NCTE Teacher’s PAR Guidelines: નેશનલ કાઉન્સિલ ફોર ટીચર એજ્યુકેશન (NCTE)એ ડમી શિક્ષકો, વિદ્યાર્થીઓ અને ખોટી રીતે ચલાવવામાં આવતી શિક્ષણ સંસ્થાઓની ઓળખ કરવા માટે પરફોર્મન્સ એપ્રેઝલ રિપોર્ટ (PAR)નો નિયમ લાગુ કર્યો હતો. તેમાં શિક્ષકોના PAN કાર્ડ વેરિફિકેશનની જોગવાઈ પણ સામેલ છે. પ્રારંભિક તપાસ પ્રક્રિયામાં અનેક ચોંકાવનારી હકીકતો સામે આવી છે કે શિક્ષકો એક નહીં, પરંતુ 90થી વધુ સંસ્થાઓમાં નોંધાયેલા છે. કોઈ 50 સંસ્થાઓમાં ભણાવી રહ્યા છે, તો કોઈ 60 અને 90થી વધુ સંસ્થાઓમાં પણ ભણાવી રહ્યા છે.
સૂત્રોનું કહેવું છે કે એવું નથી કે આ શિક્ષકો ખરેખર 90-90 સંસ્થાઓમાં ભણાવી રહ્યા છે, પરંતુ તેઓ ડમી શિક્ષકો છે, જેઓ માત્ર નામ પૂરતા જ તે સંસ્થાઓની શિક્ષકોની યાદીમાં સામેલ છે. તેના બદલામાં તેમને સંસ્થાઓ તરફથી થોડા પૈસા મળી જાય છે અને સંસ્થાઓને પણ ફાયદો થાય છે. NCTE હવે વિગતવાર વિશ્લેષણ શરૂ કરવા જઈ રહ્યું છે. શિક્ષણ સંસ્થાઓમાં કોઈપણ પ્રકારની ગેરરીતિને મૂળમાંથી દૂર કરવાની તૈયારી શરૂ થઈ ગઈ છે.
PAR જમા કરાવવાના હતા નિર્દેશ, 13 હજાર સંસ્થાઓનો ડેટા
NCTE દ્વારા માન્યતા પ્રાપ્ત અભ્યાસક્રમો માટે તમામ શિક્ષકોને શિક્ષણ સંસ્થાઓ દ્વારા ઓનલાઇન પોર્ટલના માધ્યમથી વાર્ષિક PAR જમા કરાવવાના નિર્દેશ આપવામાં આવ્યા હતા. આશરે 13 હજાર શિક્ષણ સંસ્થાઓનો ડેટા આવી ગયો હતો, પરંતુ કેટલીક સંસ્થાઓ કોર્ટમાં ગઈ હતી. જોકે, સુપ્રીમ કોર્ટે નિર્ણય આપ્યો કે NCTEને શિક્ષક શિક્ષણ સંસ્થાઓ (TEIs) પાસેથી વાર્ષિક પરફોર્મન્સ એપ્રેઝલ રિપોર્ટ (PARs) માગવાનો સંપૂર્ણ અધિકાર છે.
સપ્ટેમ્બરમાં સુપ્રીમ કોર્ટે દિલ્હી હાઇકોર્ટની ડબલ બેન્ચના એ નિર્ણયને પલટી નાખ્યો હતો, જેમાં કાઉન્સિલની કાર્યકારી સમિતિ દ્વારા શિક્ષણ સંસ્થાઓ પાસેથી એપ્રેઝલ રિપોર્ટ માગવા સંબંધિત નોટિસને અધિકારક્ષેત્રની બહાર ગણાવીને રદ કરવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ 30 સપ્ટેમ્બરે દિલ્હી હાઇકોર્ટે તે શિક્ષણ સંસ્થાઓને એપ્રેઝલ રિપોર્ટ જમા કરાવવા માટે વધુ એક તક આપવાના નિર્દેશ આપ્યા હતા.
850 સંસ્થાઓને એપ્રેઝલ રિપોર્ટ જમા કરાવવાની તક
NCTEએ હવે આશરે 850 સંસ્થાઓને એપ્રેઝલ રિપોર્ટ જમા કરાવવાની છેલ્લી તક પણ આપી છે. દિવાળી પછી વિગતવાર વિશ્લેષણ શરૂ થઈ જશે. NCTEએ આ માટે SOP પણ તૈયાર કરી લીધી છે. એ તપાસવામાં આવશે કે સંસ્થાએ જે ફોટો મોકલ્યો છે, શું તે જ સ્થળે સંસ્થા ચાલી રહી છે. શિક્ષકો અને વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા કેટલી છે? Geo-coordinatesનો ઉપયોગ કરીને કોઈ શિક્ષણ સંસ્થાની ઓળખ કરવાની પ્રક્રિયાને સામાન્ય રીતે જિયો-ટેગિંગ અથવા સ્થાન આધારિત ઓળખ કહેવામાં આવે છે.
કાગળ પર સંસ્થાઓ નહીં ચાલે, NCTEને મળી ફરિયાદો
NCTEને ડમી શિક્ષકો અને ઉમેદવારોને લઈને પણ ફરિયાદો મળી છે. ત્યારબાદ NCTEએ વર્તમાન નિયમોના આધારે જ એપ્રેઝલ ફોર્મ્યુલા લાગુ કર્યો. સરકારનું કહેવું છે કે વર્ગખંડમાં શિક્ષણની ગુણવત્તા સુધારવા માટે સારા શિક્ષકો હોવા ખૂબ જરૂરી છે. એવી સંસ્થાઓ પણ છે, જ્યાં માત્ર વિદ્યાર્થીઓની નોંધણી કરવામાં આવે છે, પરંતુ ન તો કોઈ માળખાકીય સુવિધા હોય છે અને ન તો ભણાવનારા શિક્ષકો હોય છે. NCTEને સંસ્થાઓમાં જે પણ ખામીઓ મળશે, તેને દૂર કરવા માટે કહેવામાં આવશે. સાથે જ જે સંસ્થાઓ એપ્રેઝલ રિપોર્ટ જમા નહીં કરાવે, તેમની માન્યતા રદ કરવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરવામાં આવશે.
