Scholarship For Study Abroad: વિદેશમાં ભણવાનું સપનું જોતા હાંસિયામાં ધકેલાયેલા સમુદાયોના વિદ્યાર્થીઓની મદદ માટે કેન્દ્ર સરકારની એક સ્કીમ છે, જેનું નામ નેશનલ ઓવરસીઝ સ્કોલરશિપ (NOS) છે. આ સ્કીમ સામાજિક ન્યાય અને અધિકારિતા મંત્રાલય ચલાવી રહ્યું છે. આ યોજના હેઠળ અનુસૂચિત જાતિ (SC), વિમુક્ત, વિચરતી અને અર્ધ-વિચરતી જનજાતિઓ (DNTs), ભૂમિહીન ખેતમજૂરો અને પરંપરાગત કારીગર પરિવારોના વિદ્યાર્થીઓને વિદેશમાં ઉચ્ચ શિક્ષણ માટે સ્કોલરશિપ આપવામાં આવે છે.
આ સ્કોલરશિપ તે વિદ્યાર્થીઓ માટે છે જેઓ માન્યતા પ્રાપ્ત વિદેશી યુનિવર્સિટીઓમાંથી માસ્ટર્સ અને પીએચડી કરવા માંગે છે. તેમની પાસે આ લાયકાત હોવી જોઈએ-
ક્વોલિફાઈંગ એક્ઝામમાં ઓછામાં ઓછા 60% ગુણ હોવા જોઈએ.
પસંદગી વર્ષની 1 એપ્રિલના રોજ તેમની ઉંમર 35 વર્ષથી ઓછી હોય.
તેમના પરિવારની કુલ વાર્ષિક આવક 8 લાખ રૂપિયાથી વધુ ન હોય.
માસ્ટર કોર્સ માટે લાયકાત ડિગ્રી બેચલર ડિગ્રી છે, જ્યારે PhD પ્રોગ્રામ માટે માસ્ટર ડિગ્રી જરૂરી છે.
મળે છે 125 સ્કોલરશિપ
નેશનલ ઓવરસીઝ સ્કોલરશિપ (NOS) અંતર્ગત દર વર્ષે 125 સ્કોલરશિપ આપવામાં આવે છે, જો ફંડ ઉપલબ્ધ હોય તો. એસસી કેટેગરીના વિદ્યાર્થીઓ માટે 115 સ્કોલરશિપ, વિમુક્ત, વિચરતી અને અર્ધ-વિચરતી જનજાતિઓ માટે 6 અને ભૂમિહીન ખેતમજૂરો તથા પરંપરાગત કારીગરો માટે 4 સ્કોલરશિપ છે. આ ઉપરાંત, કુલ સ્કોલરશિપના 30 ટકા મહિલા ઉમેદવારો માટે અનામત છે. જો પૂરતી મહિલા ઉમેદવારો ઉપલબ્ધ ન થાય, તો બાકી રહેલા સ્લોટ પુરુષ ઉમેદવારોને આપી શકાય છે.
કોર્સ અને યુનિવર્સિટી
આ સ્કીમ માસ્ટર અને પીએચડી પ્રોગ્રામ માટે સહાય આપે છે. આમાં અંડરગ્રેજ્યુએટ કોર્સ સામેલ નથી. ઉમેદવારોએ વિદેશી યુનિવર્સિટીઓમાં પ્રવેશ લેવો પડશે, તે વધુ સારું રહેશે કે તે યુનિવર્સિટી વૈશ્વિક રેન્કિંગમાં ટોચની 500 માં સામેલ હોય. પસંદગીના પ્રથમ રાઉન્ડમાં, તે ઉમેદવારોને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવે છે જેમનું એડમિશન ટોપ-રેન્કવાળી સંસ્થાઓમાં પાકું થઈ ગયું હોય. ત્યારબાદના રાઉન્ડમાં અન્ય માન્યતા પ્રાપ્ત યુનિવર્સિટીઓ પર વિચાર કરવામાં આવી શકે છે.
સ્કોલરશિપમાં નાણાકીય સહાય
આ સ્કોલરશિપ સ્કીમ અંતર્ગત ટ્યુશન ફી, વાર્ષિક મેન્ટેનન્સ એલાઉન્સ, શૈક્ષણિક કાર્યો માટે આકસ્મિક એલાઉન્સ, વિઝા ફી અને મેડિકલ વીમો, મુસાફરી ખર્ચ (ઇકોનોમી ક્લાસનું હવાઈ ભાડું સામેલ છે) કવર થાય છે. નાણાકીય મદદનો સમયગાળો માસ્ટર પ્રોગ્રામ માટે ત્રણ વર્ષ અને પીએચડી માટે ચાર વર્ષ સુધીનો હોય છે.
અરજી પ્રક્રિયા અને પસંદગી
અરજી સત્તાવાર પોર્ટલ – nosmsje.gov.in ના માધ્યમથી ઓનલાઇન સબમિટ કરવામાં આવે છે. પસંદગી પ્રક્રિયા દર વર્ષે બે તબક્કામાં પૂર્ણ કરવામાં આવે છે:
પ્રથમ તબક્કો: સામાન્ય રીતે ફેબ્રુઆરી/માર્ચમાં શરૂ થાય છે.
બીજો તબક્કો: જો બેઠકો ખાલી રહે છે, તો સપ્ટેમ્બર/ઓક્ટોબરમાં આયોજિત કરવામાં આવે છે.

