SCAM Alert: હેકર્સ મોબાઈલ વપરાશકર્તાઓને (યુઝર્સને) આજકાલ એક નવા કૌભાંડમાં (સ્કેમમાં) ફસાવી રહ્યા છે. દૂરસંચાર વિભાગે (DoT એ) નવી માર્ગદર્શિકા (એડવાઇઝરી) જાહેર કરી છે. આમાં મોબાઈલ વપરાશકર્તાઓને કૌભાંડી કોલ્સ (સ્કેમ કોલ્સ) માટે ચેતવણી આપવામાં આવી છે. નવા કૌભાંડ હેઠળ વપરાશકર્તાના ફોન પર આવેલા કોલ્સને આંતરરાષ્ટ્રીય કોલ્સ (ઇન્ટરનેશનલ કોલ્સ) ની જેમ દર્શાવવામાં આવે છે, જ્યારે તે નંબરોની શરૂઆત પણ ભારતીય નંબરોની જેમ +91 કન્ટ્રી કોડ સાથે હોય છે. સરકારે વપરાશકર્તાઓને આ પ્રકારના ફોન કોલથી સતર્ક રહેવા અને આ પ્રકારના કોલ્સ પર પોતાની વ્યક્તિગત કે નાણાકીય (ફાઇનાન્શિયલ) માહિતી વહેંચવાથી (શેર કરવાથી) બચવા માટે કહ્યું છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય કોલમાં પણ દેખાય છે +91 કોડ
DoT એ પોતાના સત્તાવાર એક્સ (X) ખાતા (એકાઉન્ટ) પરથી એક સંદેશો (પોસ્ટ) મૂક્યો છે. આ સંદેશામાં તેમણે મોબાઈલ વપરાશકર્તાઓ માટે એક માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે. આ માર્ગદર્શિકા અનુસાર, દરેક મોબાઈલ કોલમાં કન્ટ્રી કોડ હોય છે. અસલી આંતરરાષ્ટ્રીય કોલ્સમાં હંમેશા તે દેશનો કન્ટ્રી કોડ હોય છે, જ્યાંથી કોલ આવે છે. સરકારે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો કોઈ કોલ એવો દાવો કરે કે તે આંતરરાષ્ટ્રીય છે, પરંતુ તેમ છતાં તેમાં +91 કોડ લાગેલો હોય તો તરત જ અહેવાલ (રિપોર્ટ) કરો. આ ચેતવણી એવા સમયે આવી છે, જ્યારે સમગ્ર દેશમાં ટેલિકોમ સાથે જોડાયેલા સાયબર વિષયક છેતરપિંડીના કિસ્સાઓમાં ઝડપથી વધારો થઈ રહ્યો છે.
Got a call from +91 claiming it’s “international”?
That’s your first red flag.
+91 is India’s country code. Real international calls come with THEIR country code, not ours.
So next time you receive any such call, report it on Sanchar Saathi.
Download the app today!… pic.twitter.com/VHfEWnJAw3
— DoT India (@DoT_India) May 24, 2026
કૌભાંડીઓ કરી રહ્યા છે કોલર આઈડી સ્પૂફિંગનો ઉપયોગ
DoT એ જણાવ્યું કે કૌભાંડીઓ (સ્કેમર્સ), વપરાશકર્તાઓના ફોન પર દેખાતા નંબરને બદલવા માટે કોલર આઈડી સ્પૂફિંગ (Caller ID Spoofing) તકનીકનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. સાયબર ગુનેગારો અવારનવાર ટેલિકોમ અધિકારી, પોલીસકર્મી, બેંક પ્રતિનિધિ અથવા ગ્રાહક સેવા પ્રતિનિધિ (કસ્ટમર સપોર્ટ એક્ઝિક્યુટિવ) હોવાનો દાવો કરે છે જેથી લોકો પર દબાણ લાવીને તેમની પાસેથી ઓટીપી (OTP), એટીએમ પિન (ATM PIN) જેવી માહિતી મેળવી શકે.
કૌભાંડીઓનો હેતુ
અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે આ કોલ્સનો હેતુ વપરાશકર્તાઓની વચ્ચે ગભરાટ વધારવાનો છે. ભોગ બનનાર વ્યક્તિઓને અવારનવાર સિમ (SIM) કાર્ડ બંધ થવા, ખોટી કાનૂની કાર્યવાહી, પાર્સલ વિતરણમાં (ડિલિવરીમાં) સમસ્યા અથવા બાકી બિલને લઈને ધમકાવવામાં આવે છે. ઘણા કિસ્સાઓમાં, કૌભાંડીઓ ઓટીપી, પાસવર્ડ, બેંકિંગ માહિતી અથવા ઓળખપત્ર સાથે જોડાયેલી વિગતો મેળવવાનો પ્રયાસ કરે છે.
વપરાશકર્તાઓ આ રીતે સાવધ રહે
લિંક પર ક્લિક ના કરો- ટેલિકોમ વિભાગે નાગરિકોને સલાહ આપી છે કે તેઓ શંકાસ્પદ કોલ્સનો જવાબ ના આપે અને આવી વાતચીત દરમિયાન વહેંચવામાં આવેલી અજાણી લિંક્સ પર ક્લિક ના કરે.
અજાણ્યા નંબર પર વળતો કોલ ના કરો- વપરાશકર્તાઓને એવું પણ કહેવામાં આવ્યું છે કે તેઓ અજાણ્યા, આંતરરાષ્ટ્રીય દેખાતા નંબરો પરથી આવેલા મિસ્ડ કોલ્સ પર વળતો કોલ (પાછો ફોન) ના કરે.
સંચાર સાથી પર અહેવાલ કરો- વધતા જતા ભયનો સામનો કરવા માટે, સરકારે વપરાશકર્તાઓને ‘સંચાર સાથી’ પ્લેટફોર્મના માધ્યમથી અજાણ્યા કોલ્સનો અહેવાલ કરવા માટે કહ્યું છે.
સાયબર સુરક્ષા નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ટેલિકોમ છેતરપિંડી વિરુદ્ધ જાગૃતિ ફેલાવવી જરૂરી છે.
