CEC જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માગ વચ્ચે 10 ઓક્ટોબરથી ‘જંતર-મંતર 2.0’ પ્રદર્શન
CJP Protest CAPF Deployment Delhi: CEC જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માગને લઈને CJPના 10 ઓક્ટોબરથી પ્રસ્તાવિત ‘જંતર-મંતર 2.0’ પ્રદર્શન પહેલાં દિલ્હીમાં મોટા પાયે કેન્દ્રીય સુરક્ષા દળોની તૈનાતીની તૈયારી કરવામાં આવી છે. અહેવાલ છે કે ગૃહ મંત્રાલયે 8થી 12 ઓક્ટોબર વચ્ચે દિલ્હી પોલીસને 221 CAPF કંપનીઓ ઉપલબ્ધ કરાવી છે. આ કંપનીઓમાં આશરે 23 હજાર જવાનો સામેલ છે. આ ઉપરાંત અહેવાલ છે કે 15 હજાર દિલ્હી પોલીસકર્મીઓ પણ તૈનાત કરવામાં આવશે.
આ માટે જમ્મુ-કાશ્મીર, પશ્ચિમ બંગાળ અને છત્તીસગઢમાંથી CRPF કંપનીઓ બોલાવવામાં આવી છે. અહેવાલ છે કે છત્તીસગઢમાંથી દિલ્હીમાં લાવવામાં આવી રહેલી કંપનીઓમાં નક્સલ વિરોધી અભિયાનો માટે તૈનાત કંપનીઓ પણ સામેલ છે. વિદ્યાર્થી સંગઠન AISAની રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ અને JNUની PhD સ્કોલર નેહા બોરાએ આ અંગે એક પોસ્ટ શેર કરી છે.
IMPORTANT NEWS ..PLEASE PAY ATTENTION. https://t.co/kupVmRk7Qs
— Neha Boraa (@NehaAisa) October 7, 2026
8થી 12 ઓક્ટોબર સુધી CAPFની તૈનાતી
દિલ્હીમાં ચાલી રહેલા પ્રદર્શનો અને કાયદો-વ્યવસ્થાની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને વધારાના કેન્દ્રીય દળો ઉપલબ્ધ કરાવવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. ગૃહ મંત્રાલયે દિલ્હી પોલીસ માટે 8થી 12 ઓક્ટોબર સુધી 221 CAPF કંપનીઓ ઉપલબ્ધ કરાવી છે. ત્યારબાદ આ કંપનીઓને તેમની મૂળ તૈનાતીના સ્થળોએ પરત મોકલવાની યોજના છે.
આમાંથી 111 કંપનીઓ અગાઉ જુલાઈમાં થયેલા CJP પ્રદર્શનને ધ્યાનમાં રાખીને દિલ્હી પોલીસને ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી હતી, જ્યારે 110 વધારાની કંપનીઓને 6 ઓક્ટોબરે મંજૂરી આપવામાં આવી. એટલે કે તેનો એક ભાગ પહેલાંથી દિલ્હીમાં ઉપલબ્ધ દળોનો છે અને બીજો ભાગ હવે વધારાના રૂપે મંજૂર કરવામાં આવ્યો છે.
કઈ-કઈ CAPFની કંપનીઓ સામેલ છે?
અહેવાલ અનુસાર પહેલાંથી ઉપલબ્ધ 111 કંપનીઓમાં અલગ-અલગ કેન્દ્રીય દળોની કંપનીઓ સામેલ છે. તેમાં BSFની 41 કંપનીઓ, ITBPની 18 કંપનીઓ, SSBની 16 કંપનીઓ, રેપિડ એક્શન ફોર્સ એટલે કે RAFની 13 કંપનીઓ, CRPFની 12 કંપનીઓ, જેમાં 5 મહિલા કંપનીઓ સામેલ છે, અને CISFની 11 કંપનીઓ સામેલ છે. આ ઉપરાંત 6 ઓક્ટોબરે મંજૂર કરવામાં આવેલી વધારાની 110 કંપનીઓમાં CRPFની 85 કંપનીઓ, SSBની 10 કંપનીઓ, RAFની 7 કંપનીઓ, ITBPની 7 કંપનીઓ અને CISFની 1 કંપની સામેલ છે. આ તમામને મળીને 221 કંપનીઓ આશરે 23 હજાર કેન્દ્રીય જવાનોની બરાબર છે.
