Gujarat Local Body Election Salaries: ગુજરાતમાં મહાનગરપાલિકા, નગરપાલિકા અને પંચાયતોની ચૂંટણીની સત્તાવાર જાહેરાત સાથે જ રાજકીય માહોલ ગરમાયો છે. રાજ્ય ચૂંટણી પંચના જણાવ્યા અનુસાર, ૧૫ મહાનગરપાલિકા, ૮૪ નગરપાલિકા, ૩૪ જિલ્લા પંચાયત અને ૨૬૦ તાલુકા પંચાયતો માટે ૨૬ એપ્રિલ ૨૦૨૬ના રોજ મતદાન યોજાશે, જ્યારે ૨૮ એપ્રિલે પરિણામો જાહેર થશે. આ ચૂંટણીમાં અંદાજે ૪ કરોડ ૧૯ લાખ મતદારો પોતાના મતાધિકારનો ઉપયોગ કરશે. વહીવટી તંત્ર દ્વારા ૪૯,૫૦૦થી વધુ મતદાન મથકો તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે, જેમાં સંવેદનશીલ બૂથો પર ખાસ સુરક્ષા વ્યવસ્થા ગોઠવવામાં આવશે.
પંચાયતી રાજમાં હોદ્દેદારોના વેતન અને ભથ્થામાં મોટો વધારો
ગુજરાત પંચાયત અધિનિયમ ૧૯૯૩ હેઠળ હોદ્દેદારોના માનદ વેતનમાં સરકારે નોંધપાત્ર સુધારો કર્યો છે. ૨૦૨૪ના નવા નિયમો મુજબ, તાલુકા પંચાયતના પ્રમુખનું માસિક વેતન ૨,૨૫૦ રૂપિયાથી વધારીને ૧૦,૦૦૦ રૂપિયા અને જિલ્લા પંચાયતના પ્રમુખનું વેતન ૩,૭૫૦ રૂપિયાથી વધારીને ૧૫,૦૦૦ રૂપિયા કરવામાં આવ્યું છે. આ ઉપરાંત સામાજિક ન્યાય સમિતિ અને શિક્ષણ સમિતિના અધ્યક્ષોને પણ ૭,૫૦૦ થી ૧૦,૦૦૦ રૂપિયા સુધીનું માનદ વેતન મળવાપાત્ર થશે. જોકે, સામાન્ય સભ્યોને કોઈ ફિક્સ પગાર મળતો નથી, પરંતુ તેમને સરકારી કામકાજ માટેના પ્રવાસ બદલ મુસાફરી ભથ્થું ચૂકવવામાં આવે છે.
જિલ્લા અને તાલુકા પંચાયતની જવાબદારીઓનું માળખું
સ્થાનિક વહીવટમાં તાલુકા અને જિલ્લા પંચાયતની ભૂમિકા અત્યંત મહત્વની છે. તાલુકા પંચાયત મુખ્યત્વે ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં રોડ-રસ્તા, લાઇટ, પાણી અને આરોગ્ય જેવી માળખાકીય સુવિધાઓ તેમજ સરકારી યોજનાઓના અમલીકરણ પર ધ્યાન આપે છે. બીજી તરફ, જિલ્લા પંચાયત આરોગ્ય, શિક્ષણ, ખેતીવાડી અને સિંચાઈ જેવા મોટા ક્ષેત્રોનું સંચાલન કરે છે. આ સંસ્થાઓ પાસે બે પ્રકારના ભંડોળ હોય છે: એક તેમની પોતાની આવકમાંથી ઉભું કરેલું ભંડોળ અને બીજું કેન્દ્ર કે રાજ્ય સરકાર તરફથી નાણાપંચ દ્વારા મળતી ગ્રાન્ટ.
ચૂંટાયેલા સભ્યોની ભૂમિકા અને વહીવટી પ્રક્રિયા
જિલ્લા કે તાલુકા પંચાયતના સભ્યોને ધારાસભ્ય કે સાંસદની જેમ સીધી કોઈ ગ્રાન્ટ મળતી નથી, પરંતુ તેઓ પોતાના વિસ્તારના વિકાસકામો માટે સત્તાધીશો અને અધિકારીઓને રજૂઆત કરી શકે છે. ચૂંટણી પ્રક્રિયાને સફળ બનાવવા માટે ૨.૬૧ લાખ જેટલા પોલિંગ સ્ટાફ અને સેંકડો રિટર્નિંગ ઓફિસરોની નિમણૂક કરવામાં આવી છે. મતદારો એપિક કાર્ડ ઉપરાંત અન્ય ૧૪ માન્ય ફોટો ઓળખપત્રો બતાવીને મતદાન કરી શકશે. આ ચૂંટણી માત્ર સત્તા મેળવવા માટે જ નહીં, પરંતુ ગ્રામીણ અને શહેરી વિકાસના ભાવિ માટે પણ નિર્ણાયક સાબિત થશે.
