India Forex Reserve: RBIના આંકડાથી મોટો ખુલાસો, ભારતનું Foreign Exchange Reserve વધીને $729.328 billion થયું
India Forex Reserve: ભારતનું વિદેશી મુદ્રા ભંડાર એક વખત ફરીથી ઓલ ટાઇમ હાઇ પર પહોંચી ગયું છે. હકીકતમાં, છેલ્લા દિવસોમાં રિઝર્વ બેન્કે દેશમાં વિદેશી મુદ્રાના પ્રવાહને વધારવા માટે Foreign currency non-resident bank (FCNR-B) યોજના શરૂ કરી હતી. આ યોજનાને સારો પ્રતિસાદ મળ્યો છે. તેથી જ 21 ઓગસ્ટે પૂર્ણ થયેલું સપ્તાહ સતત 8મું સપ્તાહ રહ્યું, જ્યારે ભારતના વિદેશી મુદ્રા ભંડારમાં વધારો થયો. ગયા સપ્તાહે પણ ભારતના વિદેશી મુદ્રા ભંડારમાં $12.4 billionનો વધારો થયો.
વિદેશી મુદ્રા ભંડારમાં કેટલો વધારો
ભારતીય રિઝર્વ બેન્ક (Reserve Bank of India) દ્વારા શુક્રવારે જાહેર કરવામાં આવેલા આંકડા અનુસાર 21 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ પૂર્ણ થયેલા સપ્તાહ દરમિયાન ભારતના વિદેશી મુદ્રા ભંડારમાં $12.422 billionનો મોટો વધારો થયો છે. તેના એક સપ્તાહ અગાઉ પણ તેમાં $9.905 billionનો વધારો થયો હતો. હવે ભારતનું વિદેશી મુદ્રા ભંડાર વધીને $729.328 billion થઈ ગયું છે. આ પહેલાં 27 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ ભારતનું ભંડાર $728.494 billionના ઓલ ટાઇમ હાઇ પર હતું. હવે આ રેકોર્ડ તૂટી ગયો છે.
FCA ભંડાર કેટલું વધ્યું?
રિઝર્વ બેન્ક (RBI) દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા સાપ્તાહિક આંકડા અનુસાર 21 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ પૂર્ણ થયેલા સપ્તાહ દરમિયાન ભારતની વિદેશી મુદ્રા સંપત્તિ (Foreign Currency Asset)માં પણ $9.482 billionનો વધારો થયો છે. તેના એક સપ્તાહ અગાઉ તેમાં $7.225 billionનો વધારો થયો હતો. હવે ભારતનું FCA ભંડાર વધીને $591.333 billion થઈ ગયું છે. ઉલ્લેખનીય છે કે દેશના કુલ વિદેશી મુદ્રા ભંડારમાં વિદેશી મુદ્રા સંપત્તિ અથવા ફોરેન કરન્સી એસેટ (FCA) એક મહત્વપૂર્ણ હિસ્સો હોય છે. ડોલરમાં વ્યક્ત કરવામાં આવતી વિદેશી મુદ્રા સંપત્તિમાં યુરો, પાઉન્ડ અને યેન જેવી બિન-અમેરિકન મુદ્રાઓમાં આવેલા વધઘટની અસરોને પણ સામેલ કરવામાં આવે છે.
ગોલ્ડ રિઝર્વ પણ વધ્યું
સમીક્ષાધીન સપ્તાહ દરમિયાન સોનાના ભાવમાં થોડો વધારો થયો છે. તેના કારણે રિઝર્વ બેન્કના સોનાના ભંડારની વેલ્યુમાં $2.801 billionનો વધારો થયો છે. એક સપ્તાહ અગાઉ પણ તેમાં $2.679 billionનો વધારો થયો હતો. હવે ભારતના સોનાના ભંડારની વેલ્યુ વધીને $114.218 billion થઈ ગઈ છે. ઉલ્લેખનીય છે કે માર્ચ 2026ના અંતમાં RBI પાસે સોનાનો ભંડાર 880.52 ટન હતો. આ દેશના કુલ ફોરેન એક્સચેન્જ રિઝર્વના લગભગ 16.7% જેટલું છે. તેની વેલ્યુમાં ઘટાડો થાય છે ત્યારે તે કુલ વિદેશી મુદ્રા ભંડારને અસર કરે છે.
SDRમાં વધારો
રિઝર્વ બેન્કના આંકડા અનુસાર, ગયા સપ્તાહે ભારતના સ્પેશલ ડ્રોઇંગ રાઇટ અથવા વિશેષ આહરણ અધિકાર (SDR)માં $112 millionનો વધારો થયો છે. તેના એક સપ્તાહ અગાઉ તેમાં $5 millionનો ઘટાડો થયો હતો. હવે ભારતનું કુલ SDR ભંડાર વધીને $18.852 Billion થઈ ગયું છે. આ જ સપ્તાહે આંતરરાષ્ટ્રીય મુદ્રા કોષ (IMF) પાસે રાખવામાં આવેલા દેશના રિઝર્વ કરન્સી ભંડારમાં પણ $26 millionનો વધારો થયો છે. તેમાં એક સપ્તાહ અગાઉ પણ $5 millionનો વધારો થયો હતો. હવે ભારતનું IMF રિઝર્વ વધીને $4.925 billion થઈ ગયું છે.
FCNR (B)માં કેટલા $ આવ્યા
રિઝર્વ બેન્કે છેલ્લા દિવસોમાં જણાવ્યું હતું કે ઓગસ્ટ સુધીમાં આ યોજનામાં $65.4 billion આવી ચૂક્યા હતા. આ યોજના આ જ વર્ષના જૂનમાં શરૂ કરવામાં આવી હતી. આ યોજના હેઠળ NRI પૈસા જમા કરે છે અને ફોરેન કરન્સીમાં કોઈ એક્સચેન્જ રિસ્ક હોય તો તે સંપૂર્ણ રીતે રિઝર્વ બેન્ક ઉઠાવે છે. આ યોજનામાં રૂપિયા નહીં પરંતુ વિદેશી મુદ્રામાં જ પૈસા જમા થાય છે. બેન્કો આ થાપણો પર 7.4 ટકા સુધીનો ઊંચો વ્યાજદર ઓફર કરી રહી છે. મીડિયા રિપોર્ટ અનુસાર આ યોજનાને કારણે NRI 15 ટકા સુધીનું રિટર્ન મેળવી રહ્યા છે. કારણ કે તેઓ વિદેશોમાં ખૂબ ઓછા વ્યાજ દરે પૈસા ઉઠાવીને FCNR (B) યોજના હેઠળ ભારે વ્યાજ દરનો લાભ લઈ રહ્યા છે.
