Medical Seats In India :આજેપણ કોઈપણ કેરિયર હોય પરંતુ ડોક્ટર બનવું કે ડૉક્ટરીનો અભ્યાસ કરવો તે ખાસ બાબત જ છે.દરેક પેરેન્ટ્સને આજેપણ તેના બાળકને ડોક્ટર બનાવવું ગમે છે.પરંતુ મેડીકલનો અભ્યાસ કોઈ આસાન નથી.એક તો ટકાવારી અને બીજું ખર્ચ અને ત્રીજું મહેનત એમ ત્રણેય મળી કોઈપણ પેરેન્ટ્સ કે વિદ્યાર્થીના સપના ચકનાચૂર કરી નાખે છે.ત્યારે હાલમાં જ આ બાબતને લઈને એક સારા સમાચાર તે આવ્યા છે કે, આગામી પાંચ વર્ષમાં દેશમાં 75,000 મેડિકલ સીટો વધારવાનો લક્ષ્યાંક રાખવામાં આવ્યો છે. કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય મંત્રી જેપી નડ્ડાએ કહ્યું કે નેશનલ મેડિકલ કમિશન (NMC) એ છેલ્લા ચાર વર્ષમાં UG અને PG મેડિકલ સીટોની સંખ્યામાં 25 હજારનો વધારો કર્યો છે. MBBSની બેઠકોની સંખ્યાને એક લાખથી વધુ કરવાનો લક્ષ્યાંક નિર્ધારિત સમયમર્યાદાના એક વર્ષ પહેલા જ હાંસલ કરવામાં આવ્યો છે. તેમણે કહ્યું કે મેડિકલ પ્રોફેશનલ્સની વધતી જતી માંગને ધ્યાનમાં રાખીને વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ આગામી પાંચ વર્ષમાં વર્તમાન મેડિકલ સીટોમાં દર વર્ષે 15 હજારનો વધારો કરવાનો લક્ષ્યાંક રાખ્યો છે, જે પૂર્ણ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
MBBS સીટો 2024: આ વર્ષે 12 હજાર સીટો વધી
કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય સચિવ અપૂર્વ ચંદ્રાનું કહેવું છે કે આ વર્ષે અત્યાર સુધીમાં મેડિકલ સીટોમાં 12 હજારનો વધારો કરવામાં આવ્યો છે અને ટૂંક સમયમાં 15 હજારનો લક્ષ્યાંક હાંસલ કરવામાં આવશે. એમબીબીએસ અને સુપર સ્પેશિયાલિટી પીજી કોર્સની કુલ સંખ્યામાં વધારો કરવામાં આવ્યો છે. મેડિકલ કોલેજોમાં બેડની સંખ્યા પણ વધશે. દર વર્ષે નવી મેડિકલ કોલેજો બનાવવામાં આવે છે અને એમબીબીએસ અને પીજી કોર્સની સીટો વધારવાની પણ માંગ છે.
MBBS કોર્સની માંગ સતત વધી રહી છે
આ વખતે NEET UG પરીક્ષા માટે રેકોર્ડ 24.06 લાખ નોંધણી કરવામાં આવી હતી અને MBBS અભ્યાસક્રમોની માંગ સતત વધી રહી છે. NMCના UG મેડિકલ એજ્યુકેશન બોર્ડના પ્રેસિડેન્ટ ડૉ. અરુણા વી. વણિકર કહે છે કે NMC દ્વારા કેન્દ્રીય સ્વાસ્થ્ય મંત્રાલયના નિર્દેશો હેઠળ MBBSની બેઠકો વધારવામાં આવી રહી છે. આ ઉપરાંત મેડિકલ એજ્યુકેશનની ગુણવત્તામાં સુધારાને ધ્યાનમાં રાખીને નિયમો તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યા છે.
હવે દેશમાં સરકારી મેડિકલ કોલેજોની સંખ્યા પણ વધી છે. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે દેશમાં MBBSની વધુ બેઠકો હશે ત્યારે દૂરના વિસ્તારોના વિદ્યાર્થીઓને પણ ફાયદો થશે.
ભારતમાં મેડિકલ કોલેજોની સંખ્યા
2023-24માં મેડિકલ કોલેજોની સંખ્યા 706 હતી, જે 2024-25માં વધીને 766 થઈ ગઈ છે.
2013-14માં મેડિકલ કોલેજોની સંખ્યા 387 હતી જે 2024-25માં વધીને 766 થઈ ગઈ છે. આ 98 ટકાનો વધારો છે.
આ જ સમયગાળા દરમિયાન 379 નવી મેડિકલ કોલેજોની સ્થાપના કરવામાં આવી છે. હાલમાં દેશમાં 766 (423 સરકારી અને 343 ખાનગી) મેડિકલ કોલેજો છે.
ભારતમાં MBBS સીટોની સંખ્યા
2023-24માં MBBSની બેઠકો 1,08,940 હતી, જે વધીને 2024-25માં 1,15,812 થઈ ગઈ છે. 2013-14માં દેશમાં મેડિકલની 51,348 સીટો હતી અને છેલ્લા 10 વર્ષમાં તેમાં 64,464 એટલે કે 125 ટકાનો વધારો થયો છે.
ભારતમાં પીજી મેડિકલ સીટો
મેડિકલ પીજી સીટો 2023-24માં 69,024 થી વધીને 2024-25માં 73,111 થઈ ગઈ છે. 2013-14માં 31,185 બેઠકો હતી, જે 2024-25માં વધીને 73,111 થઈ ગઈ છે. પીજી સીટોની સંખ્યામાં 39,460 એટલે કે 127 ટકાનો વધારો થયો છે.
NMR પર અત્યાર સુધીમાં 20 હજારથી વધુ અરજીઓ આવી છે
નેશનલ મેડિકલ કમિશન (NMC) એ નવા પોર્ટલ નેશનલ મેડિકલ રજિસ્ટર (NMR) પર તમામ MBBS ડોકટરો માટે નોંધણી પ્રક્રિયા શરૂ કરી છે અને અત્યાર સુધીમાં 20 હજારથી વધુ અરજીઓ પ્રાપ્ત થઈ છે. તમામ ડોકટરોએ તાજેતરમાં લોન્ચ કરેલ NMR પોર્ટલ પર નોંધણી કરાવવી જરૂરી છે. નોંધણી પછી, ડોકટરોને ભારતમાં પ્રેક્ટિસ કરવા માટે એક અનન્ય ID મળશે.
ઇન્ડિયન મેડિકલ રજિસ્ટર (IMR) પર પહેલેથી જ નોંધાયેલા ડૉક્ટરોએ પણ નેશનલ મેડિકલ રજિસ્ટર (NMR) પર નોંધણી કરાવવી જરૂરી છે. NMR એ દેશના આયુષ્માન ભારત ડિજિટલ મિશનનો મુખ્ય ઘટક છે. તે હેલ્થકેર પ્રોફેશનલ રજિસ્ટ્રીનો ભાગ હશે. NMRમાં દેશના લગભગ 13 લાખ એલોપેથી ડોક્ટરોનો ડેટા હશે
