Rahul Gandhi Indore: લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી શનિવારે મધ્ય પ્રદેશના ઇન્દોરમાં આયોજિત ‘વિદ્યાર્થીઓની ગૂંજ’ કાર્યક્રમમાં કેન્દ્ર સરકાર અને દેશની વર્તમાન રાજકીય-આર્થિક વ્યવસ્થા પર આકરો પ્રહાર કર્યો. કાર્યક્રમનો મુખ્ય વિષય ‘સિસ્ટમ વિરુદ્ધ સ્ટુડન્ટ્સ’ હતો. રાહુલ ગાંધીએ આરોપ લગાવ્યો કે દેશની રાજકીય, સંસ્થાકીય અને આર્થિક વ્યવસ્થા પર કેટલાક પસંદગીના લોકોનું નિયંત્રણ છે અને વિદ્યાર્થીઓને શિક્ષણ, ભરતી, યુનિવર્સિટીઓ તથા સંસ્થાઓ સાથે જોડાયેલા સવાલો ઉઠાવવાથી નિરુત્સાહિત કરવામાં આવી રહ્યા છે.
- ‘સિસ્ટમના ટોપ લેવલ પર છ લોકો’
- ક્રિકેટ વહીવટનું ઉદાહરણ
- ‘સિસ્ટમ વિદ્યાર્થીઓને સવાલ પૂછવાથી રોકે છે’
- 13 ટકા સરકારી ભરતી અટકેલી હોવાનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો
- MPPSC અંગે વિદ્યાર્થીએ FIR અને જેલમાં જવાની વાત જણાવી
- શિક્ષક ભરતી ઉમેદવારોના આંદોલનમાં જોડાવાની ઓફર
- ‘દેશમાં 10 લાખ શિક્ષક પદો ખાલી’
- યુનિવર્સિટીઓમાં પારદર્શિતાનો સવાલ
- શું છે ‘વિદ્યાર્થીઓની ગૂંજ’
- રાહુલનો સંદેશ- ‘સવાલ પૂછવો વિદ્યાર્થીની ઓળખ’
રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓની લડાઈ કોઈ વ્યક્તિ વિશેષ સાથે નહીં, પરંતુ તે ‘સિસ્ટમ’ સાથે છે, જેના વિશે તેમનો દાવો છે કે તેણે દેશની તમામ સંસ્થાઓમાં પોતાના લોકોને સ્થાપિત કરી રાખ્યા છે.
देश पर सिस्टम का कब्जा है, जिसके टॉप पर 6 लोग बैठे हैं 👇
1. नरेंद्र मोदी: पूरे सिस्टम को चलाते हैं
2. अमित शाह: देश को भड़काते हैं, स्टूडेंट्स को पिटवाते हैं
3. अजीत डोभाल: मोदी-शाह को इन्फॉर्मेशन देते हैं
4. मोहन भागवत: विचारधारा की बातें करते हैं
5. अडानी-अंबानी: पूरे… pic.twitter.com/6AYAhoJKfk
— Congress (@INCIndia) September 19, 2026
‘સિસ્ટમના ટોપ લેવલ પર છ લોકો’
રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે આ સિસ્ટમના અનેક સ્તરો છે અને સૌથી ઉપર છ લોકો બેઠા છે. તેમણે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી, કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહ, રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર અજિત ડોભાલ, RSS પ્રમુખ મોહન ભાગવત તેમજ ઉદ્યોગપતિ ગૌતમ અદાણી અને મુકેશ અંબાણીનાં નામ લીધાં.
રાહુલ ગાંધીએ વડાપ્રધાન મોદી પર વિદ્યાર્થીઓને ડરાવવાનો આરોપ લગાવ્યો અને અમિત શાહને આ વ્યવસ્થાના ‘enforcer’ એટલે કે તેને લાગુ કરાવનાર ગણાવ્યા. તેમણે રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર અજિત ડોભાલને લઈને આરોપ લગાવ્યો કે સોશિયલ મીડિયા અને સંચાર માધ્યમો પર દેખરેખ રાખવામાં આવે છે અને ફોન ટેપિંગ જેવી પ્રવૃત્તિઓ દ્વારા માહિતી એકત્રિત કરવામાં આવે છે.
