India Limits Imports from Bangladesh: ભારતે બાંગ્લાદેશથી આવતા 42% માલ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. આનાથી આશરે $770 મિલિયન (લગભગ રૂ. 66 હજાર કરોડ) મૂલ્યના માલસામાનને અસર થશે. આનો અર્થ એ થયો કે ભારત હવે બાંગ્લાદેશ પાસેથી કેટલીક વસ્તુઓ ઓછી માત્રામાં ખરીદશે. આ નિયમો જમીન માર્ગો દ્વારા થતા વેપાર પર લાગુ થશે. આ માહિતી ગ્લોબલ ટ્રેડ રિસર્ચ ઇનિશિયેટિવ (GTRI) દ્વારા આપવામાં આવી છે. GTRI વેપાર પર સંશોધન કરે છે.
નવા નિયમો મુજબ, બાંગ્લાદેશથી આવતી તૈયાર વસ્ત્રો, પ્રોસેસ્ડ ફૂડ અને પ્લાસ્ટિકની વસ્તુઓ જેવી કેટલીક વસ્તુઓ હવે અમુક ચોક્કસ દરિયાઈ બંદરો દ્વારા જ ભારતમાં પ્રવેશી શકશે. જમીન માર્ગો પરથી કેટલીક વસ્તુઓ પર સંપૂર્ણપણે પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. ઉદાહરણ તરીકે, દર વર્ષે બાંગ્લાદેશથી લગભગ $618 મિલિયનના રેડીમેડ વસ્ત્રો ભારતમાં આવે છે. હવે આ કપડાં ફક્ત કોલકાતા અને નવા શેવા બંદરોથી જ આવી શકશે. પહેલા આ કપડાં જમીન માર્ગે પણ આવતા હતા, જે હવે બંધ કરી દેવામાં આવ્યા છે.
બાંગ્લાદેશ પર પ્રતિકૂળ અસર પડશે
ભારતના આ પગલાથી બાંગ્લાદેશના અર્થતંત્ર પર ખરાબ અસર પડશે. સૌથી મોટી અસર કાપડ નિકાસ પર જોવા મળશે. જો ભારત આ રીતે કડક વલણ રાખતું રહેશે, તો બાંગ્લાદેશ પણ પાકિસ્તાનની જેમ ખાડામાં પડી જશે અને ભૂખમરાનો સામનો કરી શકે છે.
ચીન સાથેની નિકટતાની શું અસર પડે છે?
GTRI રિપોર્ટ કહે છે કે ભારતે આ પગલું એકલા લીધું નથી. એવું લાગે છે કે ભારતે આ પગલું બાંગ્લાદેશ દ્વારા ભારતીય માલસામાન પર લાદવામાં આવી રહેલા વેપાર અવરોધો અને ચીન સાથેની તેની વધતી જતી મિત્રતાને ધ્યાનમાં રાખીને લીધું છે. રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે આ પ્રતિબંધો બાંગ્લાદેશ દ્વારા ભારતથી આવતા અનેક માલ પર પ્રતિબંધ મૂકવાના પગલા અને ચીન તરફના તેના વલણનો પ્રતિભાવ હોય તેવું લાગે છે.
માર્ચ 2025 માં બાંગ્લાદેશના કાર્યકારી મુખ્ય સલાહકાર મુહમ્મદ યુનુસની ચીન મુલાકાત દરમિયાન $2.1 બિલિયનના રોકાણ અને સહયોગ કરારો પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. આ દર્શાવે છે કે બાંગ્લાદેશ અને ચીન વચ્ચેના સંબંધો વધી રહ્યા છે.
ભારતીય નિકાસકારોને નુકસાન
ભારતીય સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, બાંગ્લાદેશ દ્વારા પ્રતિબંધો, કામગીરીમાં વિલંબ અને કડક નિરીક્ષણોને કારણે ભારતીય નિકાસકારોને નુકસાન થયું છે. એક અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે બાંગ્લાદેશ પોતાના ફાયદા માટે દ્વિપક્ષીય સંબંધોની શરતો પસંદ કરી શકતું નથી અથવા ભારતના બજારમાં પ્રવેશને હળવાશથી લઈ શકતું નથી. બાંગ્લાદેશે ભારત સાથેના વેપારમાં પ્રામાણિકતા અને ન્યાયીપણાનો અભિગમ દાખવવો જોઈએ.
