International women’s health day 2025: વિશ્વભરમાં ક્રોનિક રોગોનો ખતરો વધી રહ્યો છે, જેના કારણે આરોગ્ય સેવાઓ પર પણ વધારાનું દબાણ આવ્યું છે. દરેક વ્યક્તિ સ્વસ્થ જીવન જીવવા માંગે છે, પરંતુ બિનઆરોગ્યપ્રદ જીવનશૈલી, તણાવ, ખાવાની આદતો અને હોર્મોનલ ફેરફારોને કારણે નાની ઉંમરે અનેક પ્રકારની શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ વધી રહી છે.
આરોગ્ય નિષ્ણાતો કહે છે કે સ્ત્રીઓ ઘણી ગંભીર બીમારીઓ માટે વધુ સંવેદનશીલ હોય છે, અને કેટલાક રોગો એવા છે જે પુરુષો કરતાં સ્ત્રીઓમાં વધુ જોવા મળે છે. આ જ કારણ છે કે ડોકટરો બધી સ્ત્રીઓને નાનપણથી જ તેમના સ્વાસ્થ્યનું ધ્યાન રાખવાની સલાહ આપે છે.
મહિલાઓના સ્વાસ્થ્ય સંભાળમાં લિંગ ભેદભાવ દૂર કરવા, એકંદર સુખાકારીને પ્રોત્સાહન આપવા અને લોકોને રોગ નિવારણ પ્રત્યે જાગૃત અને સતર્ક બનાવવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે દર વર્ષે 28 મેના રોજ આંતરરાષ્ટ્રીય મહિલા આરોગ્ય દિવસ ઉજવવામાં આવે છે.
સંધિવાની સમસ્યા
આરોગ્ય નિષ્ણાતો કહે છે કે રોગો કોઈપણને અને કોઈપણ ઉંમરે થઈ શકે છે, પરંતુ 50 વર્ષની ઉંમર પછી, મહિલાઓના સ્વાસ્થ્ય પર ઘણી રીતે અસર થવા લાગે છે. આ માટે ઘણા જૈવિક, હોર્મોનલ અને જીવનશૈલીના કારણો જવાબદાર હોઈ શકે છે.
આ જ કારણ છે કે મેનોપોઝ પછી સ્ત્રીઓમાં હૃદય રોગ, ડાયાબિટીસ, સંધિવા, શ્વસન સમસ્યાઓ અને એનિમિયાના કેસ વધુ જોવા મળે છે. શારીરિક પ્રવૃત્તિનો અભાવ, વજનમાં વધારો અને અયોગ્ય આહાર પણ સંધિવાનું જોખમ વધારી શકે છે.
સ્ત્રીઓમાં થાઇરોઇડનું જોખમ
અમેરિકન થાઇરોઇડ એસોસિએશન અનુસાર, વિશ્વભરમાં 200 મિલિયનથી વધુ લોકો આ રોગથી પીડાય છે. થાઇરોઇડની વિકૃતિ બાળકોથી લઈને વૃદ્ધો, પુરુષો અને સ્ત્રીઓ સુધી, કોઈપણને થઈ શકે છે. જોકે, આંકડા દર્શાવે છે કે પુરુષો કરતાં સ્ત્રીઓને થાઇરોઇડની સમસ્યાઓનું જોખમ વધુ હોય છે.
પુરુષો કરતાં સ્ત્રીઓમાં થાઇરોઇડ ગ્રંથિના રોગો થવાની શક્યતા 8 થી 10 ગણી વધુ હોય છે. સ્ત્રીઓમાં હોર્મોનલ અસંતુલન (જેમ કે ગર્ભાવસ્થા, માસિક સ્રાવ, મેનોપોઝ, વગેરે) તેમને આ વિકાર માટે વધુ સંવેદનશીલ બનાવે છે.
હૃદય રોગના કેસોમાં વધારો
હૃદય રોગનું જોખમ વિશ્વભરમાં મોટી સંખ્યામાં સ્ત્રીઓને પણ અસર કરે છે. યુએસ સેન્ટર ફોર ડિસીઝ કંટ્રોલ એન્ડ પ્રિવેન્શન (CDC) ના રિપોર્ટ મુજબ, દર વર્ષે લાખો મહિલાઓ હૃદય રોગને કારણે જીવ ગુમાવે છે. સ્ત્રીઓમાં હૃદય રોગના વધતા કેસોનું મુખ્ય કારણ એસ્ટ્રોજન હોર્મોનનું અસંતુલન માનવામાં આવે છે, જે રક્તવાહિનીઓને અસર કરે છે.
સ્ત્રીઓમાં તણાવ અને હતાશાની સમસ્યાઓ પણ વધુ જોવા મળે છે, જે હૃદય રોગમાં વધારો કરી શકે છે. નિયમિત કસરત કરીને, બ્લડ પ્રેશર ચેક કરાવીને, સંતુલિત આહાર લઈને અને ધૂમ્રપાન અને દારૂથી દૂર રહીને તમે હૃદયરોગથી બચી શકો છો.
સ્ત્રીઓમાં કેન્સરના કેસો
કેટલાક પ્રકારના કેન્સર સ્ત્રીઓને વધુ અસર કરે છે. વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO) અનુસાર, સ્તન કેન્સર સ્ત્રીઓમાં સૌથી સામાન્ય કેન્સર છે. ભારતમાં પણ આ કેન્સર ઝડપથી વધી રહ્યું છે. તેવી જ રીતે, તાજેતરના વર્ષોમાં સ્ત્રીઓમાં સર્વાઇકલ કેન્સરનું જોખમ પણ વધ્યું છે.
કેન્સરના વધતા જોખમ માટે કૌટુંબિક ઇતિહાસ, સ્થૂળતા અને હોર્મોનલ અસંતુલનને જવાબદાર માનવામાં આવે છે. સર્વાઇકલ કેન્સર માટે HPV ચેપ જવાબદાર હોવાનું માનવામાં આવે છે; તેને રોકવા માટે રસીકરણની ભલામણ કરવામાં આવે છે.
ડોક્ટરો કહે છે કે, મહિલાઓએ તેમના સ્વાસ્થ્યને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ અને આ રોગો પ્રત્યે જાગૃત રહેવું જોઈએ.
નિયમિત સ્વાસ્થ્ય તપાસ, સંતુલિત આહાર, કસરત અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય પર ધ્યાન આપવું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
યુવાનીથી આ બાબતોનું પાલન કરીને, સ્ત્રીઓ ફક્ત આ રોગોથી બચી શકતી નથી, પરંતુ સ્વસ્થ અને સુખી જીવન પણ જીવી શકે છે.