તેમણે મોહન ભાગવતને આ કથિત સિસ્ટમના વૈચારિક સ્તર સાથે જોડ્યા અને અદાણી તથા અંબાણીને તેના આર્થિક પક્ષ સાથે જોડ્યા. રાહુલ ગાંધીએ દાવો કર્યો કે આ વ્યવસ્થાએ દેશની લગભગ દરેક સંસ્થામાં પોતાના લોકોને પ્રવેશ કરાવી દીધા છે. તેમના અનુસાર, તેના માધ્યમથી સમગ્ર સિસ્ટમને નિયંત્રિત કરવામાં આવી રહી છે.
ક્રિકેટ વહીવટનું ઉદાહરણ
રાહુલ ગાંધીએ સત્તાના કેન્દ્રીકરણનું ઉદાહરણ ક્રિકેટ વહીવટમાંથી પણ આપ્યું. તેમણે કહ્યું કે દેશમાં સચિન તેંડુલકર, કપિલ દેવ સહિત અનેક મોટા ક્રિકેટરો રહ્યા છે, પરંતુ ક્રિકેટ વહીવટની સંપૂર્ણ વ્યવસ્થા અમિત શાહના પુત્રને સોંપવામાં આવી છે. તેમણે કહ્યું કે તમે લોકો પોતે વિચારો કે ક્યારેય અમિત શાહ અથવા તેમના પુત્ર જય શાહનો ક્રિકેટ સાથે કોઈ સંબંધ રહ્યો છે. શું તમે ક્યારેય તેમને ક્રિકેટ રમતા જોયા છે. આ ટિપ્પણી જય શાહના ક્રિકેટ વહીવટમાં પદને લઈને રાહુલ ગાંધીની રાજકીય ટીકા હેઠળ કરવામાં આવી હતી.
‘સિસ્ટમ વિદ્યાર્થીઓને સવાલ પૂછવાથી રોકે છે’
રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓ સ્વભાવથી સવાલ પૂછે છે અને આ જ વાત કથિત ‘સિસ્ટમ’ને પસંદ નથી. તેમણે કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓ પૂછે છે કે બેરોજગારી કેમ છે, ભરતી કેમ અટકેલી છે, યુનિવર્સિટીઓમાં પારદર્શિતા કેમ નથી અને સંસ્થાઓ યોગ્ય રીતે કામ કેમ કરી રહી નથી. તેમણે કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓ અદાણી, અંબાણી અને જય શાહ જેવા લોકો અંગે પણ સવાલો પૂછી રહ્યા છે, પરંતુ તેમના અનુસાર તેમને ‘અંધભક્તો’ના વિરોધનો સામનો કરવો પડે છે.
રાહુલ ગાંધીએ વિદ્યાર્થી અને ‘અંધભક્ત’ વચ્ચેનો તફાવત જણાવતાં કહ્યું કે વિદ્યાર્થીમાં જિજ્ઞાસા, પ્રેમ, નમ્રતા, સહનશીલતા અને ઈમાનદારી હોય છે, જ્યારે તેમના શબ્દોમાં ‘અંધભક્ત’ સવાલ પૂછતો નથી અને નફરત ફેલાવે છે.
