Edible Oil Adulteration Danger: દેશભરમાં ખાવા-પીવાની વસ્તુઓમાં ભેળસેળના કિસ્સા સતત વધતા જઈ રહ્યા છે અને હવે ખાવાના તેલને લઈને પણ ગંભીર સવાલો ઊભા થવા લાગ્યા છે. રસોડામાં રોજ વપરાતા રાયડા (સરસવ), રિફાઇન્ડ તેલ અને અન્ય ખાદ્ય તેલો કેટલીય જગ્યાએ ભેળસેળયુક્ત મળી રહ્યા છે, જે ધીમે ધીમે લોકોના શરીરને અંદરથી નુકસાન પહોંચાડી રહ્યા છે. નિષ્ણાતોનું (એક્સપર્ટ્સનું) કહેવું છે કે વધુ નફો કમાવવા માટે કેટલાક વેપારીઓ તેલમાં એવા રસાયણો અને સસ્તા તેલના તત્વો ભેળવી દે છે, જે લિવર, કિડની, હૃદય અને રોગપ્રતિકારક શક્તિને (ઇમ્યુનિટી સિસ્ટમને) ગંભીર નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં ચાલો આજે અમે તમને જણાવીએ કે ખાદ્ય તેલમાં ભેળસેળથી શરીર કેવી રીતે ખોખલું થઈ રહ્યું છે અને આનાથી તમે મૃત્યુની નજીક કેવી રીતે જઈ રહ્યા છો.
શરીરને અંદરથી નુકસાન પહોંચાડે છે ભેળસેળયુક્ત તેલ
નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર નકલી રાયડાનું તેલ બનાવવામાં બટર યેલો ડાઇ જેવા ખતરનાક રસાયણોનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. આ એક કાર્સિનોજેનિક તત્વ (કેન્સર પેદા કરનાર તત્વ) માનવામાં આવે છે જે કેન્સર જેવી ગંભીર બીમારીનું જોખમ વધારી શકે છે. આ ઉપરાંત આર્જીમોન નામના ઝેરી બીજનું તેલ પણ રાયડાના તેલમાં ભેળવવામાં આવે છે. આ બીજ ખરીદવામાં રાયડા જેવું જ હોય છે જે પિલાણ દરમિયાન સરળતાથી ભળી જાય છે. નિષ્ણાતો જણાવે છે કે આર્જીમોન ભળેલું તેલ શરીરના કેટલાય અંગો પર ખરાબ અસર કરે છે. આનાથી ડ્રોપ્સી જેવી બીમારી થઈ શકે છે, જેમાં શરીરમાં સોજા, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ અને હૃદયને લગતી સમસ્યાઓ વધી જાય છે. ભારતમાં પહેલા પણ રાયડાના તેલમાં ભેળસેળના કારણે કેટલાય લોકોના મોત અને ગંભીર બીમારીના કિસ્સા સામે આવી ચૂક્યા છે.
નકલી તેલમાં શું-શું ભેળવવામાં આવે છે?
માહિતી અનુસાર નકલી તેલ તૈયાર કરવા માટે પામ ઓઇલ, રાઇસ બ્રાન ઓઇલ, કૃત્રિમ (સિન્થેટિક) રંગ, આલ્કોહોલ અને એસેન્સનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. તેલને રાયડા જેવો રંગ આપવા માટે કેમિકલ ભેળવવામાં આવે છે, જ્યારે તેની સુગંધ બદલવા માટે અલગથી એસેન્સ નાખવામાં આવે છે. કેટલીય વાર સસ્તા તેલોને ભેળવીને તેમને શુદ્ધ રાયડાના તેલના નામે બજારમાં વેચી દેવામાં આવે છે. નિષ્ણાતોના અનુસાર સતત ભેળસેળયુક્ત તેલ ખાવાથી કોલેસ્ટ્રોલ વધી શકે છે અને હૃદયની બીમારીઓનું જોખમ ઘણું વધી જાય છે. કેટલાક તેલોને વારંવાર ગરમ કરવાથી તેમાં ઝેરી તત્વો બનવા લાગે છે જે શરીરમાં સોજા અને કેન્સર જેવી બીમારીઓનું કારણ બની શકે છે.
કયા તેલોને લઈને વધી રહી છે ચિંતા?
નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે કેટલાક તેલોનો અતિશય ઉપયોગ સ્વાસ્થ્ય માટે નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે છે. પામ તેલમાં સેચ્યુરેટેડ ફેટ વધુ માત્રામાં હોય છે જે ખરાબ કોલેસ્ટ્રોલ વધારવાનું કામ કરે છે. બીજી તરફ કનોલા અને સનફ્લાવર ઓઇલને ખૂબ ઊંચા તાપમાન પર પ્રોસેસ કરવામાં આવે છે, જેનાથી તેમાં હાનિકારક તત્વો પેદા થઈ શકે છે. જો કે ડોક્ટરો કહે છે કે દરેક તેલ નુકસાનકારક નથી હોતું, મર્યાદિત માત્રામાં શુદ્ધ ઘી, રાયડાનું તેલ અને એક્સ્ટ્રા વર્જિન ઓલિવ ઓઇલનો ઉપયોગ શરીર માટે ફાયદાકારક માનવામાં આવે છે. આમાં રહેલા ઓમેગા ૩, વિટામિન એ અને અન્ય પોષક તત્વો હૃદય અને પાચનતંત્રને બહેતર રાખવામાં મદદ કરે છે.
ઘરે બેઠા આ રીતે ઓળખો તેલ અસલી છે કે નકલી
ખોરાક અને ઔષધ નિયમન તંત્રે (ફૂડ એન્ડ ડ્રગ્સ એડમિનિસ્ટ્રેશને) ભેળસેળયુક્ત તેલ ઓળખવાની કેટલીક સરળ ઘરેલું રીતો બતાવી છે. જો રાયડાના તેલને થોડીવાર ફ્રિજમાં રાખવા પર નીચે સફેદ પડ જામવા લાગે તો તેમાં પામ તેલની ભેળસેળ હોઈ શકે છે. શુદ્ધ રાયડાનું તેલ સામાન્ય રીતે ઠંડીમાં પણ પ્રવાહી જ રહે છે. તેલના થોડા ટીપાં હાથ પર ઘસવા પર જો રંગ નીકળવા લાગે તો સમજી જવું જોઈએ કે તેમાં કૃત્રિમ રંગ ભેળવવામાં આવ્યો છે. વળી અસલી રાયડાના તેલની સુગંધ તીવ્ર હોય છે અને ગરમ કરવા પર આંખોમાં હળવી બળતરા અનુભવાય છે.
આ પણ વાંચો: Weight Loss Drugs India: વજન ઘટાડવાનો શોર્ટકટ? બજારમાં આવેલી નવી ‘મોટાપા વિરોધી’ દવાઓનો આખો ખેલ – Newz Cafe
