Study Abroad Cost: Tuition Fees થી લઈને રહેવાના ખર્ચ સુધી, વિદેશમાં અભ્યાસ પહેલાં જાણો સંપૂર્ણ બજેટ
Study Abroad Cost: વિદેશમાં અભ્યાસ કરવો કોઈપણ વિદ્યાર્થીના જીવનનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ પડાવ હોય છે. આ વર્ષોની મહેનતનું પરિણામ હોય છે અને ઘણીવાર આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે કારકિર્દી બનાવવાની દિશામાં ભરાયેલું પ્રથમ પગલું હોય છે. સામાન્ય રીતે મોટાભાગના વિદ્યાર્થીઓને સારી રીતે ખબર હોય છે કે તેમને કયો કોર્સ કરવો છે અને ક્યાં પ્રવેશ લેવો છે, પરંતુ બહુ ઓછા વિદ્યાર્થીઓ એવા હોય છે જેમને વિદેશમાં અભ્યાસ સાથે જોડાયેલા કુલ ખર્ચનો અંદાજ હોય છે.
સ્ટુડન્ટ લેન્ડિંગ ઇન્ટરનેશનલ – એડવાન્સ ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસિસના ચીફ બિઝનેસ ઓફિસર યોગેશ રાવતે આ વિષય પર વિગતવાર માહિતી આપી છે. તેમનું કહેવું છે કે વિદેશમાં અભ્યાસ માટે યોગ્ય કોર્સ પસંદ કરવો જેટલું મહત્વપૂર્ણ છે, એટલું જ મહત્વપૂર્ણ અભ્યાસ સાથે જોડાયેલા ખર્ચ વિશે સાચી માહિતી હોવી પણ છે. તેનો અર્થ એ છે કે અભ્યાસના સમગ્ર ખર્ચને સમજવો, ફાઇનાન્સિંગના વિકલ્પો પર વિચાર કરવો અને ફ્લાઇટ લેતા ઘણાં પહેલાંથી જ રોજિંદા ખર્ચનું આયોજન તૈયાર કરવું. તેમણે અભ્યાસ સાથે જોડાયેલા તમામ ખર્ચની વિગતવાર માહિતી પણ આપી છે.
વિદેશમાં ડિગ્રી મેળવવા માટે કયા-કયા ખર્ચ થાય છે?
મોટાભાગના વિદ્યાર્થીઓને લાગે છે કે માત્ર Tuition Fees અને થોડા અન્ય ખર્ચ માટે પૈસા હોય તો વિદેશમાં અભ્યાસ કરી શકાય. Study Abroad સલાહકાર યોગેશ રાવતે આ ગેરસમજ દૂર કરી છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ, સૌથી વધુ ધ્યાન Tuition Fees પર આપવામાં આવે છે, પરંતુ વિદ્યાર્થીઓએ યાદ રાખવું જોઈએ કે આ એકમાત્ર ખર્ચ નથી. સારા બજેટમાં સમગ્ર સફરનો સમાવેશ થાય છે, એટલે કે પ્રથમ દિવસથી લઈને Graduation સુધી.
યોગેશે જણાવ્યું કે મજબૂત આર્થિક આયોજન બનાવવા માટે બજેટના નીચેના મુખ્ય આધારસ્તંભો ધ્યાનમાં રાખવા જરૂરી છે.
- રહેવા-જમવાનો ખર્ચ: Tuition Fees ઉપરાંત વિદેશમાં અભ્યાસ દરમિયાન રહેવું, ભોજન, વીજળી, પાણી, ફોન બિલ અને મુસાફરી જેવા ખર્ચનો મોટો હિસ્સો હોય છે. અમેરિકા, જર્મની, ઑસ્ટ્રેલિયા અને ફ્રાન્સ જેવા દેશોમાં રહેવાનો ખર્ચ કુલ અભ્યાસ ખર્ચના લગભગ 40થી 50 ટકા જેટલો હોય છે.
- Health અને Wellness: વિદેશના મોટાભાગના દેશોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓ માટે Health Insurance ફરજિયાત હોય છે. આ પહેલેથી જ બજેટમાં સામેલ કરવાથી અચાનક આવતા તબીબી ખર્ચથી બચી શકાય છે.
- પ્રસ્થાન પહેલાંના ખર્ચ અને દસ્તાવેજી પ્રક્રિયા: Visa અરજી ફી, Biometric ચાર્જ અને દસ્તાવેજો તૈયાર કરાવવાનો ખર્ચ Pre-Departure ખર્ચમાં સામેલ થાય છે.
- અભ્યાસ સાથે જોડાયેલી જરૂરી વસ્તુઓ: પુસ્તકો, ખાસ Software, Lab Fees અને અભ્યાસ સાથે જોડાયેલા અન્ય Projectના ખર્ચ ઘણા વખત Tuition Feesમાં સામેલ નથી હોતા.
Study Abroad સલાહકારના જણાવ્યા મુજબ, આ ઉપરાંત કુલ બજેટના લગભગ 5થી 10 ટકા ભાગને Emergency Fund તરીકે જરૂર રાખવો જોઈએ. ઘણા એવા ખર્ચ અચાનક સામે આવે છે જેના માટે અગાઉ કોઈ આયોજન કરેલું નથી હોતું. આવું બેકઅપ હોય તો મોટી મુશ્કેલી ઊભી થતી નથી.
