MBBS vs BDS: NEET પછી કઈ ડિગ્રી પસંદ કરવી? જાણો બંને વચ્ચેનો મોટો તફાવત
MBBS vs BDS: NEET પાસ કર્યા પછી સ્ટુડન્ટ્સ મેડિકલ ક્ષેત્રમાં અલગ-અલગ ડિગ્રી કોર્સ પૂર્ણ કરે છે. હજારો વિદ્યાર્થીઓ MBBS અને BDS માં પ્રવેશ લેવા વિશે વિચારે છે. બંને ડિગ્રી અલગ-અલગ છે. ઘણી વખત બંને વચ્ચેના કન્ફ્યુઝનને કારણે સ્ટુડન્ટ્સ અને પેરેન્ટ્સ પરેશાન થઈ જાય છે. જોકે, યોગ્ય માહિતી સાથે લેવામાં આવેલો નિર્ણય માત્ર અભ્યાસ માટે જ નહીં પરંતુ ભવિષ્યની તૈયારી માટે પણ જરૂરી હોય છે.
NEET પછી બંનેમાંથી ડિગ્રી પસંદ કરતા પહેલા તેના વચ્ચેનો તફાવત સમજવો જરૂરી છે. અહીં મેડિકલ એક્સપર્ટે બંને ડિગ્રી વચ્ચેનો ફરક અને સ્ટુડન્ટ્સ ડિગ્રી કોર્સની પસંદગી કેવી રીતે કરે તે વિશે જણાવ્યું છે.
MBBS શું છે?
બેચલર ઑફ મેડિસિન એન્ડ બેચલર ઑફ સર્જરી (MBBS) એક અંડરગ્રેજ્યુએટ મેડિકલ ડિગ્રી છે, જે સ્ટુડન્ટ્સને ડોક્ટર બનવા માટે તૈયાર કરે છે. તેમાં ક્લાસરૂમમાં અભ્યાસ સાથે હોસ્પિટલોમાં પ્રેક્ટિકલ ક્લિનિકલ ટ્રેનિંગ પણ સામેલ હોય છે, જેથી સ્ટુડન્ટ્સ બીમારીઓની ઓળખ, સારવાર અને તેને રોકવામાં સક્ષમ બને છે.
તેમાં એનાટોમી, ફિઝિયોલોજી, પેથોલોજી, ફાર્માકોલોજી, મેડિસિન, સર્જરી, પીડિયાટ્રિક્સ અને ઑબ્સ્ટેટ્રિક્સ જેવા વિષયો સામેલ છે.
ડિગ્રી અને ઇન્ટર્નશિપ પૂર્ણ કર્યા પછી ગ્રેજ્યુએટ મેડિકલ પ્રેક્ટિશનર તરીકે રજિસ્ટર થઈ શકે છે, પોસ્ટગ્રેજ્યુએટ સ્પેશિયલાઇઝેશન કરી શકે છે અથવા હોસ્પિટલ, ક્લિનિક, રિસર્ચ સંસ્થા, પબ્લિક હેલ્થ સંગઠન અને અન્ય હેલ્થકેર ક્ષેત્રમાં કામ કરી શકે છે.
BDS શું છે?
બેચલર ઑફ ડેન્ટલ સર્જરી (BDS) એક અંડરગ્રેજ્યુએટ પ્રોફેશનલ ડિગ્રી છે. તેમાં ઓરલ હેલ્થકેર, ડેન્ટલ ટ્રીટમેન્ટ અને પ્રિવેન્ટિવ ડેન્ટિસ્ટ્રી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવે છે.
તેમાં દાંત, પેઢા, જડબા અને મોઢાના અંદરના ભાગને અસર કરતી બીમારીઓની ઓળખ અને સારવાર માટે થિયોરેટિકલ માહિતી તથા પ્રેક્ટિકલ ક્લિનિકલ ટ્રેનિંગ સામેલ છે.
સ્ટુડન્ટ્સ ડેન્ટલ એનાટોમી, ઓરલ પેથોલોજી, પ્રોસ્ટોડોન્ટિક્સ, ઑર્થોડોન્ટિક્સ, પેરિયોડોન્ટિક્સ અને ઓરલ સર્જરી જેવા વિષયોનો અભ્યાસ કરે છે.
