Koli CM Demand: દિવાળી પછી વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની ગુજરાત મુલાકાત બાદ રાજ્યમાં મોટા ફેરફારો થવાની અટકળો ચાલી રહી છે. BJPએ ગયા વર્ષે ઑક્ટોબરમાં ભૂપેન્દ્ર પટેલના મંત્રીમંડળમાં ફેરફાર કર્યો હતો. તે સમયે હર્ષ સંઘવીને મોટું પ્રમોશન મળ્યું હતું. આવી સ્થિતિમાં, રાજ્યમાં મુખ્યમંત્રી પદ માટે કોઈ ખાલી જગ્યા ન હોવા છતાં BJPની અંદરથી કોળી સમાજના મુખ્યમંત્રી હોવાની માંગ ઊઠી છે. આ માંગ BJPના કદાવર ધારાસભ્ય પબુભા માણેકે કરી હતી. તેમણે 12 નવેમ્બર 2026ના રોજ કોળી સમાજના એક કાર્યક્રમ દરમિયાન નિવેદન આપ્યું હતું કે ગુજરાતના આગામી મુખ્યમંત્રી કોળી સમાજમાંથી હોવા જોઈએ.
દ્વારકાના ધારાસભ્યએ કરી શરૂઆત
પબુભા માણેકે આ માંગ કરી ત્યારે કાર્યક્રમમાં રાજુલાના ધારાસભ્ય હીરા સોલંકી પણ હાજર હતા. ચોટીલાના BJPના ધારાસભ્ય શામજી ચૌહાણે કહ્યું છે કે કોળી સમાજની પોતાની લાગણીઓ અને માંગણીઓ હોઈ શકે છે, કારણ કે માધવસિંહ સોલંકી પછી OBC સમાજમાંથી કોઈ મુખ્યમંત્રી બન્યા નથી. તેમણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે મોટાભાગના ધારાસભ્યોએ મુખ્યમંત્રીની પસંદગીનો અંતિમ નિર્ણય પક્ષના નેતૃત્વ પર છોડ્યો છે. પબુભા માણેક અને શામજી ચૌહાણ પછી પરસોત્તમ સોલંકીનું નિવેદન પણ સામે આવ્યું છે. તેમણે પણ આ માંગને નકારી નથી.
મંત્રી પરસોત્તમ સોલંકી પણ સમર્થનમાં
રાજ્યમંત્રી પરસોત્તમ સોલંકીએ કોળી સમાજમાંથી મુખ્યમંત્રી બનાવવાની માંગને સમર્થન આપ્યું છે. 17 નવેમ્બર 2026ના રોજ ગાંધીનગરમાં પત્રકારો સાથે વાત કરતાં તેમણે કહ્યું કે તેઓ દ્વારકાના ધારાસભ્ય પબુભા માણેકના આ નિવેદન સાથે સહમત છે.
આવી સ્થિતિમાં સવાલ ઊઠી રહ્યો છે કે જ્યારે અત્યારે નેતૃત્વમાં ફેરફારની કોઈ શક્યતા દેખાતી નથી, ત્યારે કોળી સમાજના મુખ્યમંત્રીની માંગ પાછળ કયો રાજકીય ખેલ છે. એક તરફ રાજ્યમાં કોળી સમાજના મુખ્યમંત્રી હોવાની માંગ ઊઠી છે. બીજી તરફ, પાટીદાર આંદોલન સાથે જોડાયેલા રહેલા PAASના નેતા દિનેશ બાંભણિયા કહી રહ્યા છે કે આંદોલનને કારણે આનંદીબેનને રાજીનામું આપવું પડ્યું હતું. તેમને આ વાતનું દુઃખ છે.
ગુજરાતમાં અત્યાર સુધી કઈ જ્ઞાતિ અને સમાજના નેતાઓ મુખ્યમંત્રી બન્યા છે?
- ગુજરાતમાં અત્યાર સુધી મુખ્યત્વે પાટીદાર (પટેલ), ક્ષત્રિય (રાજપૂત), જૈન અને સામાન્ય/બ્રાહ્મણ સમાજના લોકોને મુખ્યમંત્રી બનવાની તક મળી છે.