અભ્યાસનો ખર્ચ વધારતા નાના-નાના પરિબળો
યોગેશ રાવતે જણાવ્યું કે અભ્યાસનો ખર્ચ ઘણા નાના પરિબળોના કારણે બદલાઈ શકે છે. Currencyમાં થતી વધઘટ Tuition Fees, ભાડું અને રહેવાના ખર્ચના રૂપિયા મુજબના મૂલ્યને અસર કરે છે. જે દેશમાં અભ્યાસ કરી રહ્યા છો ત્યાંની મોંઘવારી પણ રોજિંદા ખર્ચને અસર કરી શકે છે. રહેઠાણ, પરિવહન, Healthcare અને ભોજનના વધતા ખર્ચ સમય સાથે વિદ્યાર્થીઓના કુલ ખર્ચમાં વધારો કરે છે.
આને વધુ સારી રીતે સમજવા માટે છેલ્લા પાંચ Academic Year દરમિયાન અમેરિકાની એક અગ્રણી Universityમાં Computer Scienceમાં MSc કરી રહેલા એક ભારતીય વિદ્યાર્થીનું ઉદાહરણ જોઈ શકાય છે.
| પરિમાણ | 2022-23 | 2023-24 | 2024-25 | 2025-26 | 2026-27 | CAGR |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Tuition Fees (US$) | 36,180 | 38,057 | 39,551 | 41,895 | 40,000 | 3% |
| રહેવાનો ખર્ચ (US$) | 25,400 | 28,052 | 30,974 | 34,641 | 37,572 | 10% |
| અભ્યાસનો કુલ ખર્ચ (US$) | 61,580 | 66,109 | 70,525 | 76,536 | 77,572 | 6% |
| USD-થી-INR Exchange Rate | 77.68 | 82.28 | 83.44 | 85.54 | 95.76 | 5% |
2022-23થી 2026-27ના Academic Year દરમિયાન અભ્યાસનો ખર્ચ લગભગ 6 ટકા Compound Annual Growth Rate (CAGR)થી વધ્યો. તે સાથે USD-થી-INR Exchange Rateમાં સરેરાશ લગભગ 5 ટકા વાર્ષિક વધારો નોંધાયો.
આ બંને પરિબળો એકસાથે આગળ વધતા હોવાથી તેનો સંયુક્ત પ્રભાવ જોવા મળે છે. તેના પરિણામે રૂપિયા પ્રમાણે જરૂરી વાસ્તવિક મૂડીમાં લગભગ 10થી 11 ટકા જેટલો અસરકારક વાર્ષિક વધારો થયો છે. જેના કારણે વિદ્યાર્થીઓએ લાંબા ગાળાનું આર્થિક આયોજન કેવી રીતે કરવું જોઈએ તેમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર આવ્યો છે.
કઈ રીતે આયોજન કરીને વિદેશમાં અભ્યાસ કરવા જવું?
- સંપૂર્ણ આર્થિક આયોજન કરો: વિદેશ જવા પહેલાં અભ્યાસના કુલ ખર્ચ, જેમાં Tuition Fees અને રહેવા-જમવાના ખર્ચનો સમાવેશ થાય છે, તેનું યોગ્ય મૂલ્યાંકન કરીને અગાઉથી જ સંપૂર્ણ આર્થિક વ્યવસ્થા કરી લો.
- Student Perksનો લાભ લો: રોજિંદી જરૂરિયાતો અને મુસાફરી સહિત મળતી વૈશ્વિક વિદ્યાર્થી છૂટનો ઉપયોગ કરો. ઉદાહરણ તરીકે, ISIC (International Student Identity Card) દ્વારા ભોજન, મુસાફરી, રહેઠાણ, મનોરંજન અને અભ્યાસ સામગ્રી પર સારું ડિસ્કાઉન્ટ મેળવી શકાય છે.
- Earn While You Learnનો વિકલ્પ અપનાવો: અભ્યાસ સાથે Part-Time નોકરી (સામાન્ય રીતે અઠવાડિયામાં 20 કલાક સુધી) અથવા Paid Internship કરીને રોજિંદા ખર્ચનો મોટો ભાગ કાઢી શકાય છે અને સાથે જરૂરી અનુભવ પણ મેળવી શકાય છે.
- ખર્ચ પર સતત નજર રાખો: આર્થિક આયોજન યોગ્ય રીતે ચાલે તે માટે દર મહિને પોતાના ખર્ચની સમીક્ષા કરતા રહો.
યોગેશ રાવતના જણાવ્યા મુજબ, વિદેશમાં અભ્યાસ કરવો માત્ર શૈક્ષણિક નિર્ણય નથી પરંતુ એક મોટો આર્થિક નિર્ણય પણ છે. માત્ર Fees નહીં પરંતુ કુલ ખર્ચને સમજીને, યોગ્ય બજેટ બનાવીને અને સમયસર આયોજન કરીને વિદ્યાર્થીઓ રોજિંદી આર્થિક ચિંતાઓથી મુક્ત રહી સંપૂર્ણ ધ્યાન પોતાના અભ્યાસ અને કારકિર્દી પર કેન્દ્રિત કરી શકે છે.
