EPFO Form 10C: EPF દ્વારા કર્મચારીઓ પોતાની નિવૃત્તિ માટેનું ફંડ તૈયાર કરે છે, પરંતુ જ્યારે નિવૃત્તિનો સમય આવે છે ત્યારે ઘણા લોકો સમજી શકતા નથી કે EPFO પાસેથી પેન્શન સાથે જોડાયેલો લાભ કેવી રીતે મેળવવો. હકીકતમાં, આ કામ માટે Form 10C ઉપયોગી થાય છે. હવે આ Form 10C શું છે અને તે કેવી રીતે કામ કરે છે? આજે અમે તમને આ જ વિશે જણાવવાના છીએ. ચાલો તેની વિગતો જાણીએ.
EPFOમાં Form 10C શું હોય છે?
જણાવી દઈએ કે Form 10Cનો ઉપયોગ Employee Pension Scheme (EPS) સાથે જોડાયેલા કેટલાક ખાસ લાભ મેળવવા માટે કરવામાં આવે છે. તેના દ્વારા પાત્ર સભ્યો પેન્શન સાથે જોડાયેલી રકમ ઉપાડવા અથવા સ્કીમ સર્ટિફિકેટ માટે અરજી કરી શકે છે. EPFOના નિયમો હેઠળ કર્મચારી માટે નિયોક્તાના 12 ટકા યોગદાનનો એક ભાગ EPSમાં જાય છે. સામાન્ય રીતે નિયોક્તાના યોગદાનમાંથી 8.33 ટકા EPS તરફ જાય છે. જો કોઈ સભ્યએ EPS હેઠળ જરૂરી સેવા અવધિ પૂર્ણ કરી હોય, તો નિવૃત્તિ સમયે તેને પેન્શનનો લાભ મળી શકે છે. સ્કીમ સર્ટિફિકેટ ભવિષ્યમાં પેન્શનનો લાભ જાળવી રાખવામાં પણ ઉપયોગી થાય છે.
જણાવી દઈએ કે Form 10Cનો ઉપયોગ દરેક પ્રકારના પેન્શન ક્લેમ માટે થતો નથી. તેનો મુખ્ય ઉપયોગ એવા કિસ્સાઓમાં થાય છે, જ્યાં સભ્ય EPS સાથે જોડાયેલો withdrawal benefit મેળવવા માંગે છે અથવા સ્કીમ સર્ટિફિકેટ મેળવવા માંગે છે.
જો કોઈ સભ્યની સેવા અવધિ 10 વર્ષથી ઓછી છે અને તે EPS હેઠળ withdrawal benefit માટે પાત્ર છે, તો Form 10Cની જરૂર પડી શકે છે. જ્યારે સ્કીમ સર્ટિફિકેટ દ્વારા ભવિષ્યમાં પેન્શન સાથે જોડાયેલી સેવા જાળવી રાખવાનો વિકલ્પ મળે છે. મૃત્યુની સ્થિતિમાં પણ કેટલાક કિસ્સાઓમાં પરિવારના સભ્ય અથવા કાયદેસર વારસદારે Form 10C સાથે જોડાયેલી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી પડી શકે છે, ખાસ કરીને જ્યારે સભ્યે 10 વર્ષની જરૂરી સેવા પૂર્ણ ન કરી હોય.
EPFOમાં Form 10D
EPFમાં દરેક પેન્શન ક્લેમ Form 10C દ્વારા થતો નથી. કેટલાક કિસ્સાઓમાં Form 10Dનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. ઓછી ઉંમરે પેન્શન લેવાની હોય અથવા કાયમી વિકલાંગતાના કારણે પેન્શનનો મામલો હોય, તો Form 10Dની જરૂર પડી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં અરજી કરતા પહેલાં એ જોવું જરૂરી છે કે તમારો મામલો Form 10C હેઠળ આવે છે કે Form 10D હેઠળ.
Form 10C માટે ડૉક્યુમેન્ટ્સ
Form 10C ભરતી વખતે સભ્યે પોતાની વ્યક્તિગત અને નોકરી સાથે જોડાયેલી માહિતી આપવાની હોય છે. તેમાં નામ, UAN, Aadhaar, PAN, જન્મ તારીખ, નોકરી શરૂ કરવાની અને છોડવાની તારીખ, નોકરી છોડવાનું કારણ, બેન્ક ખાતાની માહિતી અને સરનામું સામેલ હોઈ શકે છે. આ ઉપરાંત જરૂરિયાત અનુસાર આ ડૉક્યુમેન્ટ્સ માંગવામાં આવી શકે છે.
- બેન્ક ખાતાની માહિતી અથવા કૅન્સલ ચેક.
- સ્કીમ સર્ટિફિકેટના કિસ્સામાં બાળકોની જન્મ તારીખ સાથે જોડાયેલા ડૉક્યુમેન્ટ્સ.
- સભ્યનું મૃત્યુ થયું હોય ત્યારે ડેથ સર્ટિફિકેટ.
- કાયદેસર વારસદાર દ્વારા અરજી કરવામાં આવે ત્યારે Succession Certificate.
- ઑફલાઇન અરજીની સ્થિતિમાં નિર્ધારિત રેવન્યુ સ્ટેમ્પ.
Form 10C ઑનલાઇન કેવી રીતે ભરવું?
- EPFO સભ્ય ઑનલાઇન પેન્શન સાથે જોડાયેલો ક્લેમ કરી શકે છે. આ માટે EPFOના e-SEWA પોર્ટલ પર UAN અને પાસવર્ડથી લૉગિન કરવું પડશે.
- લૉગિન કર્યા બાદ Claim Form (Form-31, 19, 10C & 10D)નો વિકલ્પ પસંદ કરો.
- ત્યારબાદ બેન્ક ખાતાના છેલ્લા ચાર અંક નાખીને તેને વેરિફાય કરો.
- આગળ Certificate of Undertaking પર સંમતિ આપીને Proceed for Online Claim પર ક્લિક કરો.
- ત્યારબાદ ઉપલબ્ધ વિકલ્પોમાંથી Withdraw Pension Only (Form-10C) પસંદ કરીને આગળ વધો.
- ફોર્મમાં માંગવામાં આવેલી માહિતી ભરો, OTP દ્વારા વેરિફિકેશન પૂર્ણ કરો અને ક્લેમ સબમિટ કરી દો.
ક્લેમ સફળતાપૂર્વક સબમિટ થયા બાદ રજિસ્ટર્ડ મોબાઇલ નંબર પર તેનો મેસેજ મળી શકે છે. EPFO તરફથી ક્લેમ પ્રોસેસ થયા બાદ પાત્ર રકમ તમારા દ્વારા આપવામાં આવેલા બેન્ક ખાતામાં જમા કરવામાં આવે છે.
