Gen Z protests in Peru: અત્યાર સુધી યુવાનો માટે કે આજની પેઢી માટે લોકોના દિમાગમાં એક ઇમેજ તેવી હતી કે, આ પેઢી ખાલી જલસા કે મોજ જ કરે છે.તેમને આજના રાજકીય પ્રવાહોની કઈ ગતાગમ નથી.પરંતુ હમ હમણાં જે બનાવો બન્યા છે અને બની રહ્યા છે તે ભ્રસ્ટાચારી નેતાઓ અને જે નેતાઓ રાજનીતિને બાપ દાદાની પેઢી સમજે છે તેમના માટે ચિંતા લાવનાર છે.આજની પેઢી હવે બેજવાબદાર નેતાઓને વેઠે તેમ નથી.તેમને આ ભ્રસ્ટાચારી નેતાઓને સબક શીખવાડતા કે રસ્તો બતાવતા આવડી ગયું છે.થોડા સમય અગાઉ બાંગ્લાદેશમાં અને હાલમાં જ નેપાળમાં ,અમેરિકામાં અને હવે નેપાળની જેમ, લેટિન અમેરિકન દેશ પેરુમાં યુવાનો રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા છે. પેરુમાં, જનરલ ઝેડ વિરોધીઓ સરકાર વિરુદ્ધ અવાજ ઉઠાવી રહ્યા છે. હજારો જનરલ ઝેડ વિરોધીઓ પોલીસ સાથે હિંસક રીતે અથડાયા, જેના કારણે પેરુની પોલીસે વ્યાપક બળપ્રયોગ કર્યો. બંને વિરોધ પ્રદર્શનોમાં ઘણી સમાનતાઓ છે. જનરલ ઝેડ બેનરો, સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ્સ, મીમ્સ અને વિરોધ માટે સામૂહિક અભિગમ આશ્ચર્યજનક રીતે સમાન છે! જ્યારે નેપાળમાં સોશિયલ મીડિયા પ્રતિબંધે આગ સળગાવી હતી, ત્યારે પેરુ છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી સરકારી હુકમનામુંને કારણે દબાણ હેઠળ ઉકળતું રહ્યું છે. રાષ્ટ્રપતિ દિના બોલુઆર્ટેના વિરોધનું વાતાવરણ વિકસિત થયું છે, જે નેપાળમાં વડા પ્રધાન કેપી શર્મા ઓલી સામે હતું.
20 સપ્ટેમ્બર, 2025 ના રોજ પેરુની રાજધાની લીમામાં સેંકડો યુવાનો રસ્તા પર ઉતરી આવ્યા હતા. આ પ્રદર્શન મુખ્યત્વે જનરલ ઝેડ અથવા નવી પેઢી દ્વારા આયોજિત કરવામાં આવ્યું હતું. તેમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભ્રષ્ટાચાર, આર્થિક અસલામતી અને પેન્શન સુધારણા કાયદા સામે અવાજ ઉઠાવવાનો હતો. “જનરેશન જી” નામના યુવા જૂથ દ્વારા આયોજિત, આ વિરોધ પ્રદર્શન પેરુમાં સંગઠિત ગુના, સરકારી હોદ્દાઓમાં ભ્રષ્ટાચાર અને તાજેતરના પેન્શન સુધારાઓ સામે વધી રહેલા સામાજિક અસંતોષનો એક ભાગ છે. ભારે પોલીસ હાજરી વચ્ચે શહેરના કેન્દ્રમાં લગભગ 500 લોકો એકઠા થયા હતા. આ વિરોધ પ્રદર્શન પાછળનું કારણ શું છે?
પેરુમાં યુવાનો કેમ ગુસ્સે છે?