13 ટકા સરકારી ભરતી અટકેલી હોવાનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો
કાર્યક્રમમાં મધ્ય પ્રદેશના અલગ-અલગ વિસ્તારોમાંથી આવેલા વિદ્યાર્થીઓએ ભરતી અને શિક્ષણ સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ રાહુલ ગાંધી સમક્ષ રજૂ કર્યા. રાજગઢની સપના ગુર્જરે જણાવ્યું કે તેમણે અને તેમના જેવા અનેક ઉમેદવારોએ રાજ્ય સરકારની પરીક્ષાઓ પાસ કરી છે, પરંતુ 13 ટકા નિમણૂકો OBC અનામત સાથે જોડાયેલા કાનૂની વિવાદને કારણે અટકેલી છે. આ વિવાદ રાજ્યમાં સરકારી ભરતી માટે ઉપયોગમાં લેવાતા 87:13 ફોર્મ્યુલા અને OBC અનામત સાથે જોડાયેલા કેસો સાથે સંબંધિત છે. રાહુલ ગાંધીએ આ મુદ્દાને વિદ્યાર્થીઓ અને નોકરીના ઉમેદવારોની મુશ્કેલી સાથે જોડીને ભરતી પ્રક્રિયામાં વિલંબનો સવાલ ઉઠાવ્યો.
MPPSC અંગે વિદ્યાર્થીએ FIR અને જેલમાં જવાની વાત જણાવી
દેવાસથી આવેલા એક વિદ્યાર્થીએ રાહુલ ગાંધીને જણાવ્યું કે જ્યારે તેણે અને અન્ય વિદ્યાર્થીઓએ મધ્ય પ્રદેશ લોક સેવા આયોગ (MPPSC)માં કથિત અનિયમિતતાઓનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો ત્યારે તેમની વિરુદ્ધ FIR નોંધવામાં આવી અને તેમને જેલમાં મોકલવામાં આવ્યા. કાર્યક્રમમાં વિદ્યાર્થીઓએ પરીક્ષાના પરિણામોમાં વિલંબ, ભરતી પ્રક્રિયા, સરકારી પદોની ખાલી જગ્યાઓ અને પરીક્ષા વ્યવસ્થા સાથે જોડાયેલી સમસ્યાઓ પણ ઉઠાવી.
શિક્ષક ભરતી ઉમેદવારોના આંદોલનમાં જોડાવાની ઓફર
રાહુલ ગાંધીએ મધ્ય પ્રદેશમાં શિક્ષક પદો માટે આંદોલન કરી રહેલા ઉમેદવારોના મુદ્દા પર પણ વાત કરી. તેમણે તેમના ચાલી રહેલા વિરોધ પ્રદર્શનમાં જોડાવાની ઓફર કરી. તેમણે કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓ અને યુવાનોને પોતાની સમસ્યાઓ અંગે સવાલ પૂછવાનો અધિકાર છે અને શિક્ષણ તથા રોજગાર સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ પર તેમનો અવાજ સાંભળવો જોઈએ.
‘દેશમાં 10 લાખ શિક્ષક પદો ખાલી’
રાહુલ ગાંધીએ શિક્ષણ વ્યવસ્થાને લઈને અનેક આંકડા પણ રજૂ કર્યા. તેમણે દાવો કર્યો કે દેશમાં 10 લાખ શિક્ષક પદો ખાલી છે અને લગભગ એક લાખ શાળાઓ બંધ થઈ ચૂકી છે, જેમાં તેમના અનુસાર ઉત્તર પ્રદેશ અને મધ્ય પ્રદેશની 55 ટકા શાળાઓ સામેલ છે. આ આંકડા રાહુલ ગાંધી દ્વારા કાર્યક્રમમાં કરવામાં આવેલા દાવા છે.
તેમણે શિક્ષણ પર સરકારી ખર્ચને લઈને પણ સવાલ ઉઠાવ્યો. રાહુલ ગાંધી અનુસાર, 2014માં શિક્ષણ માટે બજેટના 4.6 ટકા ફાળવવામાં આવ્યા હતા, જે હવે ઘટીને 2.6 ટકા રહી ગયા છે. તેમણે તેને લગભગ 7.7 લાખ કરોડ રૂપિયાના શિક્ષણ બજેટ સાથે જોડ્યું.
