BRICS Summit 2026: BRICSમાં ખાધું-પીધું કંઈ નહીં, ગ્લાસ તોડ — ₹5,000 કરોડનો ખર્ચ!
BRICS સમિટ પાછળ થયેલા અંદાજે ₹5,000 કરોડના ખર્ચને લઈને ચર્ચા થઈ રહી છે.
ભારતે 12 અને 13 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ નવી દિલ્હીના ભારત મંડપમ ખાતે 18મી BRICS શિખર બેઠકનું આયોજન કર્યું હતું. 2026માં ભારત BRICSનું અધ્યક્ષ હતું અને આ સમિટમાં વિસ્તૃત BRICSના નેતાઓ તથા પ્રતિનિધિઓએ ભાગ લીધો હતો.
સમિટની તૈયારીઓમાં શહેરનું બ્યુટિફિકેશન, રસ્તાઓ, સુરક્ષા વ્યવસ્થા, મહેમાનો માટેની સુવિધાઓ સહિત અનેક બાબતો પાછળ મોટો ખર્ચ કરવામાં આવ્યો હોવાનું જણાવાયું છે. આ પ્રકારના આંતરરાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમ માટે દિલ્હી શહેરમાં માળખાકીય અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાઓને મજબૂત કરવામાં આવી હતી.
આ સમિટનું મહત્વ માત્ર બે દિવસના કાર્યક્રમ પૂરતું સીમિત નહોતું. ભારતે BRICS અધ્યક્ષ તરીકે વેપાર, રોકાણ, સ્થાનિક કરન્સીમાં વ્યવહારો, ડિજિટલ પેમેન્ટ વ્યવસ્થા, MSME માટે નાણાકીય સહયોગ અને વૈશ્વિક દક્ષિણના દેશો વચ્ચે આર્થિક સહકાર જેવા મુદ્દાઓ પર ભાર મૂક્યો હતો.
BRICSમાંથી ભારતને શું મળ્યું?
BRICS દેશોએ સરહદ પારના વ્યવહારોને સરળ બનાવવા માટે સ્થાનિક કરન્સીમાં વેપાર અને પેમેન્ટ સિસ્ટમની આંતર-કાર્યક્ષમતા વધારવા પર ભાર મૂક્યો છે. એક સંયુક્ત BRICS કરન્સી બનાવવાની જગ્યાએ હાલ સ્થાનિક કરન્સીમાં વેપાર અને રોકાણ વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું છે.
નવી દિલ્હી ઘોષણામાં New Development Bank દ્વારા સ્થાનિક કરન્સીમાં નાણાકીય સહાય વધારવા અને ભંડોળના સ્ત્રોતોમાં વિવિધતા લાવવાની વાતને સમર્થન આપવામાં આવ્યું છે. સાથે જ નવા Investment Platformના તબક્કાવાર વિકાસ માટે પણ સહમતી દર્શાવવામાં આવી છે.
ભારતની GIFT Cityમાં BRICS Risk Lab સ્થાપવાની દરખાસ્તને પણ સમર્થન મળ્યું છે. આ પહેલ ભારતને BRICS દેશો વચ્ચે નાણાકીય અને રોકાણ સહકાર માટે વધુ મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્ર તરીકે વિકસાવવાના પ્રયાસ સાથે જોડાયેલી છે.
વેપાર, રોકાણ અને MSME માટે નવી તકો
BRICSની બેઠકમાં નાના અને મધ્યમ ઉદ્યોગો માટે નાણાકીય સહયોગ, રોકાણ અને આર્થિક જોડાણ વધારવા પર પણ ભાર મૂકાયો છે. ભારત માટે આ ક્ષેત્ર મહત્વનું છે, કારણ કે BRICSના વિસ્તરણ બાદ જૂથનું આર્થિક અને વૈશ્વિક મહત્વ વધુ વધ્યું છે.
BRICS હવે 11 સભ્ય દેશોનું જૂથ છે અને તેમાં બ્રાઝિલ, રશિયા, ભારત, ચીન, દક્ષિણ આફ્રિકા ઉપરાંત ઇજિપ્ત, ઇથિયોપિયા, ઇન્ડોનેશિયા, ઈરાન, સાઉદી અરેબિયા અને UAE સામેલ છે.
આ વિસ્તરણથી ભારત માટે નવા બજારો, રોકાણકારો અને વેપારી ભાગીદારો સાથે જોડાવાની તકો ઊભી થઈ શકે છે. જોકે, અલગ અલગ દેશોના રાજકીય અને આર્થિક હિતો એકસરખા નથી, તેથી સમિટમાં થયેલી જાહેરાતો વાસ્તવિક પરિણામોમાં કેટલી ઝડપથી બદલાય છે તે મહત્વનું રહેશે.
BRICSમાં માત્ર અર્થતંત્ર નહીં, વૈશ્વિક મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા
2026ની સમિટમાં પશ્ચિમ એશિયાની સ્થિતિ, સંઘર્ષ, વેપાર અવરોધ, ટેરિફ, આતંકવાદ, ખાદ્ય અને ઊર્જા સુરક્ષા, AI, હવામાન પરિવર્તન અને વૈશ્વિક શાસન જેવા મુદ્દાઓ પર પણ ચર્ચા થઈ હતી. BRICS ઘોષણામાં વૈશ્વિક સંસ્થાઓમાં સુધારા અને વધુ બહુપક્ષીય વ્યવસ્થાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂકાયો હતો.
ભારતે AI, ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, આરોગ્ય, Industry 4.0 અને વૈશ્વિક દક્ષિણના દેશો વચ્ચે ક્ષમતા નિર્માણ જેવા ક્ષેત્રોમાં અનેક પહેલોને આગળ ધપાવી હતી. સંક્રમિત રોગો માટે Early Warning System બનાવવાની પહેલની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.
પરંતુ સવાલ એ છે કે ₹5,000 કરોડના ખર્ચ સામે ભારતને વાસ્તવમાં કેટલો ફાયદો થશે?
આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર વધશે, રોકાણ આવશે અને ભારતની અર્થવ્યવસ્થાને લાંબા ગાળે લાભ મળશે કે નહીં—તેનો સાચો હિસાબ આગામી વર્ષોમાં જ સામે આવશે.
ખર્ચ આજે થયો છે… BRICSથી કેટલો ફાયદો થયો અને ભવિષ્યમાં કેટલો થશે, એ તો ભવિષ્ય જ કહેશે.
