House Buying Tips: પોતાનું ઘર હોવું એ દરેકનું સપનું હોય છે. વર્ષોની કમાણી, લોનનું પ્લાનિંગ અને ભવિષ્યની આશાઓ એક પ્રોપર્ટી સાથે જોડાઈ જાય છે. જો તમે ઘર ખરીદી રહ્યા હોવ, તો માત્ર લોકેશન અને કિંમત જોવી પૂરતી નથી, પરંતુ સાચા દસ્તાવેજો ચેક કરવા પણ એટલા જ જરૂરી છે.
પ્રોપર્ટી ખરીદતી વખતે ઘણા લોકો દસ્તાવેજોને ગંભીરતાથી લેતા નથી અને પછીથી કાનૂની મુશ્કેલીઓમાં ફસાઈ જાય છે. તેથી જરૂરી છે કે ડીલ ફાઇનલ કરતા પહેલા તમામ જરૂરી ડોક્યુમેન્ટ તમારી પાસે હોય. થોડી સાવધાની તમને મોટા નુકસાનથી બચાવી શકે છે.
સૌ પ્રથમ જે વ્યક્તિ કે બિલ્ડર પાસેથી તમે પ્રોપર્ટી લઈ રહ્યા છો, તેનું ટાઈટલ અને ઓનરશિપ વેરિફિકેશન કરાવો. આનાથી ખબર પડે છે કે વેચનાર પાસે કાયદેસરનો અધિકાર છે કે નહીં. જો તમે આવું નહીં કરો તો આગળ મુશ્કેલી નક્કી છે.
જો તમે રીસેલ પ્રોપર્ટી ખરીદી રહ્યા હોવ, તો ‘ચેન ઓફ ડોક્યુમેન્ટ્સ’ (દસ્તાવેજોની સાંકળ) ચોક્કસ જુઓ. આમાં પ્રથમ માલિકથી લઈને અત્યાર સુધી કોણે ક્યારે પ્રોપર્ટી ખરીદી છે, તે વાતનો પૂરો રેકોર્ડ નોંધાયેલ હોય છે. આનાથી નકલી દાવાઓ અને આગળ જઈને પ્રોપર્ટીમાં વિવાદ થતો નથી.
એન્કમ્બ્રન્સ સર્ટિફિકેટ (ભારમુક્તિ પ્રમાણપત્ર) પણ એક ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ દસ્તાવેજ છે જે જણાવે છે કે પ્રોપર્ટી પર કોઈ બાકી દેવું કે કાનૂની દાવો તો નથી ને. જો પ્રોપર્ટી ક્યાંય ગીરો રાખવામાં આવી હોય કે તેના પર કેસ ચાલી રહ્યો હોય, તો આ દસ્તાવેજ બધું સ્પષ્ટ કરી દે છે.
ઘર ખરીદવા માટે પઝેશન લેટર (કબજા પત્ર) પણ એટલો જ જરૂરી દસ્તાવેજ છે જેટલા બાકીના. આ ડેવલપર અથવા માલિક તરફથી આપવામાં આવેલું સર્ટિફિકેટ છે કે પ્રોપર્ટીનો કબજો તમને સોંપવામાં આવી રહ્યો છે. આમાં તારીખ અને વિગતો નોંધાયેલી હોય છે જે આગળ કામ આવે છે.
આ સિવાય વાત કરવામાં આવે તો મોર્ગેજ અને ટેક્સ પેમેન્ટની વિગતો પણ જરૂર લો. આનાથી ખબર પડે છે કે પ્રોપર્ટી પર કોઈ લોન બાકી તો નથી અને અત્યાર સુધીના ટેક્સ ક્લિયર છે કે નહીં. આ બંને કાગળો તમારી ખરીદીને કાનૂની રીતે સુરક્ષિત બનાવે છે.

