India Ram Rajya: રામરાજ્ય એટલે માત્ર ભગવાન શ્રીરામનું નામ લેવું કે ધાર્મિક આસ્થા રાખવી એટલું જ નહીં. રામરાજ્યની એક વ્યાખ્યા એવી પણ છે કે જ્યાં દરેક નાગરિકને ન્યાય મળે, કોઈ ભૂખ્યું ન સૂવે, સ્ત્રીઓ સુરક્ષિત હોય અને ગરીબ તથા અમીર માટે કાયદો સમાન હોય.
મહાત્મા ગાંધીએ પણ રામરાજ્યની કલ્પનાને ન્યાય, સત્ય, સમાનતા અને પ્રજાના અધિકારો સાથે જોડી હતી.
પરંતુ સવાલ એ છે કે આઝાદીનાં આટલાં વર્ષો પછી પણ આપણે આ આદર્શ સુધી કેમ પહોંચી શક્યા નથી?
શું તેનું કારણ રાજકીય વ્યવસ્થામાં રહેલી ખામીઓ છે? ભ્રષ્ટાચાર છે? ન્યાય મેળવવામાં થતો વિલંબ છે? કે પછી સમાજમાં રહેલી અસમાનતા અને આપણી પોતાની માનસિકતા પણ જવાબદાર છે?
રામરાજ્યની કલ્પના ત્યારે જ સાર્થક બને, જ્યારે સામાન્ય માણસને પોતાના હક માટે વારંવાર સરકારી કચેરીઓના ધક્કા ન ખાવા પડે અને ન્યાય મેળવવા માટે પૈસા કે ઓળખાણની જરૂર ન પડે.
આજે પણ આપણે શિક્ષણ, આરોગ્ય, રોજગાર, મહિલાઓની સુરક્ષા અને સામાજિક સમાનતા જેવા મુદ્દાઓ પર અનેક પડકારોનો સામનો કરી રહ્યા છીએ.
તો શું માત્ર સરકાર બદલવાથી રામરાજ્ય આવી શકે? કે પછી સરકાર, વહીવટીતંત્ર અને નાગરિકો—ત્રણેયની જવાબદારી એટલી જ મહત્ત્વની છે?
મિત્રો, તમારા મતે ભારતને રામરાજ્યના આદર્શની નજીક લઈ જવામાં સૌથી મોટો અવરોધ કયો છે?
તમારો અભિપ્રાય જરૂર જણાવજો.

