India Italy Strategic Partnership: પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી મંગળવારે પોતાના પાંચ દેશોના પ્રવાસના અંતિમ પડાવ પર ઇટાલીની રાજધાની રોમ પહોંચી ગયા. અહીં મેલોનીએ તેમનું ગરમજોશીથી સ્વાગત કર્યું. આ દરમિયાન પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી અને ઇટાલીના પ્રધાનમંત્રી જ્યોર્જિયા મેલોનીએ કહ્યું કે ભારત અને ઇટાલી વચ્ચેના સંબંધો હવે એક નિર્ણાયક વળાંક પર પહોંચી ગયા છે, જે એક સૌહાર્દપૂર્ણ મિત્રતામાંથી વિકસિત થઈને એક વિશેષ વ્યુહાત્મક ભાગીદારીમાં બદલાઈ ગયા છે. ભારતીય અને ઇટાલિયન મીડિયા માટે બંને નેતાઓએ સંયુક્ત રીતે એક લેખ લખ્યો. જેમાં મોદી અને મેલોનીએ કહ્યું કે એવા સમયે જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યવસ્થામાં ઊંડો બદલાવ આવી રહ્યો છે, બંને દેશો વચ્ચેની ભાગીદારી ઉચ્ચ રાજકીય અને સંસ્થાકીય સ્તર પર સતત સંવાદથી આગળ વધી રહી છે.
૨૧મી સદીમાં સમૃદ્ધિ અને સુરક્ષા બંને જરૂરી
તેમણે કહ્યું, “ભારત અને ઇટાલી વચ્ચેના સંબંધો હવે એક નિર્ણાયક વળાંક પર પહોંચી ગયા છે. તાજેતરના વર્ષોમાં, અમારા સંબંધોનો અભૂતપૂર્વ ગતિથી વિસ્તાર થયો છે, જે એક સૌહાર્દપૂર્ણ મિત્રતામાંથી વિકસિત થઈને સ્વતંત્રતા અને લોકશાહીના મૂલ્યો અને ભવિષ્ય માટે એક સહિયારા દૃષ્ટિકોણ પર આધારિત એક વિશેષ વ્યુહાત્મક ભાગીદારીમાં બદલાઈ ગયા છે.”
બંને નેતાઓએ કહ્યું કે ભારત અને ઇટાલી વચ્ચેનો સહયોગ આ જાગરૂકતાને દર્શાવે છે કે ૨૧મી સદીમાં સમૃદ્ધિ અને સુરક્ષા રાષ્ટ્રોની નવાચાર કરવાની, ઉર્જા સંક્રમણોનું પ્રબંધન કરવાની અને વ્યુહાત્મક સંપ્રભુતાને મજબૂત કરવાની દિશામાં આકાર લેશે. આ ઉદ્દેશ્ય માટે, તેમણે કહ્યું કે તેઓ નવા લક્ષ્યોને પ્રાપ્ત કરવા અને બંને દેશોની પૂરક શક્તિઓને એકસાથે લાવવાના દૃષ્ટિકોણથી દ્વિપક્ષીય સંબંધોને ઊંડા અને વિવિધ બનાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે.
વ્યાપાર માટે ૨૦ અબજ યુરોનું લક્ષ્ય
બંને નેતાઓએ કહ્યું કે આ કોઈ સામાન્ય એકીકરણ નથી, પરંતુ મૂલ્યનું સહ-નિર્માણ છે, જ્યાં સંબંધિત ઔદ્યોગિક શક્તિઓ એકબીજાને વધારે છે. તેમણે કહ્યું કે યુરોપિયન યુનિયન અને ભારત વચ્ચે મુક્ત વ્યાપાર સમજૂતી બંને દિશાઓમાં વ્યાપાર અને રોકાણમાં વધારાનો માર્ગ મોકળો કરે છે.
તેમણે કહ્યું, “અમે ૨૦૨૯ સુધી ઇટાલી અને ભારત વચ્ચે વ્યાપાર માટે ૨૦ અબજ યુરો પરસ્પર લક્ષ્ય સુધી પહોંચવા અને તેને પાર કરવા માંગીએ છીએ, જેમાં રક્ષા અને એરોસ્પેસ, સ્વચ્છ ટેકનિક, મશીનરી, ઓટોમોટિવ પાર્ટ્સ, કેમિકલ્સ, દવાઓ, કાપડ, કૃષિ-ખાદ્ય, પર્યટન અને અન્ય ક્ષેત્રો પર વિશેષ ધ્યાન આપવામાં આવશે.”
