NIOS BEd Bridge Course: દેશમાં BEd ડિગ્રી ધરાવતા તે તમામ પ્રાઈમરી ટીચર્સને પોતાની નોકરી બચાવવા માટે ૩૧ જાન્યુઆરી સુધીનો સમય આપવામાં આવ્યો છે, જેઓ ૨૮ જૂન ૨૦૧૮ના રોજ NCTE દ્વારા જાહેર કરાયેલ નોટિફિકેશનના આધારે નિયુક્ત થયા હતા. જો આ પ્રાઈમરી ટીચર્સ (NIOS) પોર્ટલ પર ૬ મહિનાના બ્રિજ કોર્સ માટે અરજી કરી દેશે, તો તેમની પાસે કોર્સ પૂરો કરીને પોતાની નોકરી બચાવવાની તક રહેશે. જોકે, ત્યારબાદ નિયુક્ત થયેલા BEd ડિગ્રી ધારક શિક્ષકોને રાહત છે. ચાલો નિષ્ણાતો પાસેથી સમજીએ નિયમો, કોર્સ અને સમગ્ર મામલો.
ઓનલાઇન ડિસ્ટન્સ લર્નિંગ મોડમાં થશે કોર્સ
ડોક્યુમેન્ટ વેરિફિકેશનની પ્રક્રિયાથી લઈને પાત્રતાની શરતો પૂરી કર્યા પછી ઉમેદવારનું રજીસ્ટ્રેશન થઈ જાય છે અને તેમને સ્ટડી મટીરિયલ પણ મળી જાય છે. આ કોર્સ ઓનલાઇન ડિસ્ટન્સ લર્નિંગ મોડમાં હશે. લાઈવ વિડિયો લેક્ચર્સ પણ લેવામાં આવશે. કોર્સ કરનાર શિક્ષકો માટે ૯૦ ટકા હાજરી અનિવાર્ય હશે અને ત્યારબાદ એસેસમેન્ટ પ્રક્રિયા પણ થશે. પરીક્ષા પછી ડાયેટ (DIET) અને ગવર્મેન્ટ ઇન્ટર કોલેજ એસેસમેન્ટ થશે, જે ૧૦ દિવસની પ્રક્રિયા રહેશે. ઉમેદવારે ઓછામાં ઓછો ૭૫ ટકા સ્કોર કરવો પડશે. બ્રિજ કોર્સને એક વર્ષની અંદર અનેક સ્તરે થયેલી ચર્ચાઓ બાદ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં પ્રાઈમરી ટીચિંગ માટે જરૂરી તમામ ઘટકોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે.
આ બ્રિજ કોર્સ તેમના માટે હશે, જેઓ NCTE ના નોટિફિકેશનની તારીખ ૨૮ જૂન ૨૦૧૮ થી લઈને ૧૧ ઓગસ્ટ ૨૦૨૩ ના રોજ આવેલા સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પહેલા જેટલા BEd ડિગ્રી સાથે પ્રાઈમરી ટીચરના પદ પર નિયુક્ત થયા છે. આ પછી નિયુક્ત થયેલા BEd ડિગ્રી ધારકો પર આ નિયમ લાગુ થશે નહીં. આ પ્રક્રિયા માત્ર એક જ વાર માટે છે. તમામ રાજ્યોને કહેવામાં આવ્યું છે કે તેઓ પોતાના ત્યાં નિયુક્ત આવા શિક્ષકોને બ્રિજ કોર્સ માટે રજીસ્ટ્રેશન કરવા કહે. – પ્રો. પંકજ અરોડા, ચેરમેન – NCTE
અત્યાર સુધી ૬૯,૨૮૧ ઇન-સર્વિસ પ્રાઈમરી ટીચર્સે બ્રિજ કોર્સ માટે રજીસ્ટ્રેશન કર્યું છે. યુપીથી સૌથી વધુ ૩૪,૬૦૨, મધ્યપ્રદેશથી ૧૦,૮૭૨, બિહારથી ૮,૦૫૭, પશ્ચિમ બંગાળથી ૬,૬૪૭, હિમાચલ પ્રદેશથી ૪૮૭ અને દિલ્હીથી ૨૬૧ શિક્ષકોએ અરજી કરી છે. એક અંદાજ મુજબ દેશમાં લગભગ ૧ લાખ પ્રાઈમરી ટીચર્સ એવા છે જે આ બ્રિજ કોર્સના દાયરામાં આવે છે. હવે તેમને ૩૧ જાન્યુઆરી સુધીનો સમય અપાયો છે. – પ્રો. અખિલેશ મિશ્રા, ચેરમેન – NIOS
શું છે સમગ્ર મામલો?
૨૮ જૂન ૨૦૧૮ના રોજ NCTE એ નોટિફિકેશનમાં કહ્યું હતું કે BEd ડિગ્રી ધરાવતા ઉમેદવારો પણ પ્રાઈમરી ટીચર્સ માટે લાયક ગણાશે. ત્યારબાદ દેશભરમાં ભરતીઓ થઈ હતી. આ નિર્ણયને પ્રાઈમરી ટીચર્સના સંગઠને જોધપુર હાઈકોર્ટમાં પડકાર્યો હતો, જ્યાં NCTE ના નોટિફિકેશનને રદ કરવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ જે BEd ડિગ્રી ધારક શિક્ષકોને નિમણૂક મળી હતી, તેમણે હાઈકોર્ટના નિર્ણયને સુપ્રીમ કોર્ટમાં પડકાર્યો હતો.
સુપ્રીમ કોર્ટે સંભળાવ્યો હતો ચુકાદો
સુપ્રીમ કોર્ટે ૧૧ ઓગસ્ટ ૨૦૨૩ના રોજ હાઈકોર્ટના નિર્ણયને યથાવત રાખ્યો હતો. ત્યારબાદ સુપ્રીમ કોર્ટમાં અપીલ થઈ અને દલીલ કરવામાં આવી કે ૨૦૧૮ થી ૨૦૨૩ વચ્ચે જે શિક્ષકો નિયુક્ત થયા છે, તેમની નિમણૂક યથાવત રાખવામાં આવે અને ભવિષ્ય માટે BEd વાળાને પ્રાઈમરી ટીચર તરીકે નિયુક્ત ન કરવાનો નિર્ણય લાગુ થાય. સુપ્રીમ કોર્ટે આ અપીલ મંજૂર કરી અને ૮ એપ્રિલ ૨૦૨૪ના રોજ નિર્દેશ આપ્યો કે NCTE આ શિક્ષકો માટે બ્રિજ કોર્સ બનાવે જેથી પ્રાઈમરી ટીચિંગ માટે જરૂરી શૈક્ષણિક પદ્ધતિઓની જાણકારી તેમને મળી શકે.

