપિયન યુનિયન વચ્ચે ટેરિફ યુદ્ધ શરૂ થાય છે, તો કેટલાક વ્યવસાયો અન્ય દેશોમાં જશે. ભારત સહિત બાકીના ભાગીદાર દેશોને આનો ફાયદો થશે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે બ્રિટન સાથે ભારતે ગયા જુલાઈમાં વ્યાપાર સમજૂતી કરી હતી, તે આ સમજૂતીના અમલીકરણ માટે બહાલીની પ્રક્રિયામાં તેજી લાવી શકે છે.
EU સાથે થશે ‘મધર ઓફ ઓલ ડીલ્સ’
વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પીયૂષ ગોયલે તાજેતરમાં કહ્યું હતું કે યુરોપિયન યુનિયન (EU) સાથે ભારતની મુક્ત વ્યાપાર સમજૂતી (FTA) ‘મધર ઓફ ઓલ ડીલ્સ’ સાબિત થશે. તેમણે ખાતરી પણ આપી હતી કે ભારત આ સમજૂતી પૂર્ણ કરવા માટે પોતાના રાષ્ટ્રીય હિતો સાથે બાંધછોડ કરશે નહીં. વાણિજ્ય સચિવ રાજેશ અગ્રવાલે પણ જણાવ્યું હતું કે ભારત અને યુરોપિયન યુનિયન આ સમજૂતી પૂર્ણ કરવાની ખૂબ નજીક છે.
