લગભગ એક મહિના પહેલા, જ્યારે દિલ્હીમાં આમ આદમી પાર્ટી (AAP) અને કોંગ્રેસ વચ્ચે ગઠબંધનના સમાચાર આવ્યા હતા, ત્યારે દિલ્હીના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી અને AAP સંયોજક કેજરીવાલે તેને સદંતર નકારી કાઢ્યું હતું. 1998થી 2013 સુધી દિલ્હીમાં સતત સત્તામાં રહેલી કોંગ્રેસ 2015 અને 2020ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં એક પણ બેઠક જીતી શકી ન હતી. 70 સીટોવાળી દિલ્હી વિધાનસભામાં કોંગ્રેસને 10-15 સીટો આપવામાં કેજરીવાલ માત્ર પોતાનું જ નુકસાન જોઈ રહ્યા હતા. દિલ્હીમાં 10 વર્ષથી પ્રચંડ બહુમતી સાથે સત્તામાં રહેલી AAPને એવું લાગી રહ્યું હતું કે આ વખતે પણ તે દિલ્હીમાં એકતરફી જીત હાંસલ કરશે, છેલ્લા ઘણા દિવસોથી કોંગ્રેસની ટોચની નેતાગીરીરસ હોય તેવું જણાતું ન હતું.તૈયારીઓ અને સીટો વહેંચણીના મુદ્દે કોંગ્રેસમાં મત મતાંતર જોવા મળ્યા.જો કે, સંદીપ દીક્ષિત કોંગ્રેસ તરફથી કેજરીવાલ સામે સીધો ચૂંટણી લડી રહ્યા છે મતલબ કે શીલા દીક્ષિતના સફળ શાસનને કેશ કરવા કોંગ્રેસે સંદીપ દીક્ષિતને કેજરીવાલ સામે સીધા ઉતાર્યા છે.
લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીએ સોમવારે (13 જાન્યુઆરી) દિલ્હીના સીલમપુરમાં ચૂંટણી રેલી કરીને તેમના પ્રચારની શરૂઆત કરી છે. આ રેલીમાં રાહુલ ગાંધીએ કેજરીવાલ પર આકરા પ્રહારો કર્યા હતા અને તેમને દલિત વિરોધી અને અનામત વિરોધી કહ્યા હતા. રાહુલે કેજરીવાલ વિશે ટ્વીટ કરીને કહ્યું, “જેમ મોદીજી એક પછી એક ખોટા વચનો અને પ્રચાર કરે છે, તો કેજરીવાલ જીની પણ એ જ રણનીતિ છે – તેમાં કોઈ ફરક નથી!” રાહુલ ગાંધીને જવાબ આપતા અરવિંદે કહ્યું, “આજે રાહુલ ગાંધીજી દિલ્હી આવ્યા હતા. તેણે મારી સાથે ખૂબ દુર્વ્યવહાર કર્યો. પરંતુ હું તેમના નિવેદનો પર ટિપ્પણી કરીશ નહીં. તેમની લડાઈ કોંગ્રેસને બચાવવાની છે, મારી લડાઈ દેશ બચાવવાની છે. આ ચૂંટણીઓમાં કોંગ્રેસની એન્ટ્રીએ જંગ રસપ્રદ બનાવી દીધી છે અને તેનો સૌથી વધુ ફાયદો ભાજપને જોવા મળી રહ્યો છે.
AAP-કોંગ્રેસની લડાઈથી ભાજપને કેટલો ફાયદો થશે?
AAPના સત્તામાં આવવાથી જો કોઈને સૌથી વધુ નુકસાન થયું હોય તો તે કોંગ્રેસ છે. એક સમય માટે દિલ્હીમાં લગભગ 40 ટકા વોટ મેળવનાર કોંગ્રેસનો વોટ શેર છેલ્લી વિધાનસભા ચૂંટણીમાં 5 ટકાથી પણ ઓછો થઈ ગયો હતો. કોંગ્રેસને 2015 અને 2020ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં અનુક્રમે માત્ર 9.7 ટકા અને 4.26 ટકા મત મળ્યા હતા. હવે કોંગ્રેસ સામે તેની જૂની વોટ બેંક પાછી મેળવવાનો પડકાર છે અને જો આમ થશે તો ભાજપને સૌથી વધુ ફાયદો થશે.
દિલ્હીમાં લગભગ 13 ટકા મુસ્લિમ મતદારો છે અને લગભગ એક ડઝન બેઠકો પર તેમની સંખ્યા નિર્ણાયક છે. આવી સ્થિતિમાં, 2020ના દિલ્હી રમખાણોના કેન્દ્રમાં રહેલા સીલમપુરથી રાહુલ ગાંધીની ચૂંટણી રેલીની શરૂઆત મુસ્લિમ મતદારોને આકર્ષવાનો પ્રયાસ છે. મુસ્લિમ મતદારો લાંબા સમયથી એવા ઉમેદવારને મત આપી રહ્યા છે જે ભાજપને હરાવવાની સ્થિતિમાં હોય. પરંતુ તાજેતરના સમયમાં મુસ્લિમ મતદારો કોંગ્રેસ તરફ વળ્યા છે કારણ કે રાષ્ટ્રીય સ્તરે કોંગ્રેસને ભાજપના વિકલ્પ તરીકે જોવામાં આવે છે. આવી સ્થિતિમાં જો મુસ્લિમ મતદારો કોંગ્રેસની છાવણીમાં એકઠા થાય અને કોંગ્રેસ પોતાના જૂના મતો અમુક હદ સુધી મેળવવામાં સફળ થાય તો ભાજપ માટે સરકાર બનાવવાનો માર્ગ ખુલી શકે છે.
કોંગ્રેસ માટે AAP થી સ્પર્ધા કેમ મહત્વપૂર્ણ છે?
કોંગ્રેસ માત્ર દિલ્હીમાં જ નહીં પરંતુ રાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ તેની ખોવાયેલી વિશ્વસનીયતા પાછી મેળવવાના પડકારનો સામનો કરી રહી છે અને AAP તેના માર્ગમાં સૌથી મોટો અવરોધ છે. ભાજપને છોડીને, AAP એકમાત્ર એવી પાર્ટી છે જેણે છેલ્લા 10-12 વર્ષોમાં એક કરતા વધુ રાજ્યોમાં કોંગ્રેસને સખત પડકાર આપ્યો છે. AAPએ દિલ્હી અને પંજાબમાં કોંગ્રેસને સત્તા પરથી હટાવી દીધી છે. અને આ બંને જગ્યાએ AAPએ વિધાનસભા ચૂંટણીમાં મોટી જીત નોંધાવી છે.
AAPનો કૉંગ્રેસ સામેનો વિરોધ માત્ર દિલ્હી કે પંજાબ પૂરતો સીમિત નથી પરંતુ પાર્ટી હવે એક રાષ્ટ્રીય દળ તરીકે ઉભરી રહી છે, જેમાં AAP વિવિધ રાજ્યોમાં પોતાની સ્થિતિ મજબૂત કરી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં, રાષ્ટ્રીય સ્તરે કોંગ્રેસ સાથે સ્પર્ધાના સંદર્ભમાં AAPની સ્થિતિ અન્ય તમામ વિપક્ષી પાર્ટીઓ કરતા વધુ મજબૂત છે. રાહુલ ગાંધીએ જે રીતે કેજરીવાલ પર આકરા પ્રહારો કર્યા છે તે જોતા હવે લાગે છે કે કોંગ્રેસ AAPને તેના પડકારરૂપ તરીકે જોઈ રહી છે
