Romeo-Juliet Clause POCSO: જો બે સગીરો પરસ્પર સંમતિથી એકબીજા સાથે સંબંધ બાંધે છે, તો શું તેઓ સજાને પાત્ર છે? આ પ્રશ્નો એટલા માટે ઊભા થઈ રહ્યા છે કારણ કે સુપ્રીમ કોર્ટે પોક્સો (POCSO) એક્ટમાં ‘રોમિયો-જુલિયટ’ ક્લોઝને લઈને સુનાવણી દરમિયાન ચર્ચા કરી છે. હકીકતમાં, ૯ જાન્યુઆરીએ સુપ્રીમ કોર્ટમાં બે જજોની બેન્ચે પ્રોટેક્શન ઓફ ચિલ્ડ્રન ફ્રોમ સેક્સ્યુઅલ ઓફેન્સીસ (POCSO) એક્ટના વારંવાર થઈ રહેલા ખોટા ઉપયોગ તરફ ઈશારો કર્યો હતો.
સુનાવણી દરમિયાન બેન્ચે કહ્યું કે આ એક્ટ ૨૦૧૨માં સગીરોને જાતીય શોષણથી બચાવવા માટે લાવવામાં આવ્યો હતો. પરંતુ આજે તેનો ઉપયોગ સંમતિથી બનેલા ટીનએજ (કિશોરાવસ્થાના) સંબંધોને ગુનાહિત બનાવવા અથવા અંગત દુશ્મની કાઢવા માટે કરવામાં આવી રહ્યો છે. અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટના એક ઓર્ડર સાથે જોડાયેલા જાતીય સતામણીના કેસની સુનાવણી કરતા જસ્ટિસ સંજય કરોલ અને એન કોટીશ્વર સિંહે એ વાત પર ભાર મૂક્યો કે બાળકોની સુરક્ષા માટે બનેલો કાયદો એક નકામું હથિયાર પણ બની શકે છે. આ તેમને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે, જેની સુરક્ષા માટે તેને બનાવવામાં આવ્યો હતો.
પોક્સો એક્ટની નૈતિક અને કાનૂની તાકાત જળવાઈ રહે
સુપ્રીમ કોર્ટ (SC) ની બેન્ચે કેન્દ્રને પોક્સોના સૌથી કડક ફકરાઓમાંથી ‘સાચા કિશોર સંબંધો’ ને છૂટ આપવા માટે ‘રોમિયો-જુલિયટ’ ક્લોઝ લાવવા પર વિચાર કરવા કહ્યું છે. કોર્ટે સંમતિથી બનેલા નજીકની ઉંમરના સંબંધો માટે કાનૂની છૂટ અને કાયદાનો ખોટો ઉપયોગ કરીને ‘બદલો લેનારા’ સામે કાર્યવાહી કરવાની વાત કરી. બેન્ચે એ વાતનું પણ ધ્યાન રાખ્યું કે પોક્સો એક્ટની નૈતિક અને કાનૂની તાકાત જળવાઈ રહે. કોર્ટે કહ્યું કે સમસ્યા કાયદાના ઈરાદામાં નથી, પરંતુ તેને જમીન પર કેવી રીતે લાગુ કરવામાં આવી રહ્યો છે તેમાં છે.
છોકરાએ ઘણા મહિના ઓબ્ઝર્વેશન હોમમાં પસાર કરવા પડ્યા
જુવેનાઈલ જસ્ટિસ સિસ્ટમમાં બાળકો સાથે કામ કરતી આશિયાના ફાઉન્ડેશનની ડાયરેક્ટર સાચી મનિયારે જણાવ્યું કે એક કિસ્સામાં ૧૭ વર્ષનો છોકરો અને ૧૬ વર્ષની છોકરી પરસ્પર સંમતિથી રિલેશનશિપમાં હતા. છોકરાના પરિવારે આનો વિરોધ કર્યો, પરંતુ છોકરીના પરિવારે આખરે તે કપલને અપનાવી લીધું. રિપોર્ટ થવા પર છોકરાએ ઘણા મહિના ઓબ્ઝર્વેશન હોમમાં વિતાવવા પડ્યા. જેલમુક્તિ પછી તે કપલ છોકરીના પરિવાર સાથે રહેવા લાગ્યું અને હવે બંને બે વર્ષના એક બાળકની પરવરશ કરી રહ્યા છે. જોકે, આ કેસની અસર હજુ પણ ચાલુ છે. તેમના પુત્રને ડોક્યુમેન્ટેશનમાં મુશ્કેલીઓને કારણે હજુ પણ સ્કૂલમાં એડમિશન મળવામાં પરેશાની થઈ રહી છે.