આ લેખમાં, મોદી અને મેલોનીએ આગળ કહ્યું, “મેડ ઇન ઇટાલી હંમેશાથી દુનિયાભરમાં ઉત્કૃષ્ટતાનો પર્યાય રહ્યું છે, અને આજે તે મેક ઇન ઇન્ડિયા પહેલના ઉચ્ચ-ગુણવત્તાવાળા લક્ષ્યોની સાથે એક સ્વાભાવિક તાલમેલ બેસાડે છે.”
તેમણે કહ્યું કે ભારત માટે સામાનના ઉત્પાદનમાં ઇટાલિયન વ્યવસાયોની વધતી રુચિ અને ઇટાલીમાં ભારતીય ઉદ્યોગોની વધતી ઉપસ્થિતિ બંને તરફથી જેમની સંખ્યા ૧,૦૦૦ થી વધુ છે, એક સકારાત્મક સંકેત છે જે આપણી સપ્લાય ચેઈનના એકીકરણને મજબૂત કરશે.
આવનારા દાયકામાં AIથી ક્રાંતિ થશે
બંને નેતાઓએ કહ્યું કે ટેકનિકલ નવાચાર આ ભાગીદારીના બિલકુલ કેન્દ્રમાં છે, અને આવનારા દાયકા એક એવી ટેકનિકલ ક્રાંતિ દ્વારા આકાર લેશે જેનો દાયરો અસીમિત હશે. આ ક્રાંતિ AI, ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ, અદ્યતન વિનિર્માણ, મહત્વપૂર્ણ ખનિજો અને ડિજિટલ બુનિયાદી માળખા જેવા ક્ષેત્રોમાં થયેલી પ્રગતિથી ચિહ્નિત થશે.
તેમણે કહ્યું, “અમારી યુનિવર્સિટીઓ અને સંશોધન કેન્દ્રો વચ્ચે વધતી ભાગીદારી આને વધુ બળ પ્રદાન કરશે. ભારતનું ‘ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર’ (ડિજિટલ સાર્વજનિક બુનિયાદી માળખું) પહેલાથી જ મોટી સંખ્યામાં દેશો, વિશેષ રૂપે ‘ગ્લોબલ સાઉથ’ (વૈશ્વિક દક્ષિણ) ના દેશો વચ્ચે પોતાની પ્રાસંગિકતા અને સ્વીકાર્યતા મેળવી રહ્યું છે.”
માનવને કેન્દ્રમાં રાખીને થશે પ્રગતિ
નેતાઓએ કહ્યું કે વિશેષ રૂપે AI પહેલાથી જ સમાજો અને વૈશ્વિક અર્થતંત્રને પ્રભાવિત કરી રહ્યું છે. ઇટાલી અને ભારત લાંબા સમયથી આ સુનિશ્ચિત કરવા માટે મળીને કામ કરી રહ્યા છે કે આનો વિકાસ જવાબદારીપૂર્ણ અને માનવ-કેન્દ્રિત હોય. તેમણે કહ્યું કે ભારત અને ઇટાલી AI ને સમાવેશી વિકાસ માટે એક શક્તિશાળી માધ્યમ તરીકે પણ જુએ છે.
તેમણે કહ્યું, “ભારતનો ‘માનવ’ (MANAV) દૃષ્ટિકોણ જેમાં ટેક્નોલોજીના કેન્દ્રમાં માનવને રાખવામાં આવે છે, ઇટાલીના તે નેતૃત્વનો આધાર છે, જે પોતાની માનવતાવાદી પરંપરાઓમાં નિહિત ‘એલ્ગોર-એથિક્સ’ (algor-ethics) ને પ્રોત્સાહન આપે છે, અમારી ભાગીદારી આ સુનિશ્ચિત કરવાનો પ્રયાસ કરે છે કે AI સામાજિક સશક્તિકરણ માટે એક ઉત્પ્રેરક તરીકે કાર્ય કરે.”
તેમણે કહ્યું કે સુરક્ષિત ડિજિટલ સહયોગ, ક્ષમતા-નિર્માણ અને મજબૂત સાયબર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓને શેર કરીને, બંને દેશોનો લક્ષ્ય એક ખુલ્લો, ભરોસાપાત્ર અને ન્યાયસંગત ડિજિટલ સ્પેસ બનાવવાનો છે, જેમાં દરેક દેશ AI ને પોતાના હિસાબે ઢાળી શકે અને તેનાથી ફાયદો ઉઠાવી શકે.
