Investment Banking Career: ફાઇનાન્સનો અભ્યાસ કરતા વિદ્યાર્થીઓ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં કેરિયર બનાવવાનું વધુ વિચારે છે. તેનું એક કારણ એ છે કે સારી સેલરી, શાનદાર જોબ ટાઇટલ અને મોટી-મોટી ગ્લેમરસ ડીલ્સના આધારે થતી કમાણી. જોકે, ઘણા વિદ્યાર્થીઓ સારા સેલરી પેકેજને ધ્યાનમાં રાખીને આગળ વધે છે, પરંતુ તે પહેલાં એ સમજવું જરૂરી છે કે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કર શું કામ કરે છે અને કયો કોર્સ પસંદ કરવો યોગ્ય છે.
CEO અશ્વિની બજાજનું માનવું છે કે માત્ર કરોડોની કમાણી જોઈને આ ક્ષેત્ર પસંદ કરવું યોગ્ય નથી. ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કરનું મુખ્ય કામ કંપનીઓને મૂડી એકત્ર કરવામાં, IPO લાવવામાં, મર્જર અને મોટી ફાઇનાન્સ ડીલ અંગે સલાહ આપવાનું હોય છે. આ પ્રોફેશનમાં સફળતા માટે ફાઇનાન્સની સમજ સાથે કમ્યુનિકેશન, નેગોશિએશન અને એનાલિટિકલ સ્કિલ્સ પણ જરૂરી છે. ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં કેરિયર શરૂ કરનારાઓ માટે CEO એ મહત્વની સલાહ આપી છે.
CEO એ જણાવ્યું – ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં કેરિયરનો માર્ગ
લેવરેજ્ડ ગ્રોથના CEO અશ્વિની બજાજે જણાવ્યું કે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં પ્રવેશવાનો કોઈ નિશ્ચિત માર્ગ નથી, પરંતુ કેટલીક બાબતો હંમેશા મહત્વ રાખે છે. ફાઇનાન્સમાં મજબૂત આધાર માત્ર શરૂઆત છે.
- CFA જેવી ક્વોલિફિકેશન ઇક્વિટી રિસર્ચ, વેલ્યુએશન, ફિક્સ્ડ ઇન્કમ અને કોર્પોરેટ ફાઇનાન્સ જેવા ક્ષેત્રોમાં સારી સમજ વિકસાવવામાં મદદ કરે છે.
- કોઈ સારા સંસ્થાનમાંથી MBA કરવાથી ઇન્ડસ્ટ્રીનો અનુભવ, સાથીઓ પાસેથી શીખવાની તક, ગ્રૂમિંગ અને ઉત્તમ પ્લેસમેન્ટની તકો મળે છે.
- જોકે, સૌથી મોટો ફરક શરૂઆતના કાર્ય અનુભવથી પડે છે.
- ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં આવતાં પહેલાં ઘણા ઇચ્છુક ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કરો ઇક્વિટી રિસર્ચ, વેલ્યુએશન, ફાઇનાન્શિયલ મોડેલિંગ અથવા ટ્રાન્ઝેક્શન એડવાઇઝરી જેવી ભૂમિકાઓથી શરૂઆત કરે છે. આ અનુભવથી પુસ્તકો સિવાય વાસ્તવિક જીવનમાં બિઝનેસ કેવી રીતે કામ કરે છે તેની સમજ મળે છે.
- ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગ અંગે સામાન્ય માન્યતા કરતાં આ મોટાભાગે નેટવર્ક આધારિત પ્રોફેશન છે અને તેના માટે સારી સેલ્સ સ્કિલ્સ જરૂરી છે. તેમાં પ્રોફેશનલ્સ ક્લાયન્ટ્સ, ઇન્વેસ્ટર્સ અને સિનિયર મેનેજમેન્ટ સાથે વાતચીત કરવામાં ઘણો સમય પસાર કરે છે.
ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગ માટે 12 મા પછી કયો કોર્સ પસંદ કરવો?
જે સ્ટુડન્ટ્સ ફાઇનાન્શિયલ સેક્ટરમાં જવા માંગે છે, તેમના માટે ચાર્ટર્ડ એકાઉન્ટન્સી (CA) કોર્સ એકાઉન્ટિંગ, ટેક્સેશન, કોસ્ટિંગ, લો અને ઓડિટિંગ જેવી ફીલ્ડમાં મજબૂત આધાર તૈયાર કરે છે. જો તમારી રસ માર્કેટ અને કોર ફાઇનાન્સમાં વધુ હોય તો ચાર્ટર્ડ ફાઇનાન્શિયલ એનાલિસ્ટ (CFA) પ્રોગ્રામ કરી શકો છો, કારણ કે તેમાં ઇક્વિટી, ફિક્સ્ડ ઇન્કમ, અલ્ટરનેટિવ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ અને કોર્પોરેટ ફાઇનાન્સ અંગેની માહિતીનો સમાવેશ થાય છે.
તે ઉપરાંત, કોઈ ટોપ-લેવલ સંસ્થાનમાંથી માસ્ટર ઓફ બિઝનેસ એડમિનિસ્ટ્રેશન (MBA) કરવાથી માર્કેટિંગ, HR, ઓપરેશન્સ અને ઓર્ગેનાઇઝેશનલ બિહેવિયર જેવા ક્ષેત્રોમાં તમારો વ્યાપ વધે છે. સાથે જ ઉત્તમ કેમ્પસ પ્લેસમેન્ટની તકો અને પ્રોફેશનલ ગ્રૂમિંગ પણ મળે છે.
ઘણા પ્રોફેશનલ્સનું માનવું છે કે CA+CFA+MBA જેવી ક્વોલિફિકેશન્સને જોડવાથી ખૂબ જ મજબૂત પ્રોફાઇલ તૈયાર થાય છે. તેમાં ટેક્નિકલ નોલેજ અને કોર્પોરેટ લીડરશિપ માટે જરૂરી તૈયારી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવે છે. જે વિદ્યાર્થીઓ 12મી પછી સામાન્ય ગ્રેજ્યુએશન કરવા માંગે છે, તેમના માટે ટોપ-લેવલ BCom કોલેજોમાંથી ઇન્ટર્નશિપ દ્વારા ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં પ્રવેશવાનો માર્ગ ખુલ્લો થાય છે. ઘણા લોકો પોતાનું કેરિયર Big 4 અથવા કન્સલ્ટિંગ રોલથી પણ શરૂ કરે છે, ખાસ કરીને વેલ્યુએશન અથવા એડવાઇઝરીમાં, અને સમય જતાં ધીમે-ધીમે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં પ્રવેશ કરે છે. – અશ્વિની બજાજ, CEO, લેવરેજ્ડ ગ્રોથ
ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કર બનવા માટે જરૂરી સ્કિલ્સ
ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગ એવી ફીલ્ડ છે જ્યાં ડીલ્સ, ટાઇમિંગ અને વાતચીત (નેગોશિએશન) સીધી રીતે પરિણામને અસર કરે છે. તેથી સારી કમ્યુનિકેશન સ્કિલ જરૂરી છે.
- સારી કમ્યુનિકેશન અને ઇન્ટરપર્સનલ સ્કિલ્સ.
- ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં ડેટાને ઓર્ગેનાઇઝ કરવા માટે ટેક્નિકલ સ્કિલ.
- આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) મોડલ અને ફાઇનાન્સના કોન્સેપ્ટ.
- વેલ્યુએશન માટે એક્સેલ અને ફાઇનાન્શિયલ મોડેલિંગ.
