Extreme Weather Diesel: લદ્દાખ જેવા બર્ફીલા વિસ્તારોમાં સેનાની શક્તિ વધારશે નવું ડીઝલ, જનરલ ધીરજ સેઠે કર્યું ફ્લેગ-ઓફ
Extreme Weather Diesel : ભારતીય સેના દુનિયાના સૌથી દુર્ગમ અને પડકારજનક વિસ્તારોમાં તૈનાત રહે છે. માઈનસ 50 ડિગ્રીથી લઈને પ્લસ 50 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધીના તાપમાનમાં સેના પોતાના ભારે હથિયારો અને લશ્કરી સાધન-સામગ્રી સાથે દેશની સરહદોની સુરક્ષા કરે છે. આવી સ્થિતિમાં સૌથી મોટા પડકારોમાંનો એક ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં લશ્કરી વાહનોનું સંચાલન છે.
લદ્દાખ, સિક્કિમ અને અરુણાચલ પ્રદેશ જેવા વિસ્તારોમાં ભારતીય સેનાના ટેન્ક, બખ્તરબંધ વાહનો અને અન્ય લશ્કરી વાહનોમાં ઉપયોગમાં લેવાતું સામાન્ય ડીઝલ અત્યંત નીચા તાપમાનમાં જામી જતું હોય છે. તેના કારણે યુદ્ધ માટે હંમેશા તૈયાર રાખવાના હેતુથી ટેન્ક અને બીએમપી વાહનોને આખી રાત દરમિયાન સમયાંતરે સ્ટાર્ટ કરવા પડતા હતા, જેથી એન્જિન અને સમગ્ર સિસ્ટમ સક્રિય રહી શકે.
હવે આ સમસ્યાનો ઉકેલ શોધી લેવામાં આવ્યો છે. ભારતીય સેના અને ભારત પેટ્રોલિયમ કોર્પોરેશન લિમિટેડ (BPCL)એ મળીને એવું એક્સટ્રીમ વેધર ગ્રેડ (એક્સડબ્લ્યુજી) ડીઝલ વિકસાવ્યું છે, જે માઈનસ 42 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાનમાં પણ જામશે નહીં. શુક્રવારે થલસેના પ્રમુખ જનરલ ધીરજ સેઠે સત્તાવાર રીતે આ એક્સટ્રીમ વેધર ગ્રેડ ડીઝલનું ફ્લેગ-ઓફ કર્યું.
જનરલ ધીરજ સેઠે શું કહ્યું
આ પ્રસંગે જનરલ ધીરજ સેઠે જણાવ્યું કે, “હું આર્મર્ડ કોર્પ્સમાંથી છું, તેથી મૂળરૂપે એક ટેન્કમેન રહ્યો છું. મારા લશ્કરી જીવનના શરૂઆતના લગભગ 20 વર્ષ સુધી, જ્યાં સુધી હું કમાન્ડિંગ ઓફિસર બન્યો નહીં, ત્યાં સુધી મારું સમગ્ર કાર્યક્ષેત્ર ઈંધણ, તેલ અને લ્યુબ્રિકન્ટ્સ, ખાસ કરીને ડીઝલની આસપાસ જ રહ્યું. અમારું જીવન ખરેખર ડીઝલ પર નિર્ભર હતું.”
તેમણે વધુમાં જણાવ્યું કે, “ટેન્કમાં કેટલું ડીઝલ બચ્યું છે, બેરલમાં કેટલું ઈંધણ છે અને વાહનની અંતિમ ક્રૂઝિંગ રેન્જ કેટલી છે, દરેક બાબતનું કેન્દ્ર ડીઝલ જ હતું. અમે અમારા સમગ્ર લશ્કરી જીવનમાં ડીઝલના બેરલ ગણતા અને તેને અમારા ટેન્ક સુધી પહોંચાડતા જ કામ કર્યું છે.”
અત્યંત ઠંડા વિસ્તારોમાં લાભદાયક સાબિત થશે
સેના પ્રમુખે જણાવ્યું કે તેઓ સારી રીતે સમજી શકે છે કે આ વિશેષ એક્સડબ્લ્યુજી ડીઝલ સેનાના ‘એ’ શ્રેણીના વાહનો, જેમ કે ટેન્ક અને અન્ય ભારે બખ્તરબંધ વાહનો તેમજ ‘બી’ શ્રેણીના વાહનો, જેમ કે ટ્રક અને હળવા લશ્કરી વાહનો માટે અત્યંત ઠંડા વિસ્તારોમાં કેટલું ઉપયોગી સાબિત થશે.
તેમણે જણાવ્યું કે ભારતીય સેનાનો મોટો હિસ્સો ઉત્તરીય સરહદો અને ઊંચાઈવાળા પડકારજનક વિસ્તારોમાં તૈનાત રહે છે. જોકે તેમને પોતાની રેજિમેન્ટ સાથે ત્યાં સેવા આપવાની તક મળી નહોતી, પરંતુ જે બે રેજિમેન્ટનું તેમણે નેતૃત્વ કર્યું હતું, તે શરૂઆતના સમયમાં ન્યોમા વિસ્તારમાં પાયોનિયર રેજિમેન્ટ હતી.
જનરલ સેઠે જણાવ્યું કે, “ગઈકાલે સાંજે હું મારા સાથીઓ સાથે આ જ વિષય પર ચર્ચા કરી રહ્યો હતો, કારણ કે આજે મને આ લોન્ચ સમારોહમાં આવવાનું હતું. જ્યારે મેં તેમની પાસેથી સાંભળ્યું કે આ ઈંધણ ઉપલબ્ધ થાય તે પહેલાં તેમને કેવી પરિસ્થિતિઓમાં કામ કરવું પડતું હતું, ત્યારે મને સમજાયું કે તે ખરેખર અત્યંત મુશ્કેલ અને થકવી નાખનાર અનુભવ હતો.”
ઠંડીમાં ચાલકોની મુશ્કેલી થશે દૂર
તેમણે જણાવ્યું કે જરા તે ચાલક વિશે વિચાર કરો, જેને આખી રાત જાગીને વાહનોને ત્રણથી ચાર વખત સ્ટાર્ટ અને બંધ કરવા પડતા હતા, જેથી સવારે તે ફરીથી સ્ટાર્ટ થઈ શકે. ત્યારબાદ પણ તેની પાસેથી અપેક્ષા રાખવામાં આવતી હતી કે તે આગામી સવારે સંપૂર્ણ ઊર્જા અને ઉત્સાહ સાથે પોતાની ફરજો બજાવવા માટે તૈયાર રહે.
તેમના જણાવ્યા અનુસાર, આ નવું ડીઝલ માત્ર સેનાની કામગીરીની ક્ષમતા જ વધારશે નહીં, પરંતુ સૈનિકોનું મનોબળ પણ ઊંચું કરશે અને અત્યંત ઠંડીમાં થતી શારીરિક તથા માનસિક થાકને પણ નોંધપાત્ર રીતે ઘટાડશે.
