Jantar Mantar Protest: જંતર-મંતર પર છેલ્લા એક મહિનાથી વધુ સમયથી ચાલી રહેલા વિદ્યાર્થીઓના વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન ફરી એકવાર તણાવપૂર્ણ સ્થિતિ સર્જાઈ છે. મોડી રાત્રે પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે ઉગ્ર અથડામણ થઈ હોવાના દ્રશ્યો સામે આવ્યા છે. બંને પક્ષ વચ્ચે ધક્કામુક્કી, મારામારી અને પથ્થરમારાના આક્ષેપો થતાં સમગ્ર વિસ્તાર ભારે પોલીસ બંદોબસ્ત હેઠળ મૂકાયો હતો.
આંદોલન શરૂ થયા બાદ સતત વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યામાં વધારો થઈ રહ્યો છે. શરૂઆતથી જ શાંતિપૂર્ણ રીતે ચાલી રહેલા વિરોધ પ્રદર્શનને લઈને એવી ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી હતી કે જો આંદોલન અરાજકતા તરફ વળશે તો તેની અસર સમગ્ર ચળવળ પર પડી શકે છે. હવે તાજેતરની અથડામણ બાદ આંદોલનની દિશા અંગે અનેક સવાલો ઉભા થયા છે.
ફરી પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ આમને-સામને
મોડી રાત્રે જંતર-મંતર વિસ્તારમાં પોલીસ અને પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે સ્થિતિ અચાનક બગડી ગઈ હતી. ઘટનાસ્થળે ધક્કામુક્કી અને અથડામણ બાદ પરિસ્થિતિ વધુ તંગ બની હતી. અગાઉ 20 તારીખે પણ પોલીસ દ્વારા લાઠીચાર્જ અને પ્રદર્શનકારીઓ દ્વારા પથ્થરમારો થયાના દ્રશ્યો સામે આવ્યા હતા. હવે ફરી એકવાર સમાન પ્રકારની ઘટના બનતા સુરક્ષા વ્યવસ્થાને લઈને ચર્ચા તેજ બની છે.
શાંતિપૂર્ણ આંદોલન જ સફળતાની ચાવી
સામાજિક અને રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે કોઈપણ આંદોલન તેની નૈતિક શક્તિ ત્યારે જ જાળવી શકે છે જ્યારે તે સંપૂર્ણપણે શાંતિપૂર્ણ રહે. હિંસા અથવા અરાજકતાની ઘટનાઓથી મૂળ મુદ્દો પાછળ ધકેલાઈ જાય છે અને સમગ્ર આંદોલનની વિશ્વસનીયતા પર પ્રશ્નો ઊભા થાય છે.
સોનમ વાંગચૂકના ઉપવાસ વચ્ચે તણાવ
આંદોલનને સમર્થન આપી રહેલા સોનમ વાંગચૂક લાંબા સમયથી ઉપવાસ પર છે. ઉપવાસના 25મા દિવસે તેમણે જાહેર કરેલા સંદેશમાં તમામ પ્રદર્શનકારીઓને શાંતિપૂર્ણ રીતે આંદોલન ચાલુ રાખવાની અપીલ કરી હતી. તેમ છતાં મોડી રાત્રે થયેલી અથડામણ બાદ હવે આંદોલનની દિશા અને તેની અસર અંગે નવી ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
રાજકીય પ્રતિક્રિયાઓ તેજ
ઘટના બાદ વિવિધ રાજકીય નેતાઓએ પોતાની પ્રતિક્રિયાઓ આપી છે. કેટલાક વિપક્ષી નેતાઓએ વિદ્યાર્થીઓ સામે બળપ્રયોગ ન કરવાની અપીલ કરી છે અને સરકારને સંવાદનો માર્ગ અપનાવવા જણાવ્યું છે.
અરવિંદ કેજરીવાલે દાવો કર્યો કે જંતર-મંતર આસપાસ સુરક્ષા વ્યવસ્થા અત્યંત કડક બનાવવામાં આવી છે અને મોટા પાયે કાર્યવાહી થવાની આશંકા વ્યક્ત કરી. તેમણે સરકારને કોઈપણ પ્રકારનું દમનાત્મક પગલું ન ભરવાની અપીલ કરતાં કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓના અવાજને દબાવવાના પ્રયાસો આંદોલનને વધુ મજબૂત બનાવી શકે છે.
ઉશ્કેરણીના આક્ષેપો
બીજી તરફ કેટલાક પ્રદર્શનકારીઓએ આક્ષેપ કર્યો છે કે બહારથી કેટલાક તત્વોને મોકલીને આંદોલનને હિંસક બનાવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો. તેમનો દાવો છે કે એક મહિના સુધી શાંતિપૂર્ણ રીતે ચાલી રહેલા વિરોધ દરમિયાન આવી કોઈ ઘટના બની નહોતી, પરંતુ પ્રદર્શનનો વ્યાપ વધતાં ઉશ્કેરણી સર્જવાનો પ્રયાસ થયો છે.
આક્ષેપો મુજબ કેટલાક અજાણ્યા તત્વોએ પથ્થરમારો કરીને સમગ્ર આંદોલનને બદનામ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. જોકે, આ દાવાઓની સ્વતંત્ર રીતે કોઈ સત્તાવાર પુષ્ટિ થઈ નથી.
પરિસ્થિતિ પર સૌની નજર
જંતર-મંતર વિસ્તારમાં હાલ પણ સુરક્ષા દળોની તૈનાતી વધારવામાં આવી છે. આગામી દિવસોમાં પરિસ્થિતિ કેવી રીતે આગળ વધે છે અને સરકાર તથા પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે કોઈ સંવાદ શરૂ થાય છે કે નહીં, તેના પર સૌની નજર છે. હાલ બંને પક્ષ તરફથી થયેલા આક્ષેપો વચ્ચે સમગ્ર મામલો વધુ રાજકીય રંગ લેતો જોવા મળી રહ્યો છે.