આ ક્ષેત્રમાં કમ્યુનિકેશન સ્કિલ અંગે FBI ના પૂર્વ નેગોશિએટર ક્રિસ વોસની પુસ્તક ‘Never Split the Difference’ માં ખૂબ સારી રીતે સમજાવવામાં આવ્યું છે. આ પુસ્તક જણાવે છે કે વાતચીતનો અર્થ માત્ર આંકડાઓ નહીં, પરંતુ લોકોને સમજવા, પરિસ્થિતિને ઓળખવા અને પરિણામ મેળવવાનો છે. આ જ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગ માટેની સાચી સ્કિલ્સ છે.
ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગ – શરૂઆતનું કેરિયર, કરોડો સુધી પહોંચે છે સેલરી
CEO એ જણાવ્યું કે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં કેરિયરની પ્રગતિ સામાન્ય રીતે એનાલિસ્ટથી શરૂ થઈને એસોસિએટ, વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ, ડિરેક્ટર અને મેનેજિંગ ડિરેક્ટર સુધી પહોંચે છે. આ દરમિયાન જવાબદારીઓ પણ બદલાય છે. શરૂઆતમાં કામ પૂર્ણ કરવું અને એનાલિસિસ પર ધ્યાન આપવામાં આવે છે, જ્યારે પછીના તબક્કામાં ક્લાયન્ટ મેનેજમેન્ટ, ડીલ શરૂ કરવી અને બિઝનેસ ડેવલપમેન્ટ જેવા કાર્યો કરવા પડે છે.
- સેલરી રોલ, અનુભવ અને સંસ્થાન મુજબ અલગ-અલગ હોય છે.
- એન્ટ્રી-લેવલ સપોર્ટ રોલમાં સેલરી અંદાજે 5 થી 10 લાખ રૂપિયા હોઈ શકે છે, જ્યારે ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગ રોલમાં સેલરી ઘણી વધુ હોય છે.
- સિનિયર લેવલ પર સેલરીનો મોટો હિસ્સો બોનસ અને પરફોર્મન્સ-બેઝ્ડ પેમેન્ટમાંથી આવે છે.
- ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કરો કંપનીઓના IPO, મર્જર એન્ડ એક્વિઝિશન (M&A), ફંડ એકત્રિત કરવું અને મોટી કોર્પોરેટ ડીલ્સ પર કામ કરે છે. તેમની આવકમાં ફિક્સ્ડ સેલરી ઉપરાંત પરફોર્મન્સ બોનસ, ડીલ બોનસ અને લોંગ-ટર્મ ઇન્સેન્ટિવનો પણ સમાવેશ થાય છે.
- ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં જેમ-જેમ વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ, ડિરેક્ટર અને મેનેજિંગ ડિરેક્ટર જેવા મોટા પદ પર પહોંચવામાં આવે છે, તેમ કમાણી અનેકગણી વધી જાય છે અને મોટા ગ્લોબલ બેન્કોમાં વાર્ષિક આવક કરોડો રૂપિયા સુધી પહોંચી શકે છે.
ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બેન્કિંગમાં સારી કમાણી થાય છે, પરંતુ આ એક ડિમાન્ડિંગ ફીલ્ડ પણ છે. તેમાં લાંબા સમય સુધી કામ કરવું પડે છે, ઘણું દબાણ હોય છે અને સતત શીખતા રહેવું પડે છે. આ ક્ષેત્ર માત્ર કમાણી માટે નહીં, પરંતુ ફાઇનાન્સ, બિઝનેસ, પ્રોબ્લેમ-સોલ્વિંગ અને લોકો સાથે જોડાવામાં રસ હોય ત્યારે જ પસંદ કરવું જોઈએ. આ ક્ષેત્રમાં સફળતા તેમને જ મળે છે, જે ટેક્નિકલ સ્કિલ્સ સાથે કમ્યુનિકેશન સ્કિલ્સ, બિઝનેસની સમજ અને પ્રેક્ટિકલ અનુભવ વચ્ચે યોગ્ય સંતુલન જાળવી શકે.

