PM Vishwakarma Yojana: હાથથી કામ કરનારા કારીગરો અવારનવાર મહેનત તો ખૂબ કરે છે, પરંતુ મૂડીની અછત તેમને આગળ વધવા દેતી નથી. હવે સરકારે તેમના માટે ખાસ કદમ ઉઠાવ્યું છે. પ્રધાનમંત્રી વિશ્વકર્મા યોજનામાં મફત ટ્રેનિંગ, ટૂલ્સ ખરીદવા માટે સહાયતા અને સસ્તી લોન બધું એકસાથે મળી રહ્યું છે. ચાલો આ યોજના વિશે વિગતવાર સમજીએ.
સરકારની પ્રધાનમંત્રી વિશ્વકર્મા યોજના આ જ હેતુથી શરૂ કરવામાં આવી છે કે પારંપરિક કારીગરોને બેંકિંગ સિસ્ટમ સાથે જોડવામાં આવે અને તેમને કોઈ પણ સંપત્તિ ગીરો રાખ્યા વગર સસ્તી લોન આપવામાં આવે. આ યોજના ૧૭ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૩ ના રોજ શરૂ થઈ હતી અને આનો લક્ષ્યાંક એવા લોકોને મજબૂતી આપવાનો છે જે વર્ષોથી હાથ અને ઓજારોથી કામ કરી રહ્યા છે.
કેવી રીતે મળશે વિના ગેરંટી લોન?
આ યોજનામાં લોન બે તબક્કામાં આપવામાં આવે છે:
| તબક્કો | લોનની રકમ | શરત | વ્યાજ દર |
| પહેલો | ₹૧ લાખ સુધી | ટ્રેનિંગ પૂરી કરવાની રહેશે | ૫% |
| બીજો | ₹૨ લાખ સુધી | પહેલી લોન સમયસર ચૂકવવી | ૫% |
ખાસ વાત એ છે કે કોઈ ગેરંટી કે ગીરો આપવું પડશે નહીં. કારણ કે સરકાર ક્રેડિટ ગેરંટી આપે છે, જેનાથી બેંકને જોખમ ઓછું રહે છે અને કારીગરને રાહત મળે છે.
ફક્ત લોન નહીં, આખું મદદ પેકેજ
આ યોજના ફક્ત પૈસા આપવા સુધી સીમિત નથી. આમાં અનેક ફાયદા જોડવામાં આવ્યા છે:
૫-૭ દિવસની બેઝિક ટ્રેનિંગ અને જરૂર પડે તો એડવાન્સ ટ્રેનિંગ
તાલીમ દરમિયાન ₹૫૦૦ પ્રતિદિન સ્ટાઈપેન્ડ
આધુનિક ઓજારો ખરીદવા માટે ₹૧૫,૦૦૦ ઈ-વાઉચર
ડિજિટલ પેમેન્ટ પર કેશબેક (UPI વાપરવા પર)
કયા લોકોને મળશે ફાયદો?
યોજનામાં ૧૮ પારંપરિક વ્યવસાય સામેલ છે, જેવા કે સુથાર, દરજી, લુહાર, કુંભાર, સોની, હજામ, ધોબી, કડિયા, મોચી, ટોપલી બનાવનાર, રમકડા ઉત્પાદક વગેરે.
પાત્રતા શું છે:
ઉંમર ૧૮ વર્ષ કે તેથી વધુ
પારંપરિક કામમાં સક્રિય
પરિવારમાંથી ફક્ત એક સભ્ય પાત્ર
સરકારી કર્મચારી હોવો જોઈએ નહીં
જો પહેલા કોઈ સરકારી લોન યોજનાનો લાભ લીધો હોય અને ચૂકવી દીધો હોય, તો ફરીથી પાત્રતા શક્ય છે.
અરજી કેવી રીતે કરવી?
અરજી પ્રક્રિયા ઓનલાઇન છે. નજીકના કોમન સર્વિસ સેન્ટર (CSC) પર જઈને રજીસ્ટ્રેશન કરાવી શકાય છે.
જરૂરી દસ્તાવેજો:
આધાર કાર્ડ
બેંક ખાતું
મોબાઈલ નંબર
રહેઠાણનું પ્રમાણ
સત્યાપન પછી પાત્ર જણાયા પર આઈડી કાર્ડ અને પ્રમાણપત્ર જારી થાય છે.
શું સાચે જ ફાયદો થશે?
આ સવાલ સામાન્ય લોકોના મનમાં જરૂર આવે છે. અનેક કારીગરો વર્ષોથી મર્યાદિત સાધનોમાં કામ કરી રહ્યા છે. જો તેમને સસ્તી લોન, સાચા ટૂલ્સ અને બજાર સુધી પહોંચ મળી જાય, તો કમાણી પણ વધશે. ઉદાહરણ તરીકે, એક દરજી જે મહિનામાં ૧૦,૦૦૦ કમાઈ રહ્યો છે, જો નવી મશીન અને બ્રાન્ડિંગ મદદથી કામ વધારે તો આવક ૨૦-૨૫ હજાર સુધી જઈ શકે છે.
ડિજિટલ અને માર્કેટિંગનો સપોર્ટ કેમ જરૂરી?
આજે ફક્ત હુન્નર પૂરતું નથી. માર્કેટિંગ જરૂરી છે. યોજના હેઠળ કારીગરોને ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ પર વેચવામાં મદદ મળે છે. સાથે જ પેકેજિંગ અને બ્રાન્ડિંગ શીખવવામાં આવે છે.
