Dhandhuka Irrigation Scam: અમદાવાદ જિલ્લાના ધંધુકા વિસ્તારના 32 ગામોની આશરે 30 હજાર હેક્ટર જમીનને સિંચાઈનો લાભ પહોંચાડવાના હેતુથી હાથ ધરાયેલા ભૂગર્ભ પાઇપલાઇન પ્રોજેક્ટમાં ગંભીર ગેરરીતિઓ થયાના આક્ષેપો સામે આવ્યા છે. વલ્લભીપુર બ્રાન્ચ કેનાલ અને ભૂગર્ભ પાઇપલાઇનના કામમાં જાહેર નાણાંના દુરુપયોગ અને પ્રક્રિયાત્મક અનિયમિતતાઓ અંગે CAG (Comptroller and Auditor General)ના તાજેતરના ઓડિટ અહેવાલમાં અનેક મુદ્દાઓ ઉઠાવવામાં આવ્યા હોવાનું સામે આવ્યું છે. આ મામલે જવાબદાર અધિકારીઓ અને સંબંધિત પક્ષો સામે યોગ્ય કાર્યવાહી કરવાની માંગ કરવામાં આવી રહી છે.
ટેન્ડરની શરતો વિરુદ્ધ હલકી ગુણવત્તાની પાઇપો વપરાયાનો આક્ષેપ
પ્રાપ્ત વિગતો અનુસાર, ટેન્ડરની શરતોમાં સ્પષ્ટપણે ઉલ્લેખ હતો કે 1600 મિ.મી.થી વધુ વ્યાસની પાઇપો માટે 249 ઈંચની મજબૂતાઈ ધરાવતી પાઇપોનો ઉપયોગ કરવો જરૂરી હતો. જોકે આક્ષેપ મુજબ, નિયમોને અવગણીને માત્ર 124 ઈંચની મજબૂતાઈ ધરાવતી હલકી ગુણવત્તાની પાઇપોની ખરીદી કરીને તેને જમીનમાં બિછાવી દેવામાં આવી હતી.
ઓડિટમાં એવો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે કે આ પ્રોજેક્ટનું માત્ર 68 ટકા કામ જ પૂર્ણ થયું હતું, છતાં બાકી રહેલું અંદાજે ₹25 કરોડનું કામ અધૂરું હોવા છતાં 15 જૂન, 2022ના રોજ કામ પૂર્ણ થયાનું કમ્પ્લીશન સર્ટિફિકેટ જારી કરવામાં આવ્યું હોવાનું જણાવવામાં આવ્યું છે.
અધૂરા કામ છતાં ચૂકવણાં કરાયા હોવાના મુદ્દા
અહેવાલ મુજબ, સ્થળ મુલાકાતો અને વારંવારની સૂચનાઓ છતાં હલકી ગુણવત્તાના કામને ચાલુ રાખવામાં આવ્યું હોવાના મુદ્દા પણ નોંધાયા છે. આક્ષેપો અનુસાર, પ્રોજેક્ટમાં ₹47.77 કરોડનું ચૂકવણું કરવામાં આવ્યું હતું, જ્યારે કેટલીક પાઇપોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો ન હોવા છતાં કોન્ટ્રાક્ટરને ₹50.33 લાખનું ચૂકવણું કરવામાં આવ્યું હોવાનું પણ નોંધાયું છે.
આ મુદ્દાઓને લઈને સમગ્ર ચૂકવણી પ્રક્રિયા અને કામની ગુણવત્તા અંગે પણ સવાલો ઊભા થયા છે.
ખેડૂતોને સિંચાઈના લાભના બદલે મુશ્કેલીઓનો સામનો
આ પ્રોજેક્ટનો મુખ્ય હેતુ ધંધુકા વિસ્તારના ખેડૂતોને સિંચાઈ માટે પાણી ઉપલબ્ધ કરાવવાનો હતો. જોકે આક્ષેપો મુજબ હલકી ગુણવત્તાની પાઇપો તૂટી જવાના કારણે કેટલાક વિસ્તારોમાં પાણી લીક થવાની અને ખેતરોમાં પાણી ભરાવાની સમસ્યાઓ ઉભી થઈ છે. પરિણામે વરસાદ આધારિત ખેતી કરતા ખેડૂતોને અપેક્ષિત લાભ મળવાને બદલે મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડી રહ્યો હોવાનું કહેવાઈ રહ્યું છે.
નિવૃત્ત અધિકારીઓની કરાર આધારિત નિમણૂક અંગે પણ સવાલો
આ સમગ્ર મામલે પ્રદેશ કોંગ્રેસના પ્રવક્તા ડો. મનિષ દોશીએ આક્ષેપ કર્યો છે કે સિંચાઈ અને નર્મદા જેવા મહત્વના વિભાગોમાં નિવૃત્ત અધિકારીઓને કરાર આધારિત ફરીથી નિમણૂક આપવામાં આવી રહી છે. તેમના મતે આવી નિમણૂકો પાછળ ભ્રષ્ટાચારને પ્રોત્સાહન મળતું હોવાના આક્ષેપો થઈ રહ્યા છે.
જોકે આ આક્ષેપો અંગે સરકાર અથવા સંબંધિત વિભાગ તરફથી સત્તાવાર પ્રતિક્રિયા જાહેર થઈ નથી.
તટસ્થ તપાસની માંગ ઉઠી
પ્રોજેક્ટમાં સામે આવેલા મુદ્દાઓને ધ્યાનમાં રાખીને સમગ્ર પ્રકરણની સ્વતંત્ર અને તટસ્થ એજન્સી દ્વારા તપાસ કરવાની માંગ ઉઠી છે. ઓડિટમાં ઉઠાવવામાં આવેલા મુદ્દાઓના આધારે જવાબદારી નક્કી કરીને જાહેર નાણાંના ઉપયોગ અંગે પારદર્શિતા જળવાય તે માટે યોગ્ય કાર્યવાહી કરવામાં આવે તેવી માંગ વિવિધ સ્તરે કરવામાં આવી રહી છે.
