Empty Stomach Health: ખોરાક આપણા શરીર માટે ઊર્જાનું કામ કરે છે. યોગ્ય આહાર આપણને સ્વસ્થ બનાવે છે, પરંતુ આજકાલ ફિટ રહેવા અને વજન ઘટાડવાના ચક્કરમાં મોટાભાગના લોકો કાં તો ખોરાક ઓછો કરી દે છે, અથવા કલાકો સુધી ભૂખ્યા રહે છે અથવા પછી રાતનું ભોજન છોડી દે છે. પરંતુ શું ખરેખર ભૂખ્યા રહેવું સ્વાસ્થ્ય માટે સારું છે, શું ખાલી પેટ રહેવું ફાયદાકારક પણ હોય છે, શું તેનાથી વજન ઓછું થાય છે કે પછી આ આદત શરીરને ધીમે-ધીમે નુકસાન પહોંચાડે છે? આવો સમજીએ કે ખાલી પેટ રહેવું, ભૂખ્યા સૂવું કે સવારે ખાલી પેટ ખાવું તમારા શરીર પર શું-શું અસર કરે છે.
ભૂખ્યા પેટ રહેવાના શું ફાયદા છે? (What are the benefits of staying hungry?)
ડાયટિશિયન અને હેલ્થ એક્સપર્ટ્સ અનુસાર, ભૂખ્યા પેટ લાંબા સમય સુધી રહેવું શરીર માટે ઠીક નથી હોતું. ખાવાના વચ્ચે નાનો-એવો ગેપ એટલે કે બે મીલ્સ વચ્ચે ૩-૪ કલાક ન ખાવું સામાન્ય છે. તેનાથી ઘણા ફાયદા પણ થાય છે. આવું કરવાથી હળવી ડાયજેશન ક્લીનિંગ થાય છે, બોડીને થોડો આરામ મળે છે, બ્લોટિંગ અને ભારેપણું ઓછું થાય છે. ઘણીવાર ભૂખ નેચરલી સેટ થઈ જાય છે, પરંતુ ભૂખ્યા રહેવું ફાયદાકારક હોઈ શકે છે, તે સંપૂર્ણપણે ખોટું છે.
ડાયટિશિયન કહે છે કે લાંબા સમય સુધી ખાલી પેટ રહેવાથી શરીરમાં બનતો એસિડ જાડો થઈ જાય છે, જેનાથી પેટમાં બળતરા, ગેસ, ઊલટી જેવું અનુભવવું અને વારંવાર આવું કરવા પર અલ્સરનો ખતરો વધી જાય છે. તેથી ભૂખ્યા રહેવાથી વધુ જરૂરી ઓછું અને સમયસર ખાવું છે.
ખાલી પેટ કેટલા કલાક માનવામાં આવે છે? (How many hours is considered an empty stomach?)
સામાન્ય રીતે ડૉક્ટર્સ ૮ થી ૧૦ કલાક કંઈ પણ ખાધા વિના રહેવુંને ખાલી પેટ માને છે. રાત્રે સૂતી વખતે લઈને સવાર સુધીનો સમય એક નેચરલ ફાસ્ટિંગ પિરિયડ હોય છે. રાતની ઊંઘ પણ આમાં જ શામેલ હોય છે, તેથી સવારે ઉઠતાં જ પેટ ખાલી હોય છે અને શરીરને પાણી, હળવી ઊર્જા અને સરળ પાચનવાળી વસ્તુઓ જોઈએ છે. કેટલાક લોકો ઇન્ટરમિટન્ટ ફાસ્ટિંગ કરે છે. તેમના માટે ૧૨ કલાક, ૧૪ કલાક કે ૧૬ કલાકનો ગેપ પણ ખાલી પેટ માની શકાય છે. જોકે, આ લાઇફસ્ટાઇલ, હેલ્થ કન્ડિશન અને બોડી ટાઇપ પર નિર્ભર કરે છે. વધારે વાર ભૂખ્યા રહેવાથી નબળાઈ, ચક્કર, લો બીપીની સમસ્યા થઈ શકે છે, તેથી હંમેશા સંતુલિત ફાસ્ટિંગ કરવી જોઈએ.
ભૂખ્યા પેટ સૂવાથી શું થાય છે? (What happens if you go to bed hungry?)
ઘણા લોકો વજન ઓછું કરવા માટે રાત્રે ભોજન છોડી દે છે, પરંતુ ડૉક્ટરો અને સ્લીપ એક્સપર્ટ્સનું કહેવું છે કે ખાલી પેટ સૂવું હંમેશા સારું નથી હોતું.
આના કારણે ઊંઘ ખરાબ થાય છે,
પેટમાં બળતરા વધે છે,
હોર્મોન ગડબડાઈ શકે છે,
આગલી સવારે વધારે ભૂખ લાગે છે અને તમે જરૂરિયાત કરતાં વધારે ખાઈ લો છો.
કેટલાક લોકોમાં ભૂખ્યા પેટ સૂવાથી કોર્ટિસોલ (Cortisol) એટલે કે સ્ટ્રેસ હોર્મોન વધે છે, જેનાથી ચીડિયાપણું અને બેચેની થઈ શકે છે. ઘણીવાર શરીરને રાત્રે થોડું કાર્બ્સ જોઈએ છે, જેથી ઊંઘ ગાઢ આવે અને શરીર રિપેર મોડમાં જઈ શકે. જો તમને રાત્રે ભૂખ લાગે તો હેવી ખાવાની જગ્યાએ કંઈક લાઇટ ખાઈ શકો છો, જે ઊંઘ પણ ખરાબ નથી કરતી અને પેટ પણ નથી બગાડતી.
રોજ સવારે ખાલી પેટ ખાવાથી શું થાય છે? (What happens if you eat empty stomach every morning?)
ડાયટિશિયન અનુસાર, સવારે ખાલી પેટ સાચી વસ્તુઓ ખાવી ખૂબ ફાયદાકારક છે.
હૂંફાળું પાણી, લીંબુ પાણી, પલાળેલા બદામ, કેળા, પપૈયા કે કાકડી જેવી વસ્તુઓ પાચન સુધારે છે, પેટને સાફ કરે છે અને આખા દિવસ ઊર્જા આપે છે.
સવારે ખાલી પેટ ફળ ખાવાથી શરીર ઝડપથી વિટામિન્સ અને મિનરલ્સને શોષી લે છે, જેનાથી ઇમ્યુનિટી મજબૂત, સ્કિન સારી અને મેટાબોલિઝમ સક્રિય રહે છે.
જો તમે સવારે ઉઠીને ચા કે કોફી પહેલાં લો છો, તો એસિડિટી અને પેટમાં બળતરા વધી શકે છે.
સવારે ખાલી પેટ બહુ ખાટા ફળ, મસાલેદાર ખાવાનું, તળેલા ફૂડ્સ પણ અવોઈડ કરવા જોઈએ.
