Postmortem Science: પોસ્ટમોર્ટમ કરતી વખતે લાશમાંથી અચાનક ચીસ જેવો અવાજ આવ્યો…!
એક ક્ષણ માટે કોઈપણ વ્યક્તિ વિચારે—
“આ શું થયું? લાશ તો મૃત છે… તો પછી અવાજ કોણ કરી રહ્યું છે?”
શું મૃતદેહમાં જીવ બાકી હતો?
શું મૃત વ્યક્તિ કંઈક કહેવા માંગતી હતી?
કે પછી આ પાછળ એવું વિજ્ઞાન છે, જે સાંભળીને તમે પણ ચોંકી જશો?
આગળનું વાંચતા પહેલાં એક વાત યાદ રાખજો—આ રહસ્યનો જવાબ ભૂત-પ્રેતમાં નહીં, માનવ શરીરની રચનામાં છે!
લાશમાંથી ખરેખર ‘ચીસ’ આવી શકે?
હા, ક્યારેક મૃતદેહમાંથી ચીસ, કરાહ, સિસકારો અથવા કર્કશ અવાજ જેવો ધ્વનિ સંભળાઈ શકે છે.
પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે મૃત વ્યક્તિ જીવિત છે.
મૃત્યુ પછી શરીરની શ્વાસ અને હૃદયની સામાન્ય ક્રિયાઓ બંધ થઈ જાય છે. તેમ છતાં શરીરની અંદર રહી ગયેલી હવા અને મૃત્યુ પછી ઉત્પન્ન થતો ગેસ તરત જ બહાર નીકળી જાય એવું જરૂરી નથી.
શરીરને ખસેડવામાં આવે, તેની સ્થિતિ બદલાય અથવા છાતી અને પેટના ભાગ પર દબાણ પડે ત્યારે અંદર રહેલી હવા બહાર તરફ ધકેલાઈ શકે છે.
અને પછી શરૂ થાય છે રસપ્રદ વૈજ્ઞાનિક પ્રક્રિયા…
હવા બહાર નીકળે… અને અવાજ બને!
કલ્પના કરો કે શરીરની અંદર રહેલી હવા બહાર નીકળવાનો માર્ગ શોધે છે.
જો હવા શ્વાસનળી અને સ્વરયંત્ર (larynx/vocal-cord region) તરફથી પસાર થાય, તો શરીરની અંદરની રચનાઓમાં થતી હવાની ગતિના કારણે ધ્વનિ ઉત્પન્ન થઈ શકે છે.
આ ધ્વનિ ક્યારેક સામાન્ય વ્યક્તિને ચીસ અથવા કરાહ જેવો લાગે છે.
અને અહીં જ સૌથી મોટી ગેરસમજ ઊભી થાય છે.
કોઈ વ્યક્તિએ આવો અવાજ સાંભળ્યો…
અને તરત વિચાર્યું:
“લાશ ચીસ પાડી રહી છે!”
પરંતુ વાસ્તવિકતા ઘણી અલગ હોઈ શકે છે.
સૌથી ચોંકાવનારું તથ્ય!
અવાજ ઉત્પન્ન થવા માટે વ્યક્તિનું જીવિત હોવું જરૂરી નથી.
હા, આ વાત સાંભળીને આશ્ચર્ય થાય, પરંતુ ધ્વનિ માત્ર જીવંત વ્યક્તિ જ પેદા કરી શકે એવું નથી.
શરીરની અંદર રહેલી હવા જ્યારે ચોક્કસ શારીરિક માર્ગમાંથી બહાર નીકળે છે ત્યારે આસપાસની રચનાઓમાં કંપન અથવા હવાની ગતિના કારણે અવાજ થઈ શકે છે.
એટલે પોસ્ટમોર્ટમ દરમિયાન આવતો કોઈ અવાજ મૃત વ્યક્તિની ચીસ હોવાનો પુરાવો નથી.
તેને કોઈ રહસ્યમય શક્તિ સાથે જોડવાનું પણ વૈજ્ઞાનિક કારણ નથી.
તો પછી પોસ્ટમોર્ટમ દરમિયાન જ આવો અવાજ કેમ સાંભળાય?
પોસ્ટમોર્ટમ દરમિયાન શરીરની સ્થિતિ બદલવામાં આવે છે અને વિવિધ ભાગોની તપાસ કરવામાં આવે છે.
આ પ્રક્રિયામાં શરીરની અંદર રહેલી હવા અથવા ગેસનું દબાણ બદલાઈ શકે છે.
ક્યારેક આ હવા બહાર નીકળે છે અને તેના કારણે અસામાન્ય ધ્વનિ સંભળાઈ શકે છે.
આવું દરેક મૃતદેહમાં થાય એવું પણ નથી.
તે શરીરની સ્થિતિ, અંદર રહેલી હવા અથવા ગેસ, શરીરને હલાવવાની રીત અને અન્ય પરિબળો પર આધાર રાખે છે.
“ભૂત-પ્રેત” કે વિજ્ઞાન?
આવી ઘટનાઓ વિશે સમાજમાં ઘણી વાર રહસ્યમય વાતો ફેલાય છે.
“મડદું બોલ્યું …”
“લાશ ચીસ પાડી…”
“આત્મા હજુ શરીરમાં હતો
પરંતુ કોઈ ઘટના આપણને વિચિત્ર લાગે એટલે તેનું કારણ અલૌકિક જ હોય એવું નથી.
વિજ્ઞાન આપણને શીખવે છે કે પહેલાં કુદરતી અને શારીરિક કારણો સમજવાનો પ્રયાસ કરવો જોઈએ.
મૃત્યુ પછી પણ શરીરમાં અનેક ભૌતિક અને રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ ચાલુ રહે છે. શરીર તરત જ એકદમ નિષ્ક્રિય વસ્તુ બની જતું નથી.
અને ક્યારેક આ પ્રક્રિયાઓના પરિણામે આપણને આશ્ચર્યજનક અવાજો અથવા અન્ય ફેરફારો જોવા મળી શકે છે.
એક ચીસ… અને આખું રહસ્ય બદલાઈ જાય છે!
આગલી વખત કોઈ કહે—
“પોસ્ટમોર્ટમ દરમિયાન લાશ ચીસ પાડી હતી!”
તો તરત ડરવાની જરૂર નથી.
એક સવાલ પૂછજો:
શું આ પાછળ કોઈ વૈજ્ઞાનિક કારણ હોઈ શકે?”
કારણ કે ઘણી વખત જે વસ્તુ આપણને અલૌકિક રહસ્ય લાગે છે, તેની પાછળ કુદરતનું અત્યંત સામાન્ય પરંતુ આશ્ચર્યજનક વિજ્ઞાન છુપાયેલું હોય છે.
ડરથી નહીં… વિજ્ઞાનથી રહસ્ય ઉકેલો.
આ માહિતી સામાન્ય વૈજ્ઞાનિક સમજ માટે છે. મૃતદેહમાંથી આવતો કોઈપણ અવાજ જીવિત હોવાનો સંકેત માનવો યોગ્ય નથી.
