GPF Claim Rules: મૃત સરકારી કર્મચારીના GPFના પૈસા પર કોનો પહેલો અધિકાર? બહારના નોમિની કે પરિવારને મળશે પ્રાથમિકતા, જાણો નિયમ

Arati Parmar
4 Min Read
GPF Claim Rules

GPF Claim Rules: GPF એટલે કે જનરલ પ્રોવિડન્ટ ફંડ સરકારની એક પેન્શન યોજના છે. સરળ ભાષામાં સમજીએ તો જૂની પેન્શન યોજનાનું પાલન કરતા સરકારી કર્મચારીઓ માટે આ એક નિવૃત્તિ યોજના છે. આ યોજનાની ખાસ વાત એ છે કે NPS અને UPS સાથે જોડાયેલા કર્મચારીઓને તેનો લાભ મળતો નથી.

હવે કેન્દ્ર સરકારે GPFને લઈને એક નિયમની માહિતી આપી છે. સામાન્ય રીતે જોવા મળતું હતું કે સરકારી કર્મચારીઓના અકાળે મૃત્યુ બાદ તેમના પ્રોવિડન્ટ ફંડના નાણાંને લઈને વિવાદ ઊભો થતો હતો. પ્રશ્ન એ રહેતો હતો કે આ નાણાં બહારના નોમિનીને આપવામાં આવશે કે તેમના પરિવારને. હવે સરકારે આ મૂંઝવણ દૂર કરી છે. ચાલો જાણીએ સમગ્ર સમાચાર.

- Advertisement -

મૃત કર્મચારીના GPFના નાણાં પર પરિવારનો પહેલો અધિકાર

મળેલી માહિતી અનુસાર, ગત 29 ઓક્ટોબરે કેન્દ્ર સરકારે GPF ફંડને લઈને એક મોટો નિર્ણય લીધો હતો. કર્મચારી, જાહેર ફરિયાદ અને પેન્શન મંત્રાલયે પોતાના ઓફિસ મેમોરેન્ડમ (OM)માં નિયમો સ્પષ્ટ કરતાં જણાવ્યું હતું કે મૃત કર્મચારીના GPFના નાણાં કોને મળશે.

સરકારે સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે કોઈ સરકારી કર્મચારીના મૃત્યુ બાદ જ્યારે તેના GPF ફંડના ક્લેમ અને ચુકવણીનો પ્રશ્ન આવે ત્યારે તેના પર પહેલો અધિકાર પરિવારનો રહેશે. સરકારે એ પણ જણાવ્યું છે કે બહારનો નોમિની હોવા છતાં મૃત કર્મચારીના GPFના નાણાં પર પહેલો અધિકાર તેના પરિવારનો જ રહેશે.

- Advertisement -

સરકારે કઈ બે સ્થિતિઓ સ્પષ્ટ કરી?

સરકારે GPFના નાણાંને લઈને બે સ્થિતિઓ સ્પષ્ટ કરી છે. પહેલી સ્થિતિ એ છે કે જ્યારે કર્મચારીનું મૃત્યુ GPFના નાણાંની ચુકવણી થાય તે પહેલાં થઈ જાય. બીજી સ્થિતિ એ છે કે જ્યારે કર્મચારીનું મૃત્યુ થઈ ગયું હોય અને નાણાંની ચુકવણી થઈ ગઈ હોય અથવા ચુકવણી બાકી હોય.

જ્યારે નોમિની પરિવારનો હોય ત્યારે શું થશે?

સરકારે પોતાના નિયમમાં સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો સરકારી કર્મચારીનું મૃત્યુ થાય અને નોમિની પરિવારનો જ હોય તો તેને GPFના સંપૂર્ણ નાણાં મળશે. જો એક કરતાં વધુ નોમિની હોય તો નોમિનેશનમાં દર્શાવેલા હિસ્સા (પ્રમાણ) મુજબ નાણાંની વહેંચણી કરવામાં આવશે.

- Advertisement -

જ્યારે નોમિની પરિવારનો ન હોય ત્યારે શું થશે?

જ્યારે નોમિની પરિવારનો ન હોય, અથવા કોઈ માન્ય નોમિની ન હોય અથવા નોમિનેશનમાં માત્ર અડધી-અધૂરી રકમનો જ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હોય ત્યારે GPFના સંપૂર્ણ નાણાં મૃત કર્મચારીના પરિવારને આપવામાં આવશે. તેના પરિવારના પાત્ર સભ્યો વચ્ચે આ નાણાંની સરખા ભાગે વહેંચણી કરવામાં આવશે. જો નોમિની પરિવારનો નહીં પરંતુ બહારનો હોય તો પણ GPFના નાણાં પરિવારને જ આપવામાં આવશે. એટલે કે આ નાણાંની ચુકવણીમાં પરિવારને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી છે.

નાણાં માટે પરિવારના કયા સભ્યો હકદાર નથી?

સરકારના આ નિયમ અને આદેશમાં એવા પારિવારિક સભ્યોને સ્પષ્ટ રીતે અપાત્ર ગણાવવામાં આવ્યા છે, જેમને GPFના નાણાં મળશે નહીં.

  • પુખ્ત વયના પુત્રો.

  • મૃત પુત્રના પુખ્ત વયના પુત્રો.

  • પરિણીત દીકરીઓ, જેમના પતિ જીવિત હોય.

  • મૃત પુત્રની પરિણીત દીકરીઓ, જેમના પતિ જીવિત હોય.

  • નિયમો અનુસાર, આ ચાર શ્રેણીઓ સિવાય પરિવારનો અન્ય કોઈ એવો સભ્ય, જે પાત્ર ન હોય.

વારંવાર પૂછાતા પ્રશ્નો

1. GPFનું પૂરું નામ શું છે?

GPFનું પૂરું નામ જનરલ પ્રોવિડન્ટ ફંડ છે.

2. સરકારી કર્મચારીના મૃત્યુ પછી GPFના નાણાં કોને મળશે?

સરકારી કર્મચારીના મૃત્યુ પછી GPFના નાણાં તેના પરિવારને મળશે.

3. મૃત સરકારી કર્મચારીના GPF ક્લેમ અંગે કેન્દ્ર સરકારના કયા મંત્રાલયે નવો નિયમ જાહેર કર્યો છે?

મૃત સરકારી કર્મચારીના GPF ક્લેમ અંગે કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારી, જાહેર ફરિયાદ અને પેન્શન મંત્રાલયે નવો નિયમ જાહેર કર્યો છે.

4. શું NPS અને UPS સાથે જોડાયેલા કર્મચારીઓને GPFનો લાભ મળે છે?

NPS અને UPS સાથે જોડાયેલા કર્મચારીઓને GPFનો લાભ મળતો નથી.

5. શું મૃત કર્મચારીનો પુખ્ત વયનો પુત્ર GPFના નાણાં મેળવવા માટે હકદાર હશે?

મૃત કર્મચારીનો પુખ્ત વયનો પુત્ર GPFના નાણાં મેળવવા માટે હકદાર નહીં હોય. જોકે, જો તેનું નામ નોમિની તરીકે નોંધાયેલું હોય તો તે હકદાર બની શકે છે.

Share This Article