ભારતમાં થયેલા AI Summitની દેખાઈ અસર
આ નજરિયો ઇટાલીની G7 અધ્યક્ષતા અને નવી દિલ્હીમાં થયેલા AI Impact Summit 2026 ના પરિણામોનો મુખ્ય આધાર છે. નેતાઓએ કહ્યું કે AI ને ઇન્સાનો દ્વારા ઇન્સાનો માટે બનાવવામાં આવેલું એક ઓજાર માનવાનો મતલબ એ સાફ તોર પર કહેવાનો છે કે ટેક્નોલોજી ન તો ઇન્સાનોની જગ્યા લઈ શકે છે અને ન તો તેમના મૌલિક અધિકારોને નબળા કરી શકે છે. આની સાથે જ ન તો આનો ઇસ્તેમાલ સાર્વજનિક ચર્ચામાં હેરફેર કરવા કે લોકશાહી પ્રક્રિયાઓને બદલવા માટે કરી શકાય છે.
તેમણે કહ્યું, “ઝડપથી પરસ્પર જોડાતી દુનિયામાં આઝાદી અને માનવીય ગરિમાની રક્ષા કરવાનો આપણો નજરિયો આ જ પડકાર પર ટકેલો છે.” મોદી અને મેલોનીએ કહ્યું કે ભારત-ઇટાલી સહયોગમાં અંતરિક્ષ ક્ષેત્ર પણ સામેલ છે, અને અંતરિક્ષ શોધ વ સેટેલાઇટ ટેક્નોલોજીમાં ભારતની શાનદાર પ્રગતિ, ઇટાલીની એરોસ્પેસ એન્જિનિયરિંગની શ્રેષ્ઠ ક્ષમતા સાથે મળીને, આગામી પેઢીની ટેક્નોલોજીના વિકાસ માટે મહત્વપૂર્ણ તક પેદા કરે છે.
ઉર્જાના ક્ષેત્રમાં વધશે ભાગીદારી
તેમણે કહ્યું, “આપણો સહયોગ મહત્વપૂર્ણ દરિયાઈ માર્ગોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવામાં મદદ કરશે, અને આતંકવાદ, આંતરરાષ્ટ્રીય ગુનાહિત નેટવર્ક, નશીલા પદાર્થોની તસ્કરી, સાયબર ગુના અને માનવ તસ્કરી જેવા ખતરાઓનો સામનો કરવાની આપણી ક્ષમતાને મજબૂત કરશે.”
બંને નેતાઓએ કહ્યું કે ઉર્જા આપણી ભાગીદારીનો વધુ એક મહત્વપૂર્ણ સ્તંભ છે, અને અલગ-અલગ પ્રકારના ઉર્જા સ્ત્રોતો તરફ દુનિયાના બદલાવ માટે ઇનોવેશન, રોકાણ અને સહયોગની જરૂર છે.
તેમણે કહ્યું, “આ સંદર્ભમાં, ભારતની આગેવાની હેઠળની મહત્વપૂર્ણ પહેલોમાં ઇન્ટરનેશનલ સોલર એલાયન્સ (ISA), આપત્તિ-રોધક બુનિયાદી માળખા માટે ગઠબંધન (CDRI) અને વૈશ્વિક જૈવ ઇંધણ ગઠબંધન (GBA) માં બીજા દેશો સાથે આપણો સહયોગ પણ મહત્વપૂર્ણ છે.”
તેમણે આગળ કહ્યું કે ઇન્ડિયા-મિડલ ઇસ્ટ-યુરોપ ઇકોનોમિક કોરિડોર (IMEC) એક એવા વિઝનને દર્શાવે છે, જેનો મકસદ આપણા વિસ્તારોને આધુનિક ટ્રાન્સપોર્ટ અને ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, ડિજિટલ નેટવર્ક, એનર્જી સિસ્ટમ અને મજબૂત સપ્લાય ચેઈન દ્વારા પરસ્પર જોડવાનો છે. ભારત અને ઇટાલી પણ બીજા પાર્ટનર દેશો સાથે મળીને કામ કરવા માટે પૂરી રીતે તૈયાર છે, જેથી આ વિઝનને હકીકત બનાવી શકાય.
