Caste Discrimination in Junagadh: આજના આધુનિક યુગમાં જ્યારે આપણે ડિજિટલ ઇન્ડિયાની વાતો કરીએ છીએ, ત્યારે જૂનાગઢ જિલ્લાના વિસાવદર તાલુકાના ભૂતડી ગામમાંથી એક અત્યંત શરમજનક કિસ્સો પ્રકાશમાં આવ્યો છે. અહીં રામજી મંદિરના જીર્ણોદ્ધાર અને પ્રાણ પ્રતિષ્ઠા મહોત્સવ જેવા પવિત્ર પ્રસંગે પણ માનવતા કરતા જ્ઞાતિવાદને વધુ મહત્વ આપવામાં આવ્યું હોય તેવું જણાય છે. આ ધાર્મિક ઉત્સવમાં આખા ગામને ભોજનનું આમંત્રણ હતું, પરંતુ દલિત સમાજના લોકો માટે જે શરતો મૂકવામાં આવી તેણે આખા રાજ્યમાં ચર્ચા જગાવી છે. આ ઘટના સાબિત કરે છે કે બંધારણીય અધિકારો છતાં કેટલીક માનસિકતાઓ હજુ પણ જૂના જમાનાની આભડછેટમાં જકડાયેલી છે.
અપમાનજનક શરતોએ જગાવ્યો આક્રોશ
મળતી માહિતી મુજબ, રામજી મંદિરના મહોત્સવમાં સમૂહ ભોજનનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આરોપ છે કે આયોજકોએ દલિત પરિવારોને એવું કહીને આમંત્રણ આપ્યું કે જો તેમને જમવા આવવું હોય, તો ઘરેથી પોતાના થાળી-વાટકા લઈને આવવું પડશે. એટલું જ નહીં, તેમને અન્ય ગ્રામજનો જમી લે ત્યાર બાદ જ જમવા બેસાડવાની અને તેમની બેઠક વ્યવસ્થા તથા પીવાના પાણીની સુવિધા પણ સાવ અલગ રાખવાની વાત કરવામાં આવી હતી. ભગવાન રામ જેમને શબરીના એઠા બોર ખાધા હોવાનું મનાય છે, તેમના જ મંદિરમાં ભક્તો સાથે આવો વ્યવહાર થતા સામાજિક સ્તરે ભારે રોષ ફેલાયો છે.
પોલીસ કાર્યવાહી અને એટ્રોસિટી એક્ટ હેઠળ ગુનો
આ અપમાન સહન ન થતા ગામના યુવાન અજય બોરીચાએ હિંમત દાખવીને પોલીસનો સંપર્ક કર્યો હતો. આ મામલે વિસાવદર પોલીસ સ્ટેશનમાં પાંચ વ્યક્તિઓ સામે ભારતીય ન્યાય સંહિતા અને એટ્રોસિટી એક્ટ હેઠળ ગુનો નોંધવામાં આવ્યો છે. પોલીસ દ્વારા બાબુ હપાણી, નરેન્દ્ર સીરોયા સહિતના પાંચ લોકો સામે તપાસ શરૂ કરવામાં આવી છે. સામાજિક અગ્રણીઓએ પણ આ મામલે કડક વલણ અપનાવ્યું છે અને ચેતવણી આપી છે કે જો ન્યાય નહીં મળે તો આંદોલન કરવામાં આવશે. પોલીસ હાલ આ મામલે સાક્ષીઓના નિવેદનો લઈને તટસ્થ તપાસ કરી રહી છે.
ધર્મ અને સમાનતા સામે પ્રશ્નાર્થ
કોઈપણ ધર્મ ક્યારેય ભેદભાવ શીખવતો નથી, છતાં ધાર્મિક ઉત્સવોમાં જ્યારે આવા કિસ્સા બને છે ત્યારે તે સમાજ માટે લાલબત્તી સમાન છે. ભૂતડી ગામની આ ઘટનાએ સામાજિક સમરસતાના દાવાઓ પર પાણી ફેરવી દીધું છે. એક તરફ આપણે જાતિમુક્ત સમાજની કલ્પના કરીએ છીએ અને બીજી તરફ ધાર્મિક પ્રસંગે જ કોઈના આત્મસન્માનને ઠેસ પહોંચાડવામાં આવે છે. આ કિસ્સો માત્ર એક પોલીસ ફરિયાદ નથી, પણ સમાજની નૈતિકતા અને માનસિકતાનું પ્રતિબિંબ છે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે કાયદાકીય તપાસમાં સત્ય શું બહાર આવે છે અને પીડિતોને ન્યાય મળે છે કે કેમ.
