Indian AI Stack: Gnani.ai એ લોન્ચ કર્યો સ્વદેશી AI સ્ટેક Gnani Artha, જાણો તેની ખાસિયતો
Gnani Artha AI: AIની દુનિયામાં ભારતે આત્મનિર્ભરતા તરફ વધુ એક મોટું પગલું ભર્યું છે. હકીકતમાં બેંગલુરુના વૉઇસ AI સ્ટાર્ટઅપ Gnani.aiએ સ્વદેશી AI સ્ટેક Gnani Artha રજૂ કર્યો છે. દિલ્હીમાં ઉપ રાષ્ટ્રપતિ C. P. Radhakrishnanના હસ્તે તેનું લોન્ચિંગ કરવામાં આવ્યું. આ સ્વદેશી ટેક્નોલોજી ફાઉન્ડેશનલ લેંગ્વેજ મોડલ Evon v3.3 અને એન્ટરપ્રાઇઝ પ્લેટફોર્મ Plexus પર આધારિત છે. 11 ભાષાઓમાં પ્રશિક્ષિત આ ઓપન-વેઇટ મોડલ માત્ર વિદેશી મોડલ્સની સરખામણીમાં ઓછા ખર્ચે કામ કરશે એટલું જ નહીં, પરંતુ દેશનો ડેટા દેશમાં જ સુરક્ષિત પણ રાખશે.
Evon v3.3 શું છે અને તેની વિશેષતાઓ શું છે?
Evon v3.3 એક 30 બિલિયન પેરામીટર ધરાવતું ઓપન વેટ AI મોડલ છે. તેને આ રીતે સમજી શકાય કે તે 30 અબજ જાણકારીઓના આધારે વિચારવા-સમજવા માટે સક્ષમ એવું ભારતીય AI મગજ છે, જેનો કોડ અને ફોર્મ્યુલા ડેવલપર્સ માટે મફતમાં ઉપલબ્ધ રહેશે, જેથી તેઓ તેનો પોતાની રીતે ઉપયોગ અને કસ્ટમાઇઝ કરી શકે. તેને ભારતની 11 પ્રમુખ ભાષાઓમાં પ્રશિક્ષિત કરવામાં આવ્યું છે.
આ મોડલ Mixture-of-Experts આર્કિટેક્ચર પર કામ કરે છે, જેમાં કોઈપણ ટોકન માટે માત્ર 3.5 બિલિયન પેરામીટર્સ જ એક્ટિવ હોય છે, જેના કારણે તે ખૂબ ઝડપી અને કાર્યક્ષમ બને છે. તેનો અર્થ એ છે કે કોઈ પ્રશ્ન પૂછવામાં આવે ત્યારે આખું સિસ્ટમ એક્ટિવ થવાને બદલે માત્ર તે કામ સાથે જોડાયેલા એક્સપર્ટ ભાગો જ એક્ટિવ થાય છે, જેના કારણે તે ઓછી વીજળી અને ઓછા ખર્ચમાં સુપરફાસ્ટ જવાબ આપે છે.
ડેવલપર્સ માટે તેને Apache 2.0 લાઇસન્સ હેઠળ Hugging Face પર ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
ભારતીય ભાષાઓમાં ઓછો ખર્ચ અને ઝડપી ગતિ
Gnani AIએ ભારતીય લિપિઓ અનુસાર આ મોડલનું નવું ટોકનાઇઝર તૈયાર કર્યું છે. તેનો અર્થ એ છે કે તે ભારતીય ભાષાના દરેક શબ્દ પર GPT-5 ફેમિલીની સરખામણીમાં 20% ઓછા ટોકન્સ અને Llama, DeepSeek અને Qwen જેવા મોડલ્સની સરખામણીમાં અડધાથી પણ ઓછા ટોકન્સનો ખર્ચ કરે છે.
ઓછા ટોકન્સનો ખર્ચ થવાને કારણે ઓછી કમ્પ્યુટિંગ કિંમત આવે છે, જવાબ ઝડપથી મળે છે અને લાંબી વાતચીત સંભાળવી શક્ય બને છે.
