Mecca Drone Intercept Technology: સાઉદી અરેબિયાના મક્કા નજીક એક ડ્રોનને હવામાં જ ઇન્ટરસેપ્ટ કરીને નષ્ટ કરવામાં આવ્યા બાદ ફરી એકવાર સવાલ ઊભો થઈ રહ્યો છે કે આખરે કોઈ નાના ડ્રોનને આટલી દૂરથી કેવી રીતે શોધવામાં આવે છે અને ત્યારબાદ તેને હવામાં કેવી રીતે રોકવામાં આવે છે. સાઉદી નેતૃત્વવાળા ગઠબંધનના પ્રવક્તા અનુસાર, ડ્રોનને મક્કાના પ્રતિબંધિત હવાઈ ક્ષેત્રમાં પ્રવેશ કરે તે પહેલાં જ નષ્ટ કરી દેવામાં આવ્યું હતું. આ ઘટનામાં ઉપયોગમાં લેવાયેલી ખાસ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ અથવા ઇન્ટરસેપ્ટરની માહિતી સાઉદી અધિકારીઓએ જાહેર કરી નથી. આવી સ્થિતિમાં આ ઘટનાને સમજવા માટે સાઉદી અરેબિયાની કાઉન્ટર-ડ્રોન અને એર ડિફેન્સ ટેક્નોલોજી કેવી રીતે કામ કરે છે તે સમજવું જરૂરી છે.
મક્કા નજીક શું થયું?
રિપોર્ટ્સ અનુસાર, સાઉદી નેતૃત્વવાળા ગઠબંધને જણાવ્યું કે મંગળવાર સાંજે મક્કાની દક્ષિણમાં એક ડ્રોનને ઇન્ટરસેપ્ટ કરવામાં આવ્યું હતું. સાઉદી અધિકારીઓ અનુસાર, પ્રતિબંધિત હવાઈ ક્ષેત્રમાં પહોંચે તે પહેલાં જ તેને નષ્ટ કરી દેવામાં આવ્યું હતું. જોકે, સાઉદી અરેબિયાએ ડ્રોનનું મોડેલ, તેનું લોન્ચ પોઇન્ટ અથવા તેને નષ્ટ કરવા માટે ઉપયોગમાં લેવાયેલી સિસ્ટમની માહિતી જાહેર કરી નથી. બીજી તરફ, હૂતી પક્ષે મક્કા અથવા અન્ય ધાર્મિક સ્થળોને નિશાન બનાવવાની વાતનો ઇનકાર કર્યો છે.
ડ્રોન ડિટેક્શન ટેક્નોલોજી કેવી રીતે કામ કરે છે?
કોઈ ડ્રોનને હવામાં તોડી પાડતા પહેલાં સૌથી મહત્વનું કામ તેને શોધવું અને ટ્રેક કરવાનું હોય છે. આ માટે કાઉન્ટર-UAV સિસ્ટમમાં રડાર જેવા સેન્સર્સનો ઉપયોગ કરી શકાય છે. મોટા વિમાન અથવા મિસાઇલની સરખામણીમાં નાના ડ્રોનનું કદ ઘણું ઓછું હોય છે, તેથી તેમને શોધવા માટે વિશેષ ડિટેક્શન અને ટ્રેકિંગ ટેક્નોલોજીની જરૂર પડે છે.
સાઉદી અરેબિયામાં જોવા મળેલી એક Counter-UAV સિસ્ટમ વિશે Janesએ જણાવ્યું છે કે તેમાં રડાર સાથે Electro-Optical અને Signals Intelligence સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. આ સેન્સર્સ કોઈ UAVને શોધવામાં અને તેની ઓળખ કરવામાં મદદ કરી શકે છે.
રડાર બાદ થાય છે ડ્રોનની ઓળખ
માત્ર કોઈ ઉડતી વસ્તુની હાજરીની જાણ થવી પૂરતી હોતી નથી. એર ડિફેન્સ સિસ્ટમને એ પણ સમજવું પડે છે કે સામે રહેલું ઑબ્જેક્ટ શું છે, તે કઈ દિશામાં જઈ રહ્યું છે અને તેનો માર્ગ કઈ તરફ છે. આ માટે રડારથી મળેલી માહિતી અન્ય સેન્સર્સના ડેટા સાથે જોડવામાં આવી શકે છે.
Electro-Optical કેમેરા અહીં વિઝ્યુઅલ ઓળખ કરવામાં મદદ કરી શકે છે, જ્યારે Signals Intelligence સિસ્ટમ રેડિયો ફ્રીક્વન્સી સાથે જોડાયેલી માહિતી મેળવી શકે છે. ત્યારબાદ કમાન્ડ એન્ડ કન્ટ્રોલ સિસ્ટમ આ માહિતીને એકસાથે ઉપયોગમાં લઈને ખતરાને ટ્રેક કરે છે.
ડ્રોનને રોકવા માટે અનેક રીતો
Counter-Drone Technologyમાં કોઈ UAVને રોકવા માટે માત્ર મિસાઇલનો ઉપયોગ જરૂરી નથી. કેટલીક સિસ્ટમ્સ જામર દ્વારા ડ્રોનના કમ્યુનિકેશન અથવા નેવિગેશન સિગ્નલને અવરોધિત કરી શકે છે. તેને સામાન્ય રીતે સોફ્ટ કિલ પદ્ધતિ કહેવામાં આવે છે.
બીજી તરફ, જરૂરિયાત પડે ત્યારે ડ્રોનને ભૌતિક રીતે નષ્ટ કરતી હાર્ડ કિલ સિસ્ટમ્સનો પણ ઉપયોગ થઈ શકે છે. તેમાં ગન, મિસાઇલ અથવા અન્ય ઇન્ટરસેપ્ટરનો સમાવેશ થઈ શકે છે. Janesએ સાઉદી અરેબિયામાં જોવા મળેલી Counter-UAV સિસ્ટમ સાથે જામર અને અન્ય સેન્સર્સનો ઉલ્લેખ કર્યો છે. જોકે, આમાંથી કોઈ સિસ્ટમનો ઉપયોગ મક્કા નજીક બનેલી આ ઘટનામાં થયો હતો કે નહીં, તેની પુષ્ટિ થઈ નથી.
સાઉદી અરેબિયાની એર ડિફેન્સ ટેક્નોલોજી કેવી રીતે કામ કરી શકે છે?
કોઈ સંવેદનશીલ વિસ્તારની સુરક્ષામાં સામાન્ય રીતે એક જ સિસ્ટમ પર નિર્ભર રહેવાને બદલે સુરક્ષાના અનેક સ્તરો રાખવામાં આવે છે. એક સ્તર પર રડાર અને અન્ય સેન્સર્સ ખતરાને શોધી શકે છે, ત્યારબાદ કમાન્ડ એન્ડ કન્ટ્રોલ નેટવર્ક તેની માહિતી સંબંધિત એર ડિફેન્સ યુનિટ સુધી પહોંચાડી શકે છે.
ત્યારબાદ ખતરાની પ્રકૃતિ અને સ્થિતિના આધારે જામિંગ અથવા અન્ય કોઈ ઇન્ટરસેપ્ટરનો ઉપયોગ થઈ શકે છે. સાઉદી અરેબિયામાં કાઉન્ટર-UAV ટેક્નોલોજીની એવી સિસ્ટમ્સ જોવા મળી ચૂકી છે જેમાં રડાર, કેમેરા, RF ડિટેક્શન અને જામર જેવી ટેક્નોલોજીનો સમાવેશ થાય છે.