કોર્સ અને જરૂરી ઇન્ટર્નશિપ પૂર્ણ કર્યા પછી ગ્રેજ્યુએટ ડેન્ટલ પ્રેક્ટિશનર તરીકે રજિસ્ટર થઈ શકે છે, પ્રાઇવેટ ક્લિનિક શરૂ કરી શકે છે, હોસ્પિટલમાં કામ કરી શકે છે અથવા ડેન્ટિસ્ટ્રીની અલગ-અલગ બ્રાન્ચમાં આગળનો અભ્યાસ અને સ્પેશિયલાઇઝેશન કરી શકે છે.
MBBS અને BDSમાં શું તફાવત છે?
MBBS અને BDS બંને અંડરગ્રેજ્યુએટ મેડિકલ ડિગ્રી છે, પરંતુ તેના ક્ષેત્રમાં ઘણો તફાવત છે. શારદા હોસ્પિટલના ઇન્ટરનલ મેડિસિનના આસિસ્ટન્ટ પ્રોફેસર ડૉ. શ્રેય શ્રીવાસ્તવે જણાવ્યું કે MBBS કોર્સ 5.5 વર્ષનો હોય છે. તેમાં 4.5 વર્ષની એકેડેમિક અભ્યાસ અને એક વર્ષની જરૂરી રોટેટિંગ ઇન્ટર્નશિપ સામેલ હોય છે.
BDS કોર્સ 5 વર્ષનો હોય છે. તેમાં 4 વર્ષની એકેડેમિક અભ્યાસ અને એક વર્ષની ઇન્ટર્નશિપ સામેલ હોય છે.
| MBBS | BDS |
|---|---|
| બેચલર ઑફ મેડિસિન અને બેચલર ઑફ સર્જરી | બેચલર ઑફ ડેન્ટલ સર્જરી |
| જનરલ મેડિસિન અને સર્જરી | ડેન્ટિસ્ટ્રી એન્ડ ઓરલ હેલ્થકેર |
| 5.5 વર્ષ (1 વર્ષની ઇન્ટર્નશિપ સહિત) | 5 વર્ષ (1 વર્ષની ઇન્ટર્નશિપ સહિત) |
| મેડિકલ ડોક્ટર | ડેન્ટલ સર્જન |
| MBBS પછી MD, MS, DNB અને અન્ય સ્પેશિયલાઇઝેશન | MDS અને અન્ય ડેન્ટલ સ્પેશિયલાઇઝેશન |
| કામની તકો: હોસ્પિટલ, ક્લિનિક, સરકારી હેલ્થ સર્વિસ, રિસર્ચ વગેરે | ડિગ્રી પછી ડેન્ટલ ક્લિનિક, હોસ્પિટલ, શૈક્ષણિક સંસ્થા, હેલ્થ સર્વિસ સંગઠનમાં કામની તક |
MBBSમાં હોસ્પિટલ સાથે જોડાયેલા કામના વધુ વિકલ્પો મળે છે. BDSમાં ઓછા સેટઅપ ખર્ચ સાથે ઝડપથી સ્વતંત્ર પ્રેક્ટિસ શરૂ કરી શકાય છે. સ્ટુડન્ટ્સે પોતાની પસંદગીના આધારે પસંદગી કરવી જોઈએ, માત્ર NEET રેન્કના આધારે નહીં. – ડૉ. શ્રેય શ્રીવાસ્તવ, આસિસ્ટન્ટ પ્રોફેસર
MBBS અને BDS માં પ્રવેશ માટે NEET UG જરૂરી
MBBS અથવા BDSમાં એડમિશન લેવા માટે સ્ટુડન્ટ્સનું નેશનલ એલિજિબિલિટી કમ એન્ટ્રન્સ ટેસ્ટ (NEET-UG) પાસ કરવું જરૂરી છે. આ દેશમાં બંને કોર્સ માટે ફરજિયાત એન્ટ્રન્સ એક્ઝામ છે.
આ ઉપરાંત માન્યતા પ્રાપ્ત બોર્ડમાંથી ફિઝિક્સ, કેમિસ્ટ્રી, બાયોલોજી/બાયોટેક્નોલોજી અને ઇંગ્લિશ વિષય સાથે 12મું ધોરણ અથવા તેના સમકક્ષ પરીક્ષા પાસ કરવી પણ જરૂરી છે.
એડમિશન માટે ક્વોલિફાઇંગ માર્ક્સ અને ઉંમરની શરતો પણ પૂર્ણ કરવી પડશે. અંતિમ એડમિશન NEET રેન્ક, સીટની ઉપલબ્ધતા, રિઝર્વેશન પોલિસી અને અન્ય યોગ્યતા શરતોના આધારે કાઉન્સેલિંગ પ્રોસેસ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