नरेंद्र मोदी की Foreign Policy 😉 pic.twitter.com/CJCubHuNRv
— Congress (@INCIndia) September 19, 2026
યુનિવર્સિટીઓમાં પારદર્શિતાનો સવાલ
કાર્યક્રમમાં એક વિદ્યાર્થીએ યુનિવર્સિટીઓમાં કથિત ભ્રષ્ટાચાર અને પારદર્શિતાના અભાવનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો. વિદ્યાર્થીએ કહ્યું કે યુનિવર્સિટીઓ વિદ્યાર્થીઓ સાથે સહયોગ કરી રહી નથી અને અનેક સ્થળોએ અનિયમિતતાઓની ફરિયાદો છે. રાહુલ ગાંધીએ જવાબમાં કહ્યું કે વિદ્યાર્થીઓને જે વ્યવસ્થા તરફથી સુરક્ષા અને મદદ મળવી જોઈએ, તે જ વ્યવસ્થા તેમના અનુસાર વિદ્યાર્થીઓ અને યુનિવર્સિટીઓ વિરુદ્ધ કામ કરી રહી છે.
શું છે ‘વિદ્યાર્થીઓની ગૂંજ’
રાહુલ ગાંધીનો ‘વિદ્યાર્થીઓની ગૂંજ’ કાર્યક્રમ વિદ્યાર્થીઓ અને યુવાનો સાથે સંવાદ કરવાની તેમની પહેલનો એક ભાગ છે. આ પહેલાં આ પહેલ કોટા, દેહરાદૂન, પ્રયાગરાજ અને પુણે જેવા શહેરોમાં પણ યોજાઈ ચૂકી છે. તેમાં શિક્ષણ, પરીક્ષા, ભરતી અને રોજગાર સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓ પર વિદ્યાર્થીઓ સાથે સીધો સંવાદ કરવામાં આવે છે.
ઇન્દોરમાં આ કાર્યક્રમ પહેલાં જવાહરલાલ નેહરુ સ્ટેડિયમમાં યોજાવાનો હતો, પરંતુ પરવાનગી ન મળ્યા બાદ સ્થળ અને કાર્યક્રમની વ્યવસ્થામાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યો. બાદમાં રિજનલ પાર્ક સામે IDA ગ્રાઉન્ડ પાસે કાર્યક્રમ યોજવામાં આવ્યો. આયોજનને લઈને પોલીસે સુરક્ષાની 31 શરતો પણ રાખી હતી.
देश पर एक system का कब्ज़ा है – परत दर परत।
कौन है ये सिस्टम?
RSS और “हम दो, हमारे दो” की अगुवाई में गिनती के लोगों ने मिल कर भारत की हर संस्था पर अपना नियंत्रण कर लिया है।
सरकार हो, व्यापार हो, शिक्षा हो, स्वास्थ्य हो, खेल हो, मीडिया हो, न्यायपालिका हो, चुनाव आयोग हो या… pic.twitter.com/NbvQpcmSo5
— Rahul Gandhi (@RahulGandhi) September 19, 2026
રાહુલનો સંદેશ- ‘સવાલ પૂછવો વિદ્યાર્થીની ઓળખ’
પોતાના સંબોધનમાં રાહુલ ગાંધીએ વિદ્યાર્થીઓને લોકશાહી વ્યવસ્થામાં સવાલ પૂછવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો. તેમનું કહેવું હતું કે વિદ્યાર્થીઓ જિજ્ઞાસુ અને નિર્ભય હોય છે તથા સવાલ પૂછવો તેમની મૂળભૂત વિશેષતા છે. ઇન્દોરના આ કાર્યક્રમમાં રાહુલ ગાંધીએ શિક્ષણ, સરકારી નોકરીઓ, ભરતીમાં વિલંબ, યુનિવર્સિટીઓની પારદર્શિતા અને સંસ્થાઓની સ્વતંત્રતાને પોતાના વ્યાપક ‘સિસ્ટમ વિરુદ્ધ સ્ટુડન્ટ્સ’ તર્ક સાથે જોડ્યા.

