Taiwan HIMARS Military Exercise: તાઇવાને પોતાની સૈન્ય તાકાતનું પ્રદર્શન કરતા ચીન તરફ અમેરિકા પાસેથી મળેલા રોકેટ (HIMARS) છોડ્યા છે. તાઇવાને બે દિવસની એક્સરસાઇઝમાં શૂટ એન્ડ સ્કૂટ (છોડો અને ભાગો) મોબાઇલ લોન્ચરનો ઉપયોગ કર્યો છે. આ અભ્યાસ ખાસ કરીને તાઇવાન જલડમરુમધ્ય (સ્ટ્રેટ) ની આસપાસ કેન્દ્રિત હતો. આ સ્ટ્રેટ જ તાઇવાનને ચીનથી અલગ કરે છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે તાઇવાની સેનાનો અભ્યાસ એ દર્શાવવાનો પ્રયાસ છે કે તેઓ ચીની હુમલાનો જવાબ આપી શકે છે. આ અભ્યાસ ચીની રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગની ચિંતા વધારી શકે છે.
અમેરિકા પાસેથી મળેલા HIMARS સિસ્ટમનું કેટલીય વાર ટેસ્ટિંગ થઈ ચૂક્યું છે પરંતુ તાજેતરના લાઇવ-ફાયરમાં પહેલીવાર તેના રોકેટ તાઇવાન જલડમરુમધ્યના પાણીમાં છોડવામાં આવ્યા. તાઇવાન સેનાના સાર્જન્ટ વાંગ મિંગ-હુયીએ કહ્યું છે કે દુશ્મન તરફથી વર્તમાન જોખમને જોતા અમે મજબૂત સેના તરીકે તાઇવાનની રક્ષા માટે પૂરા સંકલ્પ સાથે HIMARS ની ટ્રેનિંગ ચાલુ રાખીશું.
તાઇવાને બદલી રણનીતિ!
તાઇવાનની સેનાએ જણાવ્યું કે તેમણે ઓછી દૂરીવાળા પ્રેક્ટિસ રોકેટનો ઉપયોગ કર્યો. આ તટથી વધારે દૂર નથી જતા અને પાણીમાં પડી જાય છે. આ રોકેટ તાઇવાનના પશ્ચિમી તટ પર અભ્યાસના બીજા દિવસે છોડવામાં આવ્યા, જે ચીનની સામે છે. આ અભ્યાસોમાં 155 mm હોવિત્ઝર તોપો સામેલ રહી. આનો હેતુ ચીની હુમલાનો જવાબ આપવાનો અભ્યાસ કરવો, ઝડપથી તૈનાતી અને સચોટ હુમલાની ક્ષમતાઓને પરખવાનો હતો.
HIMARS (હાઇ મોબિલિટી આર્ટિલરી રોકેટ સિસ્ટમ) અમેરિકાની તાઇવાન રણનીતિનો હિસ્સો છે. આ રણનીતિ સીધા મુકાબલાના બદલે ચીનને દૂર રાખવા માટે અસિમેટ્રિક એપ્રોચ (અસમમિત દ્રષ્ટિકોણ) પર આધારિત છે. ટ્રક પર લગાવેલા રોકેટ પોડને છુપાયેલી જગ્યા પરથી બહાર લાવીને મિસાઇલો છોડી શકાય છે અને ઝડપથી કોઈ નવી છુપાયેલી જગ્યાએ છુપાવી શકાય છે. આને જ “શૂટ-એન્ડ-સ્કૂટ” રણનીતિ કહેવામાં આવે છે.
HIMARS એ ખેંચ્યું ધ્યાન
HIMARS આ અભ્યાસનું મુખ્ય આકર્ષણ રહ્યું છે. ફાયરિંગનો આદેશ મળ્યા પછી ગાડીઓ જગ્યા પર પહોંચી અને ત્રણ મિનિટની અંદર તેજ ચમકારા સાથે રોકેટ છોડ્યા, જેનાથી તેમની ગતિશીલતા (મોબિલિટી) નું પ્રદર્શન થયું. અમેરિકાએ ડિસેમ્બરમાં એક મોટા હથિયારોના સોદા અંતર્ગત તાઇવાનને 82 વધુ HIMARS સિસ્ટમ વેચવાની યોજનાની જાહેરાત કરી હતી પરંતુ હાલમાં વોશિંગ્ટને આ પેકેજને રોકી રાખ્યું છે.
ચીન અને તાઇવાનનો મુદ્દો ઘણો જૂનો છે. તાઇવાનને ચીન પોતાનો પ્રાંત માને છે. તાઇવાન પર નિયંત્રણ માટે ચીને સૈન્ય હુમલાનો પણ ઇનકાર કર્યો નથી. ચીન અવારનવાર તાઇવાન પાસે પોતાના યુદ્ધજહાજ અને વિમાન મોકલતું રહે છે. આ તણાવમાં એક મહત્વનો પાસું અમેરિકાનું છે. અમેરિકા તરફથી તાઇવાનને મોટા પાયે હથિયારો મળતા રહ્યા છે. ચીનના તાઇવાનમાં કોઈ દખલની વિરુદ્ધ અમેરિકા આક્રમક વલણ દાખવી શકે છે.

