Convert Petrol Car into CNG: ઇઝરાયેલ-અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધને કારણે દેશમાં LPG સિલિન્ડરની અછતના અહેવાલો આવી રહ્યા છે, અને તેનું પરિણામ ગેસ સિલિન્ડર લેવા માટે લોકોની લાંબી લાઇનોના સ્વરૂપમાં જોવા મળી રહ્યું છે. આવી સ્થિતિમાં લોકોને ચિંતા છે કે જો યુદ્ધ લાંબુ ચાલ્યું તો પેટ્રોલ/ડીઝલ માટે પણ લાંબી લાઇન લગાવવી પડી શકે છે. આનો એક ઉકેલ એ હોઈ શકે છે કે તમે તમારી પેટ્રોલ/ડીઝલ કારને CNGમાં કન્વર્ટ કરાવી લો. પરંતુ, આ કેવી રીતે થશે અને તે માટે તમારે કઈ બાબતોનું ધ્યાન રાખવું પડશે? તે જાણવા માટે આ આર્ટિકલ પૂરો વાંચો.
પેટ્રોલ કે ડીઝલની સરખામણીમાં CNG થોડું સસ્તું હોય છે અને તે વધુ માઈલેજ પણ આપે છે. તેથી તેલની ચિંતાઓ વચ્ચે પોતાની કારને સીએનજીને અનુરૂપ બનાવવી એ એક સમજદારીભર્યો નિર્ણય હોઈ શકે છે.
CNG કિટ નંખાવતા પહેલાની જરૂરી શરતો
ટાટા એઆઈજી (Tata AIG) અને અન્યના જણાવ્યા મુજબ, પોતાના ફોર-વ્હીલરમાં સીએનજી કિટ નંખાવતા પહેલા કેટલીક જરૂરી બાબતો પર ધ્યાન આપો, જેમ કે તમારી કારનું એન્જિન CNG કિટને અનુકૂળ છે કે નહીં. હંમેશા અધિકૃત ડીલર પાસેથી જ અસલી અને એપ્રુવ્ડ (Approved) CNG કિટ ખરીદો. સાથે જ સુનિશ્ચિત કરો કે કિટના તમામ પાર્ટ્સ નવા હોય. ટેન્કની મજબૂતી તપાસવા માટે હાઈડ્રો ટેસ્ટ જરૂર કરાવો જેથી લીકેજનું જોખમ ન રહે.
કારમાં CNG કિટ લગાવવાની પ્રક્રિયા
પેટ્રોલ કે ડીઝલ કારમાં CNG કિટ લગાવવી એ એક ટેકનિકલ કામ છે, તેથી તેને હંમેશા કોઈ નિષ્ણાત મિકેનિક પાસે જ કરાવો. આ કામ કંઈક આ રીતે કરવામાં આવે છે:
પહેલા એર-ગેસ મિક્સર, પ્રેશર રેગ્યુલેટર, સિલેક્ટર સ્વીચ, હાઈ-પ્રેશર લાઇન, હીટિંગ સિસ્ટમ અને ઇમ્યુલેટર સહિતના અનેક મહત્વપૂર્ણ ભાગોને યોગ્ય જગ્યાએ ફિટ કરવામાં આવે છે.
ફિટિંગ પછી એ તપાસવામાં આવે છે કે ક્યાંયથી ગેસ લીક તો નથી થઈ રહ્યો ને.
બધું બરાબર હોવા પર એન્જિન ચાલુ કરવામાં આવે છે. એ વાતનું ધ્યાન રાખો કે કારને હંમેશા પહેલા પેટ્રોલ પર સ્ટાર્ટ કરો, પછી CNG મોડ પર સ્વિચ કરો.
CNG કિટ કેટલા પ્રકારની હોય છે?
ગાડીઓમાં લગાવવામાં આવતી સીએનજી કિટ મુખ્યત્વે બે પ્રકારની હોય છે. એક ફેક્ટરી ફિટેડ, જે કંપની દ્વારા કારમાં ફિટ કરવામાં આવે છે અને બીજી હોય છે રેટ્રોફિટેડ, જે બહારથી નંખાવવામાં આવે છે. બંનેના પોતાના ફાયદા અને ગેરફાયદા છે.
1. ફેક્ટરી-ફિટેડ CNG કિટ
કેટલીક ગાડીઓમાં ફેક્ટરીમાંથી જ સીએનજી કિટ લાગીને આવે છે. ફેક્ટરી-ફિટેડ CNG કિટ ખાસ કરીને તે જ ગાડી માટે બનાવવામાં આવે છે, અને તેને કોઈ બીજી કારમાં લગાવી શકાતી નથી. તેને એન્જિનના હિસાબે ખાસ ડિઝાઇન કરવામાં આવે છે. આ રેટ્રોફિટેડ કિટની તુલનામાં વધુ સુરક્ષિત હોય છે અને તેનાથી ગાડીની વોરંટી પર કોઈ અસર પડતી નથી. જોકે, ફેક્ટરી-ફિટેડ સીએનજી કિટ વાળી ગાડી ખરીદતી વખતે મોંઘી પડે છે.
2. રેટ્રોફિટેડ CNG કિટ
રેટ્રોફિટેડ સીએનજી કિટ સામાન્ય રીતે યુનિવર્સલ હોય છે અને ગાડી મુજબ તેમાં ફેરફાર કરી શકાય છે. તેને કોઈ પણ કારમાં લગાવી શકાય છે. આમાં કોઈ પણ પેટ્રોલથી ચાલતી ગાડીને સીએનજી કિટથી મોડિફાય કરી શકાય છે, જેથી માઈલેજ સુધારી શકાય. આ ફેક્ટરી-ફિટેડ સીએનજી કિટ કરતા સસ્તી અને ઓછી સુરક્ષિત હોય છે. રેટ્રોફિટેડ સીએનજી કિટ નંખાવવાથી કારની વોરંટી ખતમ થઈ જાય છે.
CNG કિટ નંખાવતા પહેલા આ બાબતોનું ધ્યાન રાખો
ખૂબ જ જૂની કારોમાં CNG કિટ અવારનવાર યોગ્ય રીતે કામ કરતી નથી અથવા એન્જિનને નુકસાન પહોંચાડે છે.
જો તમે તમારી કારમાં સીએનજી કિટ નંખાવવા માંગો છો તો તમારે RTO પાસેથી મંજૂરી લેવી પડશે અને તમારી કારની RC (રજીસ્ટ્રેશન સર્ટિફિકેટ) પર ફ્યુઅલ ટાઈપ બદલાવવો પડશે.
કારમાં સીએનજી કિટ લગાવવામાં એકવાર મોટો ખર્ચ (₹30,000 થી ₹60,000 સુધી) થાય છે, પરંતુ લાંબા ગાળે પેટ્રોલની સરખામણીમાં ઘણી બચત થાય છે.
CNG ગાડીઓને રેગ્યુલર સર્વિસ અને મેન્ટેનન્સની જરૂર હોય છે. તેમજ લાંબી યાત્રા પર જતા પહેલા તમારે એ જાણી લેવું પડશે કે રસ્તામાં તમને સીએનજી પંપ ક્યાં-ક્યાં મળશે.