જમ્મુ-કાશ્મીરમાંથી CRPFની કંપનીઓ પરત બોલાવવામાં આવી
હાલની તૈનાતીની સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે CRPFની કંપનીઓને એવા વિસ્તારોમાંથી દિલ્હીમાં લાવવામાં આવી રહી છે જ્યાં તેઓ પહેલેથી જ સુરક્ષા અને કાયદો-વ્યવસ્થા સાથે જોડાયેલી મહત્વની કામગીરી કરી રહી હતી. અહેવાલમાં સૂત્રોને ટાંકીને કહેવામાં આવ્યું છે કે જમ્મુ-કાશ્મીરના જમ્મુ વિસ્તારમાં અમરનાથ યાત્રા બાદ પણ રાખવામાં આવેલી CRPF કંપનીઓમાંથી કેટલીકને દિલ્હીમાં મોકલવામાં આવી રહી છે. જમ્મુ વિસ્તારમાં કુલ 137 કંપનીઓ તૈનાત હતી. તેમાંથી 20 કંપનીઓ દિલ્હીમાં મોકલવામાં આવનારી કંપનીઓમાં સામેલ છે. આ ઉપરાંત અમરનાથ યાત્રા માટે તૈનાત કરવામાં આવેલી 85 CRPF કંપનીઓને પણ દિલ્હીમાં લાવવામાં આવી રહી હોવાની માહિતી આપવામાં આવી છે.
પશ્ચિમ બંગાળમાં ગયા વર્ષે થયેલી ચૂંટણીઓ બાદથી તૈનાત CRPF કંપનીઓમાંથી પણ કેટલીકને દિલ્હીમાં બોલાવવામાં આવી રહી છે. રાજ્યમાં કુલ 65 કંપનીઓ ગયા વર્ષના ઓક્ટોબરથી તૈનાત હતી. તેમાંથી 40 કંપનીઓને દિલ્હી માટે પરત બોલાવવામાં આવી હોવાની માહિતી સામે આવી છે. એટલે કે બંગાળમાં ચૂંટણી બાદથી હાજર કેન્દ્રીય દળોની તૈનાતીમાં પણ આ દરમિયાન ફેરફાર કરવામાં આવી રહ્યો છે.
છત્તીસગઢમાં નક્સલ વિરોધી અભિયાનો માટે તૈનાત CRPFની કંપનીઓને પણ દિલ્હીમાં લાવવામાં આવી રહી છે. અહેવાલમાં સૂત્રોને ટાંકીને જણાવવામાં આવ્યું છે કે રાજ્યમાં કુલ 157 CRPF કંપનીઓ તૈનાત છે. તેમાંથી 22 કંપનીઓને દિલ્હીની કાયદો-વ્યવસ્થા સંબંધિત ફરજ માટે બોલાવવામાં આવી રહી છે.
દિલ્હી પોલીસના 15 હજાર જવાનો પણ તૈનાત
કેન્દ્રીય દળો ઉપરાંત દિલ્હી પોલીસની પણ મોટા પાયે તૈનાતી થશે. અનેક સૂત્રો અનુસાર, ઓછામાં ઓછા 15 હજાર દિલ્હી પોલીસકર્મીઓને મેદાનમાં તૈનાત કરવામાં આવશે. આ રીતે 10 ઓક્ટોબરથી શરૂ થનારા પ્રદર્શન દરમિયાન દિલ્હીમાં કેન્દ્રીય દળો અને સ્થાનિક પોલીસ બંનેની મોટી હાજરી રહેવાની સંભાવના છે. માનવામાં આવી રહ્યું છે કે દિલ્હીમાં ચાલી રહેલા પ્રદર્શનો દરમિયાન કોઈ અપ્રિય ઘટનાને રોકી શકાય તે માટે વધારાના દળો ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યા છે. પોલીસના આકલન અનુસાર વધારાના દળોની જરૂરિયાત અનુભવાઈ અને ત્યારબાદ 8થી 12 ઓક્ટોબર સુધીની તૈનાતીને મંજૂરી આપવામાં આવી.
