JEE-NEET: સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, કેન્દ્ર સરકાર JEE અને NEET જેવી પ્રવેશ પરીક્ષાઓના મુશ્કેલી સ્તરની સમીક્ષા કરવાનું વિચારી રહી છે. આનો ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે આ પરીક્ષાઓનું મુશ્કેલી સ્તર ધોરણ 12 ના અભ્યાસક્રમના મુશ્કેલી સ્તર સાથે સુસંગત હોય અને વિદ્યાર્થીઓને કોચિંગ પર આધાર ન રાખવો પડે. આ સમીક્ષા કોચિંગ સંબંધિત મુદ્દાઓની તપાસ કરવા માટે રચાયેલી નિષ્ણાત પેનલ તરફથી મળેલા પ્રતિસાદ પર આધારિત હશે.
એક સૂત્રએ જણાવ્યું હતું કે, “પેનલ ડેટાનું વિશ્લેષણ કરી રહી છે કે શું પરીક્ષાઓનું મુશ્કેલી સ્તર ધોરણ 12 ના અભ્યાસક્રમના મુશ્કેલી સ્તર સાથે સુસંગત છે, જે આ પરીક્ષાઓનો આધાર બનાવે છે. કેટલાક વાલીઓ અને કોચિંગ સંસ્થાઓના ફેકલ્ટી સભ્યો માને છે કે બંને વચ્ચે મેળ ખાતો નથી, જે આખરે કોચિંગ પર નિર્ભરતા વધારે છે.”
સૂત્રએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, “પેનલના પ્રતિસાદના આધારે, આ પ્રવેશ પરીક્ષાઓના મુશ્કેલી સ્તરની સમીક્ષા પર વિચાર કરવામાં આવશે.”
સમિતિના અધ્યક્ષ વિનીત જોશી
આ નવ સભ્યોની પેનલનું નેતૃત્વ ઉચ્ચ શિક્ષણ સચિવ વિનીત જોશી કરી રહ્યા છે. તેના સભ્યોમાં CBSE ચેરમેન, શાળા શિક્ષણ અને ઉચ્ચ શિક્ષણ વિભાગના સંયુક્ત સચિવો, IIT મદ્રાસ, NIT ત્રિચી, IIT કાનપુર અને NCERT ના પ્રતિનિધિઓનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપરાંત, કેન્દ્રીય વિદ્યાલયો, નવોદય વિદ્યાલયો અને એક ખાનગી શાળાના આચાર્યો પણ પેનલમાં છે.
પેનલનો ઉદ્દેશ્ય માત્ર પરીક્ષાના મુશ્કેલી સ્તરની સમીક્ષા કરવાનો નથી, પરંતુ વિદ્યાર્થીઓની કોચિંગ પર નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે વ્યાપક પગલાં સૂચવવાનો પણ છે. પેનલ શાળાકીય શિક્ષણ પ્રણાલીમાં અંતરનું મૂલ્યાંકન કરી રહી છે, જેમ કે વિવેચનાત્મક વિચારસરણી પર મર્યાદિત ધ્યાન, તાર્કિક તર્ક, વિશ્લેષણાત્મક કુશળતા અને નવીનતા, અને રૂટ લર્નિંગની પ્રચલિત પદ્ધતિ.
વધુમાં, વિવિધ કારકિર્દી વિકલ્પો અને શાળાઓ/કોલેજોમાં કારકિર્દી કાઉન્સેલિંગ સેવાઓની અસરકારકતા વિશે વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓ વચ્ચે જાગૃતિનો અભાવ પણ દૂર કરવામાં આવી રહ્યો છે.
સમિતિની રચના જૂન 2025 માં કરવામાં આવી હતી.
આ પગલું એવા સમયે લેવામાં આવ્યું છે જ્યારે દેશભરની વિવિધ કોચિંગ સંસ્થાઓ પર વિદ્યાર્થીઓની વધતી જતી નિર્ભરતાને કારણે અનેક સમસ્યાઓ થઈ છે. આમાં વિદ્યાર્થીઓ માટે તણાવપૂર્ણ પરિસ્થિતિઓ, આત્મહત્યા દરમાં વધારો, આગ અકસ્માતો અને કોચિંગ સંસ્થાઓમાં નબળી સુવિધાઓનો સમાવેશ થાય છે. કોચિંગ સંસ્થાઓ, ડમી શાળાઓ અને પ્રવેશ પરીક્ષાઓની નિષ્પક્ષતા સંબંધિત મુદ્દાઓની સમીક્ષા કરવા માટે શિક્ષણ મંત્રાલય દ્વારા જૂન 2025 માં આ પેનલની રચના કરવામાં આવી હતી.
