Criminal Cases Against MPs MLAs: દેશભરમાં વર્તમાન અને ભૂતપૂર્વ સાંસદો તથા ધારાસભ્યો સામે 4,000થી વધુ ફોજદારી કેસ હાલમાં સુનાવણી માટે પડતર છે. તેમાંથી કેટલાક કેસ એક દાયકાથી પણ વધુ સમયથી પડતર છે.
ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ અનુસાર, વરિષ્ઠ અધિવક્તા વિજય હંસારિયા દ્વારા સુપ્રીમ કોર્ટમાં દાખલ કરાયેલા અહેવાલ મુજબ, હાલમાં વર્તમાન અને ભૂતપૂર્વ સાંસદો તથા ધારાસભ્યો સામે 4,192 કેસ સુનાવણી માટે પડતર છે. તેમાંથી 519 કેસ 10 વર્ષથી વધુ સમયથી પડતર છે.
હંસારિયાએ આ માહિતી એક જાહેર હિતની અરજીમાં એમિકસ ક્યુરી (ન્યાયાલયના મિત્ર) તરીકે નિયુક્ત થયા બાદ રજૂ કરી હતી. આ અરજીમાં સાંસદો અને ધારાસભ્યો સામેના ફોજદારી કેસોના ઝડપી નિકાલની માગ કરવામાં આવી હતી.
આંકડા અનુસાર, અન્ય 700 કેસ તપાસના તબક્કે પડતર છે. તેમાંથી 360 કેસમાં ત્રણ વર્ષથી વધુ સમય વીતી ગયો હોવા છતાં આરોપપત્ર દાખલ કરવામાં આવ્યું નથી.
હંસારિયાએ પોતાના 22મા એમિકસ અહેવાલમાં જણાવ્યું છે કે 4,192 પડતર કેસનો આંકડો વિવિધ હાઇકોર્ટ પાસેથી મળેલી માહિતી અને તેમની વેબસાઇટ પર ઉપલબ્ધ આંકડાના આધારે તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે.
અલ્હાબાદ હાઇકોર્ટે પોતાનો અહેવાલ ઉપલબ્ધ કરાવ્યો નથી. તેના માટે ફેબ્રુઆરી 2024માં તેની વેબસાઇટ પર ઉપલબ્ધ 1,171 કેસના આંકડાનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે. કુલ મળીને, હાઇકોર્ટની વેબસાઇટ પર ઉપલબ્ધ આંકડા અનુસાર 4,442 કેસ પડતર દર્શાવવામાં આવ્યા છે.
અહેવાલમાં એ પણ જણાવાયું છે કે 28માંથી 14 રાજ્યોના મુખ્યમંત્રીઓ સામે ફોજદારી કેસ સુનાવણી માટે પડતર છે.
તેમાં તેલંગાણાના મુખ્યમંત્રી A. રેવંત રેડ્ડી સામે સૌથી વધુ 89 કેસ પડતર છે. તેમના પછી પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્યમંત્રી સુવેન્દુ અધિકારી છે, જેમની સામે 29 કેસ પડતર છે.
કર્ણાટકના મુખ્યમંત્રી DK શિવકુમાર અને આંધ્ર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી N. ચંદ્રબાબુ નાયડુ બંને સામે 19-19 કેસ પડતર છે, જ્યારે કેરળના મુખ્યમંત્રી VD સતીસન સામે 18 કેસ પડતર છે.
અહેવાલ અનુસાર, કુલ 4,192 પડતર કેસમાંથી 754 કેસ 5થી 10 વર્ષથી, 562 કેસ 3થી 5 વર્ષથી અને 1,095 કેસ 3 વર્ષથી ઓછા સમયથી પડતર છે.
ધ ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ મુજબ, જે રાજ્યો/હાઇકોર્ટમાં સૌથી વધુ કેસ પડતર છે, તેમાં ઉત્તર પ્રદેશમાં 1,171, કેરળમાં 543, બિહારમાં 373, મહારાષ્ટ્રમાં 364 અને ઓડિશામાં 330 કેસનો સમાવેશ થાય છે.
ન્યાયાલયના મિત્ર હંસારિયાએ સૂચન કર્યું છે કે ખાસ અદાલતો ખાસ કરીને કાયદા ઘડનારાઓ (ધારાસભ્યો/સાંસદો) સાથે સંકળાયેલા કેસોની સુનાવણી કરે, જ્યાં સુધી તેમના પડતર કેસોનો નિકાલ ન થાય; 3 વર્ષથી વધુ સમયથી પડતર કેસોની દરરોજ સુનાવણી કરવામાં આવે; અને જો કોઈ આરોપી કાયદા ઘડનાર સતત બે તારીખે હાજર ન થાય, તો અદાલત તેમની સામે બિનજામીનપાત્ર વોરંટ જારી કરે.
અહેવાલમાં સાક્ષીઓને રજૂ કરવા માટે એક નોડલ પ્રોસિક્યુશન ઓફિસરની નિમણૂક કરવા અને કેસના ડેટા તથા ઓર્ડર શીટને હાઇકોર્ટની વેબસાઇટ પર રિયલ-ટાઇમમાં અપલોડ કરવાની પણ ભલામણ કરવામાં આવી છે.