આ પહેલીવાર નથી જ્યારે CJPના પ્રદર્શનને ધ્યાનમાં રાખીને દિલ્હીમાં મોટી સંખ્યામાં કેન્દ્રીય દળો તૈનાત કરવામાં આવી રહ્યા છે. જુલાઈમાં થયેલા CJP પ્રદર્શન દરમિયાન દિલ્હીમાં 150 CAPF કંપનીઓ તૈનાત કરવામાં આવી હતી. તે સમયે પશ્ચિમ બંગાળ અને છત્તીસગઢમાંથી પણ કેન્દ્રીય દળોને વિમાન મારફતે દિલ્હીમાં લાવવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપરાંત જુલાઈના પ્રદર્શનને ધ્યાનમાં રાખીને 111 કંપનીઓ દિલ્હી પોલીસને ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી હતી અને બાદમાં આ કંપનીઓ સપ્ટેમ્બરમાં યોજાયેલી BRICS Summit દરમિયાન પણ દિલ્હીમાં હાજર રહી હતી.
ખેડૂતોના આંદોલનથી પણ મોટી હાલની તૈનાતી
હાલની 221 કંપનીઓની તૈનાતીની સરખામણી રાજધાનીમાં થયેલા અન્ય મોટા પ્રદર્શનો સાથે પણ કરવામાં આવી રહી છે. 2020-21ના ખેડૂતોના આંદોલન દરમિયાન દિલ્હીમાં 93 CAPF કંપનીઓ તૈનાત કરવામાં આવી હતી. તેની સરખામણીમાં હાલની વ્યવસ્થામાં 221 કંપનીઓ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવી છે. એટલે કે કેન્દ્રીય દળોની તૈનાતીનું પ્રમાણ ખેડૂતોના આંદોલન દરમિયાનની તૈનાતી કરતાં ઘણું વધારે છે. જુલાઈના CJP પ્રદર્શન દરમિયાન 150 CAPF કંપનીઓ તૈનાત હતી. હાલની સંખ્યા તેનાથી પણ વધારે છે.
હાલની તૈનાતીનું પ્રમાણ 2023ના G20 Summit દરમિયાનની સુરક્ષા વ્યવસ્થાની નજીક છે. G20 Summit દરમિયાન દિલ્હીમાં 236 CAPF કંપનીઓ તૈનાત કરવામાં આવી હતી. આ ઉપરાંત આશરે 25 હજાર દિલ્હી પોલીસકર્મીઓને પણ સુરક્ષા વ્યવસ્થામાં લગાવવામાં આવ્યા હતા. આ દૃષ્ટિએ 10 ઓક્ટોબરના પ્રસ્તાવિત CJP પ્રદર્શન માટે 221 CAPF કંપનીઓ અને આશરે 15 હજાર દિલ્હી પોલીસકર્મીઓની તૈનાતી રાજધાનીમાં કોઈ વિરોધ પ્રદર્શન માટે કરવામાં આવી રહેલી મોટી સુરક્ષા વ્યવસ્થાઓમાં સામેલ છે.
શું છે ‘જંતર-મંતર 2.0’?
CJPએ 10 ઓક્ટોબરથી દિલ્હીમાં નવા આંદોલનની જાહેરાત કરી છે, જેને ‘જંતર-મંતર 2.0’ નામ આપવામાં આવ્યું છે. આ પ્રદર્શનનો મુખ્ય મુદ્દો મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારનું રાજીનામું છે. CJPનો આરોપ છે કે ચૂંટણી પંચ તરફથી મતદાર યાદીની SIR પ્રક્રિયામાં ગંભીર ગેરરીતિઓ થઈ છે. સંગઠનનું કહેવું છે કે SIR દરમિયાન મતદાર યાદીમાંથી નામ હટાવવા અને Form 6 સાથે જોડાયેલા વિવાદોએ મતદાનના અધિકારને લઈને ગંભીર સવાલો ઊભા કર્યા છે. આ જ મુદ્દાને લઈને 10 ઓક્ટોબરથી દિલ્હીમાં પ્રદર્શનની જાહેરાત કરવામાં આવી છે.
