Indian Rivers GK: ભારતીય નદીઓએ હંમેશા સભ્યતાઓને આકાર આપવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી છે. દેશની અનેક નદીઓ પોતાની કોઈને કોઈ વિશેષતાઓ માટે પ્રસિદ્ધ છે. ઘણી નદીઓના ઉપનામ પણ છે અથવા તેમને બીજા નામોથી પણ ઓળખવામાં આવે છે. આવી જ એક નદીને ‘ગુજરાતની જીવાદોરી’ કહેવામાં આવે છે. ઘણીવાર પરીક્ષાઓ અને ઇન્ટરવ્યુમાં આ પ્રકારના GK ના સવાલોના જવાબ દરેક જણ આપી શકતા નથી. તેથી આ લેખમાં નદીઓ અને તેમના ઉપનામો સાથે જોડાયેલી મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નોત્તરી જોઈ લો.
પ્રશ્ન ૧- કઈ નદીને ‘બિહારનો શોક’ કહેવામાં આવે છે? ઉત્તર- કોસી નદી.
પ્રશ્ન ૨- મધ્યપ્રદેશના અમરકંટકમાંથી કઈ નદી નીકળે છે? ઉત્તર- નર્મદા નદી.
પ્રશ્ન ૩- કઈ નદીને ‘દક્ષિણ ગંગા’ કહેવામાં આવે છે? ઉત્તર- ગોદાવરી નદી.
પ્રશ્ન ૪- ઓડિશામાં હીરાકુંડ ડેમનો મુખ્ય સ્ત્રોત કઈ નદી છે? ઉત્તર- મહાનદી.
પ્રશ્ન ૫- ગોવાના પણજીમાં કઈ નદી અરબી સમુદ્રને મળે છે? ઉત્તર- માંડવી નદી.
પ્રશ્ન ૬- બંગાળની ખાડીમાં મળતા પહેલા કઈ નદી કોલકાતા થઈને વહે છે? ઉત્તર- હુગલી નદી.
પ્રશ્ન ૭- કઈ નદીને ‘ગુજરાતની જીવાદોરી’ કહેવામાં આવે છે? ઉત્તર- નર્મદા નદીને ગુજરાતની જીવાદોરી કહેવામાં આવે છે (નોંધ: સામાન્ય રીતે નર્મદાને જીવાદોરી કહેવાય છે, સાબરમતી અમદાવાદની મુખ્ય નદી છે). તે મધ્યપ્રદેશમાંથી નીકળીને ગુજરાતમાં વહે છે. આ નદી રાજ્ય માટે પાણી અને સિંચાઈ વગેરેની જરૂરિયાત પૂરી કરે છે.
પ્રશ્ન ૮- ભારતની સૌથી લાંબી નદી કઈ છે? ઉત્તર- ગંગા.
પ્રશ્ન ૯- કઈ નદીને ‘પવિત્ર’ માનવામાં આવે છે? ઉત્તર- ગંગા નદીને ‘પવિત્ર’ નદી માનવામાં આવે છે.
પ્રશ્ન ૧૦- કઈ નદીને ‘ઓડિશાનો શોક’ કહેવામાં આવે છે? ઉત્તર- મહાનદી.
પ્રશ્ન ૧૧- ગંગાની સૌથી મોટી સહાયક નદી કઈ છે? ઉત્તર- યમુના નદી.
પ્રશ્ન ૧૨- પૂરના કારણે કઈ નદીને ‘અસમનું દુઃખ’ કહેવામાં આવે છે? ઉત્તર- બ્રહ્મપુત્રા નદી.
પ્રશ્ન ૧૩- કઈ નદીઓ માનસરોવર તળાવ વિસ્તારમાંથી નીકળે છે? ઉત્તર- સતલુજ, બ્રહ્મપુત્રા અને સિંધુ વગેરે માનસરોવર તળાવ વિસ્તારમાંથી નીકળે છે.
પ્રશ્ન ૧૪- કૃષ્ણા નદીની મુખ્ય સહાયક નદીઓ કઈ છે? ઉત્તર- કૃષ્ણા નદીની મુખ્ય સહાયક નદીઓ તુંગભદ્રા અને ભીમા છે.
પ્રશ્ન ૧૫- કઈ નદી બંગાળની ખાડીમાં મળતા પહેલા સુંદરવન ડેલ્ટામાંથી વહે છે? ઉત્તર- ગંગા (હુગલી-પદ્મા પ્રણાલી દ્વારા).
