Jan Suraksha Schemes: કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સામાન્ય જનતા માટે અનેક જન સુરક્ષા યોજનાઓનું સંચાલન કરવામાં આવી રહ્યું છે. યોજનાઓમાં સામેલ છે અટલ પેન્શન યોજના (APY), પ્રધાનમંત્રી સુરક્ષા વીમા યોજના (PMSBY), પ્રધાનમંત્રી જીવન જ્યોતિ વીમા યોજના (PMJJBY). 9 મે 2015 ના રોજ આ ત્રણેય યોજનાઓની શરૂઆત પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ કરી હતી જેને હવે 11 વર્ષ પૂર્ણ થઈ ચૂક્યા છે. ચાલો જાણીએ આ યોજનાઓનો લાભ અત્યાર સુધી કેટલા લોકોને મળી ચૂક્યો છે અને તમે કેવી રીતે આનો લાભ લઈ શકો છો.
કેન્દ્ર સરકારની જન સુરક્ષા યોજનાઓ
1. અટલ પેન્શન યોજના
અસંગઠિત ક્ષેત્ર અને ઓછી આવક ધરાવતા વર્ગના લોકોને વૃદ્ધાવસ્થા પછી પેન્શન મળતું રહે તે માટે આ યોજનાની શરૂઆત કરવામાં આવી છે.
આ યોજનામાં 18 વર્ષની ઉંમરથી લઈને 40 વર્ષની ઉંમર સુધીની વ્યક્તિ રોકાણ કરી શકે છે.
60 વર્ષની ઉંમર થયા પછી તમારા રોકાણના આધારે ₹1000 થી લઈને ₹5000 સુધી દર મહિને પેન્શન મેળવી શકાય છે.
ઓછામાં ઓછા 20 વર્ષ સુધી રોકાણ કરવું અનિવાર્ય છે.
29 એપ્રિલ 2026 સુધી આ યોજનામાં 9 કરોડથી વધુ સભ્યો જોડાઈ ચૂક્યા છે. માત્ર નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માં જ 1.35 કરોડ નવા સભ્યો જોડાઈ ચૂક્યા છે.
પાત્ર વ્યક્તિ બેંક અથવા પોસ્ટ ઓફિસમાં જઈને પણ અરજી કરી શકે છે અથવા ઓનલાઇન પણ અરજી કરી શકાય છે.
2. પ્રધાનમંત્રી જીવન જ્યોતિ વીમા યોજના (PMJJBY)
આ એક પ્રકારની વીમા યોજના છે જેમાં પ્રતિદિન ₹2 થી પણ ઓછું પ્રીમિયમ ભરીને જીવન વીમા કવર મેળવી શકાય છે.
આ યોજનાનું સંચાલન એલઆઈસી અને અન્ય જીવન વીમા કંપનીઓ દ્વારા કરવામાં આવી રહ્યું છે.
18 વર્ષથી લઈને 50 વર્ષની ઉંમર સુધીની તમામ વ્યક્તિઓ આ યોજનામાં વીમાની શરૂઆત કરી શકે છે.
પાત્ર વ્યક્તિ બેંકો અથવા પોસ્ટ ઓફિસના માધ્યમથી યોજનાનો લાભ લઈ શકે છે.
આમાં ઓટો ડેબિટની સુવિધા પણ સામેલ હોય છે.
જો ગ્રાહકનું કોઈ પણ કારણસર મૃત્યુ થાય છે તો તેના પરિવારજનોને 2,00,000 રૂપિયા સુધીનો ક્લેમ મળે છે.
આ યોજના અંતર્ગત 29 એપ્રિલ 2026 સુધી 27.43 કરોડથી વધુ નામાંકન કરવામાં આવ્યા છે. જેમાંથી 10,75,625 દાવાઓ માટે 21,512.50 કરોડ રૂપિયાની ચુકવણી પણ કરવામાં આવી છે.
3. પ્રધાનમંત્રી સુરક્ષા વીમા યોજના (PMSBY)
કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા ચલાવવામાં આવી રહેલી આ એક કિફાયતી અકસ્માત વીમા યોજના છે.
જેમાં 18 વર્ષથી લઈને 70 વર્ષની ઉંમર સુધીની વ્યક્તિઓને માત્ર 20 રૂપિયા વાર્ષિક પ્રીમિયમ પર આકસ્મિક મૃત્યુ પર 2,00,000 રૂપિયા અને અપંગતા થવા પર 1,00,000 રૂપિયા સુધી ક્લેમ પ્રદાન કરે છે.
આ યોજના માટે JanSuraksha.in પોર્ટલના માધ્યમથી અરજી કરી શકાય છે.
તમે જે બેંક અથવા પોસ્ટ ઓફિસના માધ્યમથી યોજના લીધી છે તેમને અકસ્માત થયા પછી તરત જ જાણ કરો. ત્યારબાદ કેટલાક દસ્તાવેજો જમા કરીને ક્લેમ મેળવી શકાય છે.
29 એપ્રિલ 2026 સુધી આમાં 58.09 કરોડથી વધુ રજીસ્ટ્રેશન થઈ ચૂક્યા છે.