તાજેતરમાં, પેરુની કોંગ્રેસે ખાનગી પેન્શન ફંડમાં ફેરફાર કર્યા છે, જેના કારણે યુવાનોને ડર છે કે તેમની ભવિષ્યની બચત જોખમમાં મુકાઈ જશે. વધુમાં, વધતા ગુના દર અને સરકારી ભ્રષ્ટાચારને કારણે યુવા અશાંતિમાં વધારો થયો છે. વિરોધીઓએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ દ્વારા પોતાનો દુખાવો અને ગુસ્સો વ્યક્ત કર્યો અને એક જગ્યાએ ભેગા થયા. વધતી જતી અસંતોષ જોઈને, પોલીસે કાર્યવાહી હાથ ધરી. ભીડને વિખેરવા માટે ટીયર ગેસનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો, અને હિંસક અથડામણમાં આશરે ત્રણ પોલીસકર્મીઓ ઘાયલ થયા હતા. રેડિયો સ્ટેશન એક્ઝિટોસા અનુસાર, તેના રિપોર્ટર અને એક કેમેરામેન કાયદા અમલીકરણ એજન્સીઓ દ્વારા છોડવામાં આવેલા પેલેટથી ઘાયલ થયા હોવાના અહેવાલ છે.
નેપાળમાં, એ જ રીતે, જનરલ ઝેડ સમુદાયના યુવાનો આ મહિને સક્રિય થયા, સરકાર અને સંસદ સામે મોટા પાયે વિરોધ પ્રદર્શન કર્યા. આ યુવાનોની આગેવાની હેઠળના વિરોધ પ્રદર્શનોને કારણે વડા પ્રધાનનું રાજીનામું અને વચગાળાના વડા પ્રધાનની નિમણૂક થઈ. બંને દેશોમાં, યુવા વિરોધીઓએ સોશિયલ મીડિયા, મીમ્સ અને પોપ કલ્ચર પ્રતીકોનો ઉપયોગ કર્યો. ઉદાહરણ તરીકે, પેરુમાં, કેટલાક વિરોધીઓએ “વન પીસ” એનાઇમ પ્રતીકને ધ્વજ તરીકે રાખ્યું હતું. નેપાળમાં, યુવાનોએ ડિજિટલ સક્રિયતા દ્વારા સરકાર વિરોધી સૂત્રો પણ ફેલાવ્યા. તેઓએ “ફક્ત મતદારો નહીં, પણ રાજકારણમાં સક્રિય સહભાગી” બનવાની ઇચ્છા વ્યક્ત કરી.
પેરુના રાષ્ટ્રપતિની લોકપ્રિયતામાં ઘટાડો
આ વલણ વૈશ્વિક સ્તરે જોવા મળી રહ્યું છે. બાંગ્લાદેશમાં પણ આવા જ વિકાસ જોવા મળ્યા છે, જ્યારે ઇન્ડોનેશિયા અને કેન્યામાં યુવાનો વિરોધ કરવા માટે ડિજિટલ પ્લેટફોર્મનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે. પેરુમાં, તાજેતરના મહિનાઓમાં રાષ્ટ્રપતિ દિના બોલુઆર્ટેની લોકપ્રિયતામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે. બોલુઆર્ટેનો કાર્યકાળ આવતા વર્ષે સમાપ્ત થઈ રહ્યો છે, પરંતુ તેમની લોકપ્રિયતામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે. આનું કારણ ગુનાહિત પ્રવૃત્તિમાં વધારો અને ભ્રષ્ટાચાર પર કડક કાર્યવાહી કરવામાં નિષ્ફળતા છે. સરકારે અનેક ઓપિનિયન પોલ શરૂ કર્યા હતા, જેમાં તારણ કાઢ્યું હતું કે ઘણા લોકો પેરુની સરકાર અને રૂઢિચુસ્ત બહુમતી ધરાવતી કોંગ્રેસને ભ્રષ્ટ માને છે. તેમણે તાજેતરમાં જ પોતાનો પગાર પણ બમણો કર્યો હતો, જેની વ્યાપક ટીકા થઈ હતી.
