IAF AN-32 Crash Jorhat: ભારતીય વાયુસેનાએ શનિવાર (૧૩ જૂન, ૨૦૨૬)ના રોજ આસામના જોરહાટમાં દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયેલા એન્ટોનોવ AN-32 પરિવહન વિમાનમાં સવાર પાયલટ સહિત પાંચ કર્મીઓના મોતની પુષ્ટિ કરી છે. વિમાનના સહ-પાયલટ દુર્ઘટનામાં ઘાયલ થયો છે અને તેની સારવાર ચાલી રહી છે. આ અકસ્માત શનિવારે સવારે સ્થાનિક વાયુસેના મથક પર લેન્ડિંગ દરમિયાન થયો હતો.
દુર્ઘટનાના કારણોનો હજુ સુધી પત્તો લાગ્યો નથી. વાયુસેનાએ મામલાની તપાસ માટે કોર્ટ ઓફ ઇન્ક્વાયરી (તપાસ સમિતિ) ગઠિત કરી છે, જે આવા મામલાઓમાં અપનાવવામાં આવતી નિયમિત પ્રક્રિયા છે.
વાયુસેનાએ વ્યક્ત કર્યો શોક
વાયુસેનાએ ‘X’ પર જારી કરેલા એક નિવેદનમાં લખ્યું છે, ‘ભારતીય વાયુસેના (IAF) જોરહાટ, આસામમાં AN-32 દુર્ઘટનામાં પોતાના પાંચ કર્મીઓના મૃત્યુ પર ઊંડો દુઃખ વ્યક્ત કરે છે.’ આ પહેલા શનિવારે વાયુસેનાએ દુર્ઘટનાની પુષ્ટિ કરી હતી, જોકે તે સમયે વધુ વિગતો શેર કરવામાં આવી ન હતી.
દુર્ઘટનામાં જીવ ગુમાવનારાઓની ઓળખ સ્ક્વોડ્રન લીડર પ્રશાંત સિંહ, ફ્લાઈટ લેફ્ટનન્ટ શુભમ કુમાર, સાર્જન્ટ જિતેન્દ્ર શર્મા, અગ્નિવીર વાયુ ખેમારામ કુમાવત અને અગ્નિવીર વાયુ દાનિશ આલમ તરીકે થઈ છે. મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, વિમાનમાં સૈન્ય કર્મીઓ સિવાય થોડો સામાન પણ લદાયેલો હતો.
The Indian Air Force deeply regrets the loss of five personnel in the An-32 accident at Jorhat, Assam.
Sqn Ldr Prashant Singh, Flt Lt Shubham Kumar, Sgt Jitendra Sharma, Agniveervayu Khemaram Kumawat and Agniveervayu Danish Alam made the supreme sacrifice in the line of duty.… pic.twitter.com/9SmOjtS5mU
— Indian Air Force (@IAF_MCC) June 13, 2026
દુર્ઘટનાનું દ્રશ્ય અને વિમાનની વિશેષતા
ઘટનાસ્થળથી સ્થાનિક લોકો દ્વારા લેવામાં આવેલી તસવીરોમાં વાયુસેના મથકની ઉપર ધુમાડાના ઘટાદાર ગોટા ઉઠતા દેખાયા હતા. વિમાનનો કાટમાળ ખરાબ રીતે ક્ષતિગ્રસ્ત અવસ્થામાં જોવા મળ્યો. તસવીરોથી સંકેત મળે છે કે વિમાન અંતિમ ક્ષણોમાં રનવે પર આગળની તરફ નમતા (નોઝડાઈવની સ્થિતિમાં) પડ્યું અને બે ટુકડામાં વહેંચાઈ ગયું.
સોવિયત મૂળનું અને યુક્રેનમાં નિર્મિત એન્ટોનોવ-૩૨, જેને AN-32 તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તેનો ભારતીય સશસ્ત્ર દળો દ્વારા અનેક દાયકાઓથી સૈનિકો અને સામાનના પરિવહન માટે ઉપયોગ કરવામાં આવતો રહ્યો છે. આ વિમાન ભારે વજન લઈને પર્વતીય વિસ્તારો સહિત વિવિધ પ્રકારની કઠિન પરિસ્થિતિઓમાં સંચાલન કરવા માટે સક્ષમ માનવામાં આવે છે. AN-32માં બે ટર્બોપ્રોપ એન્જિન લાગેલા હોય છે. તેનો અર્થ એ છે કે વિમાનના બંને એન્જિન જેટ ઇંધણથી ચાલે છે અને પ્રોપેલરને શક્તિ પ્રદાન કરે છે.
ભૂતકાળની દુર્ઘટનાઓ
ભારતમાં આ વિમાન સાથે જોડાયેલા અકસ્માતો પહેલા પણ થઈ ચૂક્યા છે. ૧૯૮૦ના દાયકામાં, જ્યારે તેને ભારતે સેવામાં સામેલ કર્યું હતું, અને ૧૯૯૦ના દાયકામાં પણ આવી દુર્ઘટનાઓ નોંધાઈ હતી. વર્ષ ૨૦૦૯ પછીથી AN-32 સાથે જોડાયેલા ઓછામાં ઓછા ચાર અકસ્માત થઈ ચૂક્યા છે. AN-32ની સૌથી ઘાતક દુર્ઘટના વર્ષ ૨૦૧૬માં થઈ હતી, જ્યારે બંગાળની ખાડીની ઉપર ઉડાન ભરી રહેલા એક વિમાનના દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થવાથી ૨૯ લોકોના મોત થયા હતા. તે વિમાનનો કાટમાળ વર્ષ ૨૦૨૪માં મળી શક્યો હતો.
આ પહેલા ૧૯૮૬માં અરબ સાગરની ઉપર સાત કર્મીઓને લઈને ઉડી રહેલા એક AN-32 વિમાનનો પણ પત્તો લાગ્યો ન હતો. તેનો કાટમાળ ક્યારેય મળ્યો નથી અને તેમાં સવાર તમામ લોકોને મૃત માની લેવામાં આવ્યા હતા. AN-32 વિમાનો સાથે જોડાયેલી દુર્ઘટનાઓમાં અત્યાર સુધી ૧૦૫થી વધુ લોકોના જીવ જઈ ચૂક્યા છે. શનિવારની દુર્ઘટનામાં જીવિત બચેલા સહ-પાયલટને છોડીને, ઉપલબ્ધ રેકોર્ડ અનુસાર કોઈપણ AN-32 દુર્ઘટનામાં અન્ય કોઈ વ્યક્તિ જીવિત બચી ન હતી.