- પાટીદાર (પટેલ) સમાજનું રાજ્યના રાજકારણમાં વર્ચસ્વ છે. ગુજરાતમાં આ સમાજમાંથી સૌથી વધુ મુખ્યમંત્રીઓ બન્યા છે. તેમાં આનંદીબેન પટેલ, ચીમનભાઈ પટેલ, કેશુભાઈ પટેલ અને વર્તમાન મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલનો સમાવેશ થાય છે.
- ક્ષત્રિય/રાજપૂત સમાજમાંથી શંકરસિંહ વાઘેલા મુખ્યમંત્રી બન્યા છે. અમરસિંહ ચૌધરીને ગુજરાતના પ્રથમ આદિવાસી મુખ્યમંત્રી બનવાનું ગૌરવ મળ્યું હતું.
- ગુજરાતમાં જૈન સમાજમાંથી આવતા વિજય રૂપાણી પણ મુખ્યમંત્રી રહી ચૂક્યા છે.
- વાણિયા, બ્રાહ્મણ અને અન્ય સામાન્ય જ્ઞાતિના નેતાઓને પણ મુખ્યમંત્રી બનવાની તક મળી છે. તેમાં ડૉ. જીવરાજ મહેતા, હિતેન્દ્ર દેસાઈ, ઘનશ્યામ ઓઝા અને માધવસિંહ સોલંકીનાં નામ મુખ્ય છે. OBC વર્ગમાંથી આવતા નરેન્દ્ર મોદી વડાપ્રધાન બન્યા તે પહેલાં લાંબા સમય સુધી ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી રહી ચૂક્યા છે.
ગુજરાતમાં કોળી સમાજની ભાગીદારી
ગુજરાતમાં કોળી સૌથી મોટો જ્ઞાતિ સમૂહ છે. રાજ્યની કુલ વસ્તીમાં તેમની ભાગીદારી આશરે 24 ટકા છે. ગુજરાત સરકાર દ્વારા કોળી સમાજને મોટાભાગના વિસ્તારોમાં OBC હેઠળ વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યો છે, જ્યારે કેટલાક પેટાજૂથો અનુસૂચિત જનજાતિ (ST)માં પણ આવે છે. આ સમાજ મુખ્યત્વે ભાવનગર, જૂનાગઢ, સુરેન્દ્રનગર, અમરેલી, સુરત, નવસારી, બોટાદ, રાજકોટ, જસદણ અને વલસાડની આસપાસ વસે છે. તેમાં તળપદા, ચુંવાળિયા, વાળિયા, ખાંટ, ગેડિયા, ઠાકોર, કોતવાલ અને બારિયા સહિતની પેટાજ્ઞાતિઓનો સમાવેશ થાય છે.
ગુજરાતમાં કોળી-OBC સમાજના મોટા નેતાઓ
ગુજરાતમાં કોળી સમાજના મોટા નેતાઓમાં કુંવરજી બાવળિયા, પરષોત્તમ સોલંકી, હીરા સોલંકી, ચંદુભાઈ સિહોરા, ડૉ. મહેન્દ્ર મુંજપરા અને ઈશ્વરસિંહ પટેલ મુખ્ય છે. કોંગ્રેસમાં વિમલ ચૂડાસમા, અમિત ચાવડા અને જગદીશ ઠાકોર મુખ્ય કોળી નેતાઓ છે. AAPમાં રાજુ સોલંકી મુખ્ય કોળી નેતા છે. ઉમેશ મકવાણા પક્ષ છોડી ચૂક્યા છે. તેઓ બોટાદના ધારાસભ્ય છે.
કોળી સમાજમાંથી મુખ્યમંત્રી બનાવવાની માંગ અંગે AAPના ધારાસભ્ય ગોપાલ ઇટાલિયાએ કટાક્ષ કર્યો છે. તેમનું કહેવું છે કે ધારાસભ્યોએ ગૃહમંત્રી અમિત શાહ સમક્ષ માંગણી કરવી જોઈએ. ગુજરાતમાં અત્યાર સુધી પાંચ પાટીદાર મુખ્યમંત્રી બન્યા છે. તેમાં ચીમનભાઈ પટેલ, બાબુભાઈ પટેલ, કેશુભાઈ પટેલ, આનંદીબેન પટેલ અને ભૂપેન્દ્ર પટેલનો સમાવેશ થાય છે.

