20-20-20 Eye Care Rule: આજના સમયમાં મોબાઈલ, લેપટોપ અને કોમ્પ્યુટર વગર દિવસની કલ્પના કરવી મુશ્કેલ છે. ઓફિસનું કામ હોય, ઓનલાઈન ભણતર હોય અથવા પછી સોશિયલ મીડિયા, મોટાભાગના લોકોની નજર કલાકો સુધી સ્ક્રીન પર ટકેલી રહે છે. તેની અસર સૌથી પહેલા આંખો પર પડે છે. લાંબા સમય સુધી સ્ક્રીન જોવાથી આંખોમાં બળતરા, સૂકાપણું, ધૂંધળું દેખાવું, માથાનો દુખાવો અને આંખો થાકી જવી જેવી સમસ્યાઓ થવા લાગે છે. આવા સમયે આંખોને રાહત આપવા માટે નિષ્ણાતો ૨૦-૨૦-૨૦ નિયમ અપનાવવાની સલાહ આપે છે.
શું છે ૨૦-૨૦-૨૦ નિયમ?
૨૦-૨૦-૨૦ નિયમ ખૂબ જ સરળ છે. તેનો મતલબ છે કે દર ૨૦ મિનિટ સુધી સ્ક્રીન જોયા પછી ૨૦ સેકન્ડનો બ્રેક લો અને લગભગ ૨૦ ફૂટ દૂર રાખેલી કોઈ વસ્તુને જુઓ. આના માટે તમારે અંતર માપવાની બિલકુલ જરૂર નથી. તમે બારીની બહાર કોઈ ઝાડ, ઈમારત અથવા દૂર મોજૂદ કોઈ પણ વસ્તુ પર નજર ટકાવીને તમારી આંખોને આરામ આપી શકો છો. આનાથી આંખોના સ્નાયુઓને સતત એક જ અંતર પર ફોકસ કરવાથી રાહત મળે છે. ઘણા લોકો કામમાં એટલા વ્યસ્ત થઈ જાય છે કે તેમને બ્રેક લેવાનું ધ્યાન જ રહેતું નથી. આવી સ્થિતિમાં મોબાઈલ કે કોમ્પ્યુટર પર ૨૦ મિનિટનું રિમાઈન્ડર સેટ કરી શકાય છે. આજે ઘણી એવી એપ્સ પણ ઉપલબ્ધ છે જે સમય-સમય પર સ્ક્રીનથી નજર હટાવવાની યાદ અપાવે છે.
શું થાય છે તકલીફ?
હેલ્થ વિશે જાણકારી આપતી વેબસાઈટ Healthline મુજબ, સતત સ્ક્રીન જોવાથી આપણી પાંપણો સામાન્ય કરતા ઘણી ઓછી ઝપકે છે. સામાન્ય રીતે એક વ્યક્તિ એક મિનિટમાં લગભગ ૧૫ વાર પાંપણો ઝપકાવે છે, પરંતુ સ્ક્રીન પર કામ કરતી વખતે આ સંખ્યા ઘણી ઓછી થઈ શકે છે. આને કારણે આંખોમાં સૂકાપણું, બળતરા અને થાક અનુભવાય છે. આ સ્થિતિને ડિજિટલ આઈ સ્ટ્રેઈન અથવા કોમ્પ્યુટર વિઝન સિન્ડ્રોમ પણ કહેવામાં આવે છે.
શું આનાથી ફાયદો થાય છે?
કેટલીક સ્ટડીમાં જાણવા મળ્યું છે કે ૨૦-૨૦-૨૦ નિયમ અપનાવવાથી આંખોના સૂકાપણામાં અને સ્ક્રીનને કારણે થતી અસહજતામાં ઘટાડો આવી શકે છે. જોકે આ કહેવું સાચું નહીં હોય કે આનાથી ચશ્માનો નંબર વધતો સંપૂર્ણપણે અટકી જાય છે. નિષ્ણાતો માને છે કે આ નિયમ આંખો પર પડતા દબાણને ઘટાડવામાં અને લાંબા સમય સુધી સ્ક્રીન વાપરતી વખતે આરામ આપવામાં મદદગાર થઈ શકે છે.
લ્યુબ્રિકેટિંગ આઈ ડ્રોપ્સનો ઉપયોગ કરી શકાય છે
જો તમે રોજ ઘણા કલાકો સ્ક્રીન પર કામ કરો છો, તો કેટલીક બીજી વાતોનું પણ ધ્યાન રાખો. કોમ્પ્યુટર સ્ક્રીન આંખોથી લગભગ એક હાથના અંતરે રાખો અને સ્ક્રીનનો ઉપરનો હિસ્સો આંખોના સ્તરથી થોડો નીચે હોય. ખૂબ તેજ અથવા ખૂબ ઓછી રોશનીમાં કામ કરવાનું ટાળો અને સ્ક્રીનની બ્રાઈટનેસ આસપાસની રોશની અનુસાર રાખો. સમય-સમય પર પાંપણો ઝપકાવતા રહો અને જરૂરિયાત અનુભવાય ત્યારે ડોક્ટરની સલાહથી લ્યુબ્રિકેટિંગ આઈ ડ્રોપ્સનો ઉપયોગ કરી શકાય છે.
