US Fake University Scam: અમેરિકામાં નકલી યુનિવર્સિટીનો ભોગ બનેલા 5 ભારતીય વિદ્યાર્થીઓએ ટ્યુશન ફી પરત મેળવવા માટે કોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી હતી. હવે અમેરિકાની ફેડરલ કોર્ટે તેમની અરજી ફગાવી દીધી છે. આ યુનિવર્સિટી અમેરિકન સરકાર દ્વારા વીઝા છેતરપિંડી પકડવા માટે ચલાવવામાં આવી રહેલા સ્ટિંગ ઑપરેશનના ભાગરૂપે સ્થાપવામાં આવી હતી. વિદ્યાર્થીઓએ દલીલ કરી હતી કે તેમણે યુનિવર્સિટી ઑફ ફાર્મિંગ્ટનમાં તેને એક વાસ્તવિક સંસ્થા માનીને પ્રવેશ લીધો હતો.
જોકે, કોર્ટે સ્પષ્ટપણે કહ્યું કે પ્રવેશ લેનારા દરેક વિદ્યાર્થીને પીડિત માની શકાય નહીં, કારણ કે કેટલાક વિદ્યાર્થીઓને સારી રીતે જાણ હતી કે આ સંસ્થા માત્ર અમેરિકન સ્ટુડન્ટ વીઝા પર દેશમાં રહેવામાં મદદ કરવા માટેની નકલી યોજનાનો ભાગ હતી. હકીકતમાં, અમેરિકામાં ઘણા એવા વિદ્યાર્થીઓ હોય છે જેમની વર્ક ઑથોરાઇઝેશનની મુદત પૂરી થવાની હોય છે. તેઓ અમેરિકામાં વધુ સમય રહેવા માટે માસ્ટર્સ કોર્સમાં પ્રવેશ લઈ લેતા હતા, જેથી તેમને વધુ બે વર્ષ અભ્યાસ કરવાના નામે વીઝા મળી રહેતા હતા. આ કેસ પણ આવી જ એક ઘટનાથી જોડાયેલો છે.
કોર્ટે શું કહ્યું છે?
યુએસ કોર્ટ ઑફ ફેડરલ ક્લેમ્સના જજ અરમંડો ઓ. બોનિલાએ કહ્યું કે આ કેસ ક્લાસ-ઍક્શન મુકદ્દમા માટે યોગ્ય નથી. તેમણે કહ્યું કે મુખ્ય પ્રશ્ન એ છે કે અરજી કરતી વખતે, પ્રવેશ લેતી વખતે અને ફી ચૂકવતી વખતે દરેક વિદ્યાર્થીને આ નકલી વ્યવસ્થાની જાણ હતી કે નહીં.
જજના જણાવ્યા અનુસાર, તમામ વિદ્યાર્થીઓને એક જ મુકદ્દમા હેઠળ લાવવાથી નિર્દોષ અને દોષિત બંનેને એકસાથે સામેલ કરવા પડશે. તેનાથી દોષિતોને ફાયદો થશે, પરંતુ નિર્દોષ વિદ્યાર્થીઓ સાથે અન્યાય થશે.
ICEનું ‘યુનિવર્સિટી ઑફ ફાર્મિંગ્ટન’ સ્ટિંગ ઑપરેશન કેવી રીતે કામ કરતું હતું?
મિશિગનમાં હોમલેન્ડ સિક્યોરિટી ઇન્વેસ્ટિગેશન્સ (HSI) દ્વારા ઑપરેશન પેપર ચેઝ ચલાવવામાં આવ્યું હતું, જે હેઠળ યુનિવર્સિટી ઑફ ફાર્મિંગ્ટનની સ્થાપના કરવામાં આવી હતી. આ એક અંડરકવર ઑપરેશન હતું.
યુનિવર્સિટી ઑફ ફાર્મિંગ્ટન કોઈ વાસ્તવિક સંસ્થા નહોતી, પરંતુ સ્ટુડન્ટ વીઝા છેતરપિંડી પકડવા અને તેની તપાસ કરવા માટે બનાવવામાં આવી હતી.
કોર્ટના આદેશ અનુસાર, આ ઑપરેશન હેઠળ ટ્યુશન ફીના નામે 6.5 મિલિયન ડૉલરથી વધુ રકમ એકત્ર કરવામાં આવી હતી, જે આશરે 60 કરોડ રૂપિયા થાય છે.
આ કેસમાં વિદેશી નાગરિકોને ગેરકાયદેસર રીતે આશરો આપવા અને વીઝા છેતરપિંડીના આરોપસર 8 દલાલો અને રિક્રૂટર્સની ધરપકડ કરવામાં આવી હતી અને તેમને સજા ફટકારવામાં આવી હતી.
જાન્યુઆરી 2019માં અમેરિકન અધિકારીઓએ દરોડા પાડ્યા ત્યારે આ છેતરપિંડીનો ખુલાસો થયો હતો. ત્યારબાદ સેંકડો વિદ્યાર્થીઓને કાં તો અમેરિકામાંથી હાંકી કાઢવામાં આવ્યા હતા અથવા તેઓ પોતાની જાતે દેશ છોડીને જતા રહ્યા હતા.
અમેરિકન કોર્ટે ક્લાસ-ઍક્શન અરજી શા માટે ફગાવી?
આ કેસ 2024માં અપીલ કોર્ટે ફરીથી નીચલી કોર્ટમાં મોકલ્યો હતો. અપીલી અદાલતે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ સાથે જોડાયેલા કરારોનો અમલ કરાવી શકાય નહીં. તેનો અર્થ એ હતો કે જે વિદ્યાર્થીઓએ જાણીજોઈને ‘પે-ટુ-સ્ટે’ (પૈસા આપો અને અમેરિકામાં રહો) વીઝા વ્યવસ્થા હેઠળ પ્રવેશ લીધો હતો, તેઓ ફી પરત મેળવવાનો દાવો કરી શકતા નથી.
જજ બોનિલાએ કહ્યું કે યુનિવર્સિટીમાં પ્રવેશ લેનારો દરેક વિદ્યાર્થી નિર્દોષ પીડિત હતો એવું માની લેવું અશક્ય છે. કોર્ટ માટે અજાણ વિદ્યાર્થીઓને જાણીજોઈને આ વ્યવસ્થામાં સામેલ થયેલા વિદ્યાર્થીઓથી અલગ પાડવાનું સરળ નથી.
આ નિર્ણયથી મુકદ્દમો સંપૂર્ણપણે સમાપ્ત થયો નથી, પરંતુ હવે આ 5 ભારતીય વિદ્યાર્થીઓએ વ્યક્તિગત સ્તરે પોતાની નિર્દોષતા સાબિત કરવી પડશે. દરેક વિદ્યાર્થીએ કોર્ટમાં સાબિત કરવું પડશે કે તેમનો હેતુ માત્ર અભ્યાસ કરવાનો હતો અને તેઓ જાણીજોઈને કોઈ નકલી વીઝા રૅકેટનો ભાગ બન્યા નહોતા.