વિદેશી અને સ્થાનિક મોડલ્સને પાછળ છોડ્યા
ભારતીય ભાષાઓના બેન્ચમાર્ક ટેસ્ટ MILU પર તેણે 11માંથી 10 ભાષાઓમાં Sarvamના 105-બિલિયન પેરામીટર ધરાવતા મોડલને અને 30-બિલિયન મોડલને તમામ 11 ભાષાઓમાં પાછળ છોડી દીધા છે.
તમે તેને એ રીતે સમજી શકો છો કે પરફોર્મન્સમાં તે ગ્લોબલ મોડલ GPT-5.4 Nanoની બરાબરી સુધી પહોંચી ગયું છે.
Plexus છે સ્માર્ટ AI એજન્ટ્સનું પાવરહાઉસ
રિપોર્ટ્સ અનુસાર Arthaનો બીજો મુખ્ય ભાગ Plexus છે, જે AI એજન્ટ્સને બનાવવાનું અને તૈનાત કરવાનું કામ કરે છે. આ એજન્ટ્સ કર્મચારીઓની સાથે મળીને અનેક સ્ટેપ્સમાં થતાં મુશ્કેલ કામ પણ પૂર્ણ કરી શકે છે. તેમાં સુરક્ષા માટે ઓડિટ લોગિંગ, ગાર્ડરેલ્સ અને હ્યુમન-ઇન-ધ-લૂપ કંટ્રોલ આપવામાં આવ્યા છે.
ક્યાં કામ આવશે
- આ સિસ્ટમ સરકારી કામગીરીમાં સામાન્ય જનતાની ફરિયાદો ઝડપથી ઉકેલવામાં મદદ કરશે. તેનો મલ્ટિલિંગ્યુઅલ એજન્ટ લોકોની કોઈપણ ભાષામાં ફરિયાદ નોંધાવી શકશે.
- ત્યારબાદ સિસ્ટમનો રીઝનિંગ એજન્ટ ફરિયાદોને બારીકાઈથી સમજશે અને ઓળખશે કે તે કોઈ ચોક્કસ જિલ્લાની છે કે પછી એક જેવી સમસ્યા છે. ત્યારબાદ આ સિસ્ટમ સમગ્ર સમસ્યાને યોગ્ય સરકારી વિભાગ સુધી પહોંચાડશે અને ઉકેલ આવ્યા બાદ સીધો નાગરિકને તેનો અપડેટ પણ મોકલશે.
- તેવી જ રીતે તે બેન્કિંગ સેક્ટરમાં લાખો ટ્રાન્ઝેક્શનના રેકોર્ડ્સનો હિસાબ-કિતાબ પળવારમાં પૂર્ણ કરી શકે છે. તેના સ્માર્ટ એજન્ટ્સ બેન્ક સ્ટેટમેન્ટ્સ, કોર-બેન્કિંગ લેજર્સ અને ઓનલાઇન પેમેન્ટ સ્વિચ લોગ્સના લાખો ડેટાનો એકબીજા સાથે આપમેળે મેળ બેસાડશે.
- જે એન્ટ્રીઓ સાચી મળી આવશે તેને સિસ્ટમ તરત ક્લિયર કરી દેશે અને જે ટ્રાન્ઝેક્શનમાં કોઈ ગડબડ જોવા મળશે, તેના કારણોને સ્પષ્ટ નોંધ સાથે બેન્ક અધિકારીઓ પાસે વધુ તપાસ માટે મોકલી દેશે.
શા માટે ખાસ છે સ્વદેશી AI
આ મોડલ સિંગલ નોડ પર કામ કરી શકે છે, જેના કારણે બેન્ક, વીમા કંપનીઓ અને સરકારી વિભાગો તેને પોતાના ખાનગી ડેટા સેન્ટર અથવા ક્લાઉડ પર હોસ્ટ કરી શકે છે. તેનાથી ગ્રાહકોનો ડેટા સુરક્ષિત રહેશે.
2016માં સ્થાપિત Gnani AI આજે 200થી વધુ મોટી સંસ્થાઓ સાથે કામ કરી રહ્યું છે અને ભારત સરકારના IndiaAI Mission નો હિસ્સો પણ છે.
