Modi Government Schemes for Muslims: મોદીને મત ન આપનારા મુસ્લિમો… તો પછી મોદી સરકારની યોજનાઓનો લાભ કેમ લે છે?
આ સવાલ સાંભળવામાં રાજકીય લાગે છે, પરંતુ તેની પાછળનો જવાબ ભારતીય લોકશાહીની એક મહત્વની વાત સમજાવે છે.
ભારતમાં મુસ્લિમોની વસ્તી આશરે 14.2% છે. 2011ની છેલ્લી સત્તાવાર ધર્મવાર જનગણના મુજબ આ આંકડો છે.
અને રાજકીય રીતે જોવામાં આવે તો મુસ્લિમ સમાજનો મોટો હિસ્સો BJP કરતાં અન્ય રાજકીય પક્ષોને મત આપે છે.
પણ અહીં એક વાત સમજવી જરૂરી છે—
સરકારી યોજના કોઈને પૂછતી નથી કે તમે કોને મત આપ્યો હતો!
મોદી સરકારની અનેક યોજનાઓ હિન્દુ કે મુસ્લિમ જોઈને બનાવવામાં આવી નથી.
જો કોઈ પરિવાર ગરીબ છે, ઘર વગર છે, ગેસ કનેક્શન માટે પાત્ર છે, રાશનનો હકદાર છે, બેંકિંગ સુવિધાની જરૂર છે કે આરોગ્ય યોજનાનો પાત્ર છે—તો તેનો ધર્મ તેની પાત્રતા નક્કી કરતો નથી.
એટલે જ એક જ મુસ્લિમ પરિવારને પણ સરકારની અનેક યોજનાઓનો લાભ મળી શકે છે.
જેમ કે—
🔹 પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના (PMAY) – પાત્ર ગરીબ પરિવાર માટે ઘર
🔹 પ્રધાનમંત્રી ઉજ્જ્વલા યોજના – પાત્ર પરિવારોને LPG કનેક્શન
🔹 PDS/રેશન વ્યવસ્થા – પાત્ર પરિવારોને સબસિડાઇઝ્ડ અનાજ
🔹 જનધન યોજના – બેંકિંગ સુવિધા અને નાણાકીય સમાવેશ
🔹 આયુષ્માન ભારત – પાત્ર પરિવારો માટે આરોગ્ય કવર
🔹 મુદ્રા યોજના – નાના વ્યવસાય માટે લોન
🔹 સ્વચ્છ ભારત મિશન – શૌચાલય સહિતની સુવિધાઓ
🔹 MGNREGA – ગ્રામ્ય પરિવારોને રોજગારની ગેરંટી
🔹 PM-KISAN – પાત્ર ખેડૂત પરિવારો માટે આવક સહાય
આમાંથી મોટાભાગની યોજનાઓની પાત્રતા ધર્મ નહીં પરંતુ આવક, સામાજિક-આર્થિક સ્થિતિ, જમીન, પરિવારની સ્થિતિ અથવા અન્ય નક્કી કરેલા માપદંડો પર આધારિત હોય છે.
અને હા, કેટલીક યોજનાઓ ખાસ Minority Communities માટે પણ છે.
ઉદાહરણ તરીકે PM VIKAS માં મુસ્લિમો સહિત છ notified minority communities ને skill development, education, entrepreneurship અને livelihood support આપવામાં આવે છે.
પરંતુ અહીં સૌથી મહત્વનો મુદ્દો છે…
ભારતમાં મુસ્લિમ સમાજના એક મોટા વર્ગમાં આર્થિક પછાતપણું જોવા મળે છે.
એટલે જો કોઈ યોજના ગરીબ અને જરૂરિયાતમંદ લોકો સુધી પહોંચે છે, તો તેમાં મુસ્લિમ પરિવારોનો હિસ્સો પણ સ્વાભાવિક રીતે નોંધપાત્ર રહેવાનો.
આને “સરકારે મુસ્લિમોને ખાસ લાભ આપ્યો” એવું કહેવું પણ ખોટું છે.
અને “મુસ્લિમોએ સરકારની યોજનાઓનો લાભ લીધો જ નથી” એવું કહેવું પણ ખોટું છે.
એક CSDS-Lokniti આધારિત અભ્યાસમાં 2023ના સર્વે દરમિયાન PMAYનો લાભ મળ્યાનું જણાવનારા મુસ્લિમ પરિવારોનો હિસ્સો 33%, જ્યારે હિન્દુઓમાં 41% હતો. Subsidised ration માટે મુસ્લિમોમાં 58% અને હિન્દુઓમાં 62% લોકોએ લાભ મળ્યાનું જણાવ્યું. Ujjwala માટે પણ મુસ્લિમોની પહોંચ overall averageથી ખાસ અલગ નહોતી.
અર્થાત્—
મુસ્લિમ સમાજનો મોટો હિસ્સો BJPને મત ન આપે…
પરંતુ એ જ સમાજનો ગરીબ નાગરિક સરકારની યોજના માટે પાત્ર હોય તો તેનો લાભ લઈ શકે છે.
અને આ જ તો લોકશાહીની સુંદરતા છે.
સરકાર મત આપનારની નથી.
સરકાર દરેક નાગરિકની છે.
તમે BJPને મત આપો કે કોંગ્રેસને,
મોદીને સમર્થન કરો કે વિરોધ કરો,
હિન્દુત્વને સમર્થન આપો કે તેનો વિરોધ કરો—
તમારા હકની સરકારી યોજના તમારો નાગરિક અધિકાર છે.
અને BJP માટે પણ અહીં મોટો પાઠ છે:
જે તમને મત નથી આપતો, તેના માટે પણ કામ કરવું પડે—કારણ કે ચૂંટણીમાં મતદાર અલગ હોઈ શકે છે, પરંતુ સરકારમાં નાગરિક એક જ હોય છે.
સવાલ એટલે હવે આ નથી કે—
“મુસ્લિમોએ મોદીને મત આપ્યો કે નહીં?”
સવાલ એ છે—
“શું લોકશાહી સરકારને પોતાના મતદારો અને વિરોધીઓ વચ્ચે સરકારી યોજનામાં ભેદ કરવો જોઈએ?”
મારો જવાબ—બિલકુલ નહીં.
યોજના પાત્રતા જોઈને મળવી જોઈએ, ધર્મ જોઈને નહીં.